سوالی که جواب دادن به آن چندان ساده نیست. هفته گذشته خبر تلف شدن هفت توله ببر ابتدا از منابع غیررسمی به گوش رسید و اندکی بعد عیسی کلانتری، رییس سازمان حفاظت محیط زیست و حمید ظهرابی، معاون محیط طبیعی این سازمان گفتند که خبر را شنیده‌اند اما بیان جزییات بیشتر را به انجام بررسی‌های بیشتر موکول کردند. این اولین‌بار نیست که از باغ وحش وکیل‌آباد مشهد خبر ناگواری منتشر می‌شود. چهارم مردادماه امسال هم دادستانی مشهد خبر عجیب «پیدا شدن هفت تخته پوست و چهار جمجمه ببر» از این باغ وحش را تایید کرده بود.
انتشار دومین خبر عجیب درباره تلف شدن هفت توله ببر در این باغ وحش دوباره این سوال را در اذهان عمومی ایجاد کرده که در این باغ وحش چه خبر است؟ هفت قلاده توله ببر که فرزندان سه ببر مادر به نام‌های تینا، مایا و رایا بودند در باغ وحش مشهد جان باخته‌اند. در پی این اتفاق از مشهد خبر می‌رسد که برای بررسی موضوع اخیر کمیته حقیقت‌یاب تشکیل شده است.
به گزارش ایرنا، تورج همتی، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان خراسان رضوی خبر تشکیل کمیته حقیقت‌یاب را تایید کرده است: «این کمیته با حضور نماینده دادستانی مشهد، دامپزشکان و نماینده این اداره کل تشکیل شده است.» به گفته همتی هفت توله ببر باغ وحش مشهد خرداد امسال در زمان تولد تلف شدند و از همین‌رو با توجه به زیاد بودن تعداد این تلفات بررسی‌های کارشناسی محیط زیست آغاز شده و بر اساس آن مرگ چهار توله ببر از این تعداد «مشکوک و دچار ابهام‌های جدی» تشخیص داده شده است.
او با اشاره به فعال بودن دوربین‌های مداربسته در باغ وحش مشهد افزود: بازبینی دوربین‌ها و تهیه گزارش از افراد حاضر در محل از جمله کارهایی است که توسط مرجع قضایی در حال انجام است. همتی به غیراستاندارد بودن باغ وحش مشهد اشاره کرده و افزوده است: «درخواست اداره کل محیط زیست نسبت به تعطیلی باغ وحش مشهد دوباره مطرح شده است.»
به گزارش ایرنا، همتی پیش از این گفته بود: «با توجه به خصلت بچه‌کشی در ببرها جداسازی به موقع توله‌ها از مادر از مواردی است که باید مورد توجه مالکان باغ وحش و نگهدارندگان حیوانات می‌بود که احتمال سهل‌انگاری در این زمینه توسط عوامل باغ وحش مشهد وجود دارد.» فرزاد بهشتی‌تندری، معاون دادستان مرکز استان خراسان رضوی هم درباره کمیته حقیقت‌یاب گفته است: «اگر نتایج کمیته حقیقت‌یاب از عمدی بودن این موضوع حکایت داشته باشد، برخورد با مجرمان بر اساس ماده ۶۷۹ قانون مجازات اسلامی در دستور کار قرار خواهد گرفت. تهیه گزارش و برگزاری نشست با برخی سمن‌های فعال در این زمینه و انجام تحقیقات تکمیلی ادامه دارد.»
همتی در شرایطی از غیراستاندارد بودن این باغ وحش سخن گفته است که پیش از این در واکنش به انتشار خبر تلف شدن توله ببرها گفته بود: «تلف شدن هشت قلاده ببر باغ وحش مشهد تاکنون در هیچ دوره‌ای رخ نداده و اخبار کذب پیرامون این مورد موجب ناآرام جلوه دادن فضا می‌شود. مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی به باشگاه خبرنگاران جوان گفته بود: «هم‌اکنون باغ وحش مشهد به عنوان قدیمی‌ترین باغ وحش کشور دارای ۱۴ قلاده ببر است که وضعیت مناسب زیست، تغذیه، بهداشت، فضا و امنیت محل زندگی آنان تحت نظارت کامل اداره کل حفاظت محیط زیست قرار دارد. تنها مورد سابقه تلف شدن ببر در باغ وحش مشهد خرداد امسال رخ داد که آن هم ناشی از درگیری دو ببر نر و ماده در قفس بود که موجب بریدگی دم پلنگ ماده، عفونت شدید و مرگ آن بود.» حالا اما ماجرا فرق کرده و مشخص شده که هفت توله ببر در این باغ وحش از بین رفته‌اند.
مشکلات عدیده باغ وحش‌ها در کشور محدود به باغ وحش مشهد نیست. هفته گذشته در واکنش به خبر تلف شدن توله ببرها در مشهد، عیسی کلانتری، رییس سازمان حفاظت محیط زیست آیین‌نامه‌های فعلی استاندارد باغ وحش در ایران را ناکافی دانسته و گفته بود: «باید استانداردها بازنگری و ارتقا یابند. استانداردهای باغ وحش‌های ما واقعا پایین است. به ما خبر رسیده بود که باغ وحش بابلسر هم چنین مشکلاتی دارد.
کارشناسان گفته‌اند مطابق استانداردهاست که نشان می‌دهد استانداردهای ما اشکال دارد و سطح آن به قدری پایین است که آقایان به دنبال ارتقای استانداردها هستند.» مقصود او از آقایان همکارانش در معاونت محیط طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست است. حمید ظهرابی، معاون این بخش در سازمان محیط زیست هم در توضیح تعیین استانداردها برای باغ وحش‌ها در ایران گفته بود که پنج‌سال پیش برنامه ساماندهی وضع باغ وحش‌ها در ایران شروع شده و به باغ وحش‌ها ابلاغ شد تا حداقلی از استانداردها را برای نگهداری حیات‌وحش رعایت کنند و به این ترتیب مجوز فعالیت بگیرند. به گفته او، در آغاز برنامه استانداردها تعدادی از باغ وحش‌ها فعالیت‌شان متوقف شد؛ باغ وحش‌هایی که مجموعه‌های کوچکی بودند و از سوی شهرداری‌ها اداره می‌شدند. در این میان تعدادی تلاش کردند خودشان را به این استاندارد نزدیک کنند.
«تلف شدن هشت قلاده ببر باغ وحش مشهد تاکنون در هیچ دوره‌ای رخ نداده و اخبار کذب پیرامون این مورد موجب ناآرام جلوه دادن فضا می‌شود.»
«استانداردهای باغ وحش‌های ما واقعا پایین است.کارشناسان گفته‌اند استانداردهای ما اشکال دارد و سطح آن به قدری پایین است که آقایان به دنبال ارتقای استانداردها هستند.»
