به گزارش ایکنا از اصفهان، آیت‌الله مظاهری در رساله نوضیح‌المسائل خود درباب غیبت نوشته‌اند: مسئله 141- غیبت- یعنى عیب کسى را در غیاب او به دیگران منتقل نمودن- از گناهان بزرگ است و قرآن شریف آن را به منزلۀ خوردن گوشت مردار انسان دانسته است:
«وَ لا یَغْتَبْ بَعْضُکُمْ بَعْضاً أَیُحِبُّ احَدُکُمْ انْ یَأْکُلَ لَحْمَ اخیهِ مَیْتاً فَکَرِهْتُموُه»[1]«و بعضى از شما، غیبت بعضى دیگر را نکند، آیا کسى از شما دوست دارد که گوشت برادر مردهاش را بخورد؟ (در حالى که) از آن کراهت دارید.»
و فرقى نیست که آن عیب مستور و پوشیده باشد یا غیر مستور، و همچنین فرقى نیست کسى که غیبت او میشود راضى باشد یا نه، و همچنین فرقى نیست که غیبت با گفتار باشد و یا کردار نظیر اشاره و نوشتن و امثال اینها و همین مقدار که به عنوان تنقیص و ضربهزدن به شخصیّت کسى عیب او را در غیاب او به دیگرى منتقل کند، غیبت و از گناهان کبیره است و اگر کسى که غیبت او می‌ىشود راضى باشد که از او غیبت شده، علاوه بر اینکه غیبت‌کننده گناه نموده است، کسى که راضى به آن گناه بوده است نیز گناهکار است.
مسئله 142- اگر عیب کسى را که گوینده و شنونده هر دو میدانند، بگویند، غیبت محسوب شده و حرام است، زیرا اسلام نخواسته است که مسلمانى به بدى یاد شود.
مسئله 143- غیبت از فردى که شنونده نمیىشناسد، گرچه غیبت و حرام نیست، ولى موجب قساوت قلب است و مسلمان واقعى از این‌گونه چیزها پرهیز مىیکند، مگر اینکه آن فرد مجهول، محصور در چند نفر باشد- که احتمال شناختن وى میرود- که در این صورت جایز نیست.
مسئله 144- غیبت از یک جمعیّت نظیر غیبت از طایفهاى یا ملّتى غیبت و حرام نیست، در صورتى که مراد گوینده و شنونده بعضى از آن جمعیّت باشد، امّا چون موجب قساوت قلب است، بهتر است پرهیز شود، ولى اگر مراد گوینده و شنونده همۀ جمعیّت باشد، غیبت و گناه آن نیز مضاعف میشود.
مسئله 145- اگر انکار فضیلتى از فضائل و خوبی‌ها کند نظیر اینکه بگوید فلانى مجتهد نیست یا عادل نیست یا با انصاف نیست، چنانچه آن انکار فضیلت موجب تنقیص و شکستن شخصیّت او شود، غیبت و حرام است.
صفحه 415
مسئله 146- توبه و کفّارۀ غیبت نظیر سایر گناهان است، که اگر از آن عمل زشت پشیمان شده و خود را اصلاح کند، پروردگار عالم او را مىآمرزد، مگر اینکه آن غیبت به گوش کسى که غیبت از او شده رسیده باشد که در این صورت باید از او حلیّت بطلبد، ولى اگر ممکن نباشد، نظیر اینکه دسترسى به او نیست یا حلیّت طلبیده ولى راضى نشده، استغفار براى او کفایت مىکند و به هر تقدیر دعا و استغفار براى کسى که از او غیبت شده لازم است، همان‌گونه که اگر بتواند جبران خسارت کند و آن ضربهاى را که به شخصیّت او وارد نموده است جبران نماید، نیز لازم است، نظیر اینکه امتیازها و فضائل او را در میان مردم متذکّر شود.
مسئله 147- چنان‌که غیبت نمودن حرام و از گناهان بزرگ در اسلام است، شنیدن غیبت نیز حرام و از گناهان بزرگ است، و اگر شنونده مىتواند باید دفاع از کسى که غیبت او میشود بنماید، و اگر نمی‌تواند باید از مجلس غیبت بیرون رود، و اگر نمیىتواند باید توجّه به گفتار غیبت‌کننده نداشته باشد، و اگر گفتار او را به طور ناخواسته شنید، باید ترتیب اثر ندهد.
مسئله 148- اگر شنونده بتواند وجه صحّتى براى گفتۀ غیبت‌کننده پیدا کند، گرچه دفاع از کسى که غیبت او می‌ىشود لازم نیست، ولى شنیدن آن غیبت حرام است و باید مجلس را ترک کند و اگر مقدور نیست باید توجّه نکند و اگر به‌طور ناخواسته شنید، باید ترتیب اثر ندهد.
[1]. حجرات، 12.
انتهای پیام
