به گزارش فانوس، در بخش اول این گزارش به چیستی پدیده اعتیاد به اینترنت پرداخته شد. در این بخش به علائم اعتیاد به اینترنت اشاره میشود.





از آنجا که اعتیاد به اینترنت به طور رسمی به عنوان یک اختلال اعتیادآور شناخته نمیشود، بحث تشخیص آن نیز میتواند امری دشوار باشد. با این حال، چندین متخصص برجسته در زمینه اعتیاد رفتاری، بر اساس دانش فعلی و موجود، به تشخیص علائم اصلی اعتیاد به اینترنت پرداختهاند. انواع مختلف اعتیاد به اینترنت شامل چهار علامت یا نشانه است:
1. استفاده بیش از حد از اینترنت
علیرغم اتفاق نظری که درباره استفاده بیش از حد از اینترنت به عنوان علامت اساسی اعتیاد به اینترنت وجود دارد، به نظر نمیرسد که حد دقیق این استفاده را بتوان به راحتی تعیین کرد. بسیاری از متون راهنما در این حوزه این مقدار را بر اساس مطالعات علمی حدود دو ساعت تعیین کردهاند، اما این زمان برای افرادی که از رایانه برای کار یا تحصیل استفاده میکنند واقعیبینانه نیست. برخی متخصصان برای حل این مسأله احتیاطاً از عبارت «استفاده غیرضروری» استفاده کردهاند، اما واقعیت این است که برای یک معتاد به اینترنت، تمام استفادهها از رایانه و اینترنت ضروری محسوب میشود.

ابزارهایی برای ارزیابی اعتیاد به اینترنت طراحی شدهاند که به افراد کمک میکنند بیش از حد بودن میزان استفاده خود از اینترنت را تعیین کنند. در ادامه به برخی از سؤالات این ابزار اشاره میشود:
ـ آیا معمولاً بیشتر از مدت زمانی که در نظر داشتید آنلاین میمانید؟
ـ آیا اطرافیان از اینکه زمان زیادی را در اینترنت میگذرانید شکایت دارند؟
ـ آیا وقتی آنلاین هستید به خودتان یا دیگران میگویید «فقط چند دقیقه دیگر»؟
ـ آیا سعی میکنید که مدت زمان آنلاین بودن خود را کاهش دهید ولی نمیتوانید؟
ـ آیا دوست دارید پنهان کنید که چه مدت آنلاین بودهاید؟
اگر پاسخ شما به هر یک از این سؤالات مثبت است و به صورت روزانه با این مسائل درگیر هستید، احتمالاً به اینترنت اعتیاد دارید.
2. خماری و علائم ترک اعتیاد
اگرچه خماری در ابتدا تنها مرتبط با وابستگی فیزیکی به الکل یا مواد مخدر تلقی میشد، اما امروزه علائم ترک در اعتیادهای رفتاری از جمله اعتیاد به اینترنت نیز شناخته شده است.
علائم رایج خماری و ترک اینترنت شامل خشم، تنش و افسردگی هنگام نداشتن دسترسی به اینترنت میشود. ممکن است این علائم با بیحوصلگی، ناخوشی و بیحالی، بدخلقی، عصبی بودن و تحریکپذیری نیز همراه باشند.

3. تطبیقپذیری و مقاومت
تطبیقپذیری نیز یکی دیگر از علائم اعتیاد به الکل و مواد مخدر است و به نظر میرسد برای اعتیاد به اینترنت نیز کاربرد دارد. تطبیقپذیری یا تحمل به کاهش واکنش مصرفکننده دارو یا مواد مخدر پس از تکرار مصرف اطلاق میشود. این مفهوم در مورد اعتیاد به اینترنت میتواند در قالب احساس تمایل یا نیاز به استفاده از اینترنت به هر طریقی بروز پیدا کند. در واقع این «خواستن» از جنس نیاز فزاینده به یک محرک بیرونی است که میتواند اشکال مختلفی داشته باشد.
برای مثال ممکن است فرد به مرور زمان بخواهد زمان بیشتری را آنلاین بماند یا ممکن است دستگاهها یا برنامههای مرتبط جدیدتر، متنوعتر یا پیشرفتهتر بخواهد. در هر صورت، این احساس نیاز به اینترنت بیشتر و بهتر در ذهن فرد به موضوع غالبی بدل میشود که افکار دیگر او را نیز تحتالشعاع قرار میدهد.

4- ابتلا به پیامدهای منفی
یکی از تأثیرات منفی اعتیاد به اینترنت این است که ممکن است فرد روابط واقعی شخصی و اجتماعی خود را از دست بدهد و یا از افرادی که با آنها تعامل و مراودات اجتماعی دارد نیز غافل شوند.
کاربرد آنلاین میتواند به سرعت و به راحتی در زندگی گسترش یابد. این گسترش میتواند تا زندگی خصوصی فرد کشیده شود. حتی گاهی اوقات بدون اینکه شخص حتی قصد خیانت داشته باشد ممکن است متوجه شود که درگیر روابط فرازناشویی آنلاین شده است.
اگر فرد محصل باشد ممکن است مشاهده کند که نمرات و سایر دستاوردهای تحصیلی او تحت تأثیر استفاده از اینترنت قرار گرفته و افت پیدا کرده است. ممکن است فرد احساس کند برای هر چیز دیگری غیر از اینترنت انرژی کمی دارد. همچنین معتادان به اینترنت اغلب از کمخوابی رنج میبرند.
یکی دیگر از علائم اعتیاد به اینترنت در قالب پیامدهای مالی ظهور میکند. علاوه بر کاهش پتانسیل درآمدزایی، ممکن است فرد به قمارآنلاین یا بازیهای آنلاین روی آورد و در نتیجه با ضررهای مالی مواجه شود.
مترجم: فرید ناهید
