
حجتالاسلام والمسلمین محمد مبشریعارف، کارشناس اقتصاد اسلامی و استاد کفایهالاصول و فقهالاقتصاد، در گفتوگو با ایکنا، به بیان نکاتی درباره ابعاد اقتصاد نذر و همچنین راهکارهای ساماندهی این سنت نیکو و پسندیده در راستای حمایت بیشتر از فقرا و مستضعفان پرداخت و اظهار کرد: یکی از منابع مهم اقتصادی ادیان، مسئله نذر است که اسلام نیز آن را امضا کرده و جالب آن است که این موضوع، از جمله مواردی است که مکلف با طیب نفس خود نیت میکند ولی عمل کردن به آن واجب میشود.
عمل کردن به نذر واجب است
وی با اشاره به جایگاه نذر در قرآن کریم ادامه داد: خداوند متعال در آیه هفتم سوره مبارکه دهر، چنین فرموده است: «یُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَیَخَافُونَ یَوْمًا کَانَ شَرُّهُ مُسْتَطِیرًا؛ همان بندگانى که به نذر خود وفا میکردند و از روزى که گزند آن فراگیرنده است مىترسیدند». در واقع از تفسیر این آیه چنین برداشت میشود که وفای به نذر از نشانههای اهل ایمان است.
مبشریعارف یادآور شد: همچنین خداوند متعال در آیه 27 سوره مبارکه البقره میفرماید: «وَمَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ یَعْلَمُهُ وَمَا لِلظَّالِمِینَ مِنْ أَنْصَارٍ؛ و هر نفقهاى را که انفاق، یا هر نذرى را که عهد کردهاید، قطعاً خداوند آن را مىداند، و براى ستمکاران هیچ یاورى نیست» از این آیه شریفه نیز چنین استنباط میشود که کسی که به نذرش وفا نکند از جمله ظالمین است. مفهوم دیگر این آیه این است که عمل کردن به نذر واجب است.
نقش نذر در رفع فقر
عضو اول شورای دبیرخانه مجمع اساتید استان تهران تصریح کرد: اما نسبت به نیت نذر هر امری که شارع آن را حرام نکرده باشد قابلیت نذر کردن دارد. حتی مباحات به خاطر نذر کردن وجه ممدوحی به خود میگیرد و واجبالالتزام میشود. نکته مهم دیگر این است که به وسیله نذر میتوان رفع فقر کرده، صله رحم کرد و حتی تألیف قلوب دشمنان و آنها را جذب کرد و البته نذر دارای دهها فواید دیگر است.
این مدرس حوزه و دانشگاه به ارائه پیشنهادات خود برای ساماندهی نذورات برای کمک به مستمندان پرداخت و افزود: اما مشکلی که وجود دارد این است که در فقه اقتصادی نذر، چگونه میتوان رفع فقر کرد که البته انشاءالله کشور عزیزمان روزی را شاهد باشد که فقیر نداشته و الگویی برای فقرزدایی عالم شویم. یکی از راهبردهای اجرایی که در این زمینه وجود دارد این است که سایتی تحت عنوان سایت نذورات ثبت شود.
نقش صدا و سیما در تبلیغات برای توسعه فرهنگ نذر
وی با اشاره به اهمیت حفظ کرامت انسانی افراد در ارائه نذورات گفت: از طرفی دیگر میتوان شماره کارت فقرا را از طریق سایت، منتها بدون درج نام و نام خانوادگی و به عنوان ناشناس، جهت حفظ کرامت انسانی افراد از طریق نهادهای مربوطه اعلام کرد و این نذورات با عناوین مختلف همانند مسکن، جهیزیه، هزینه مساجد، حرمها، لباس و پوشاک و سایر موارد ثبت کرد و به صورت سالانه بر اساس کد ملی افراد فقیر رفع نیاز شود. مثلا نذرهای مسکن به صورت مشارکت نوشته شود.
کارشناس اقتصاد اسلامی اظهار کرد: همین طور به ترتیب و صدا و سیما نقش مهمی در تبلیغ و شفافسازی برای آن بر عهده دارد. مردم وقتی به صورت آنلاین هزینه نذورات خود را شاهد باشند قطعاً همکاری را بیشتر خواهند کرد. شبیه رهگیری کالا در دی جی کالا که از لحظه سفارش تا تحویل کالا و نظر سنجی پایانی، خریدار احساس امنیت میکند و نکته جالبتری که باید به آن اشاره کرد همین است که این یکی از ضروریترین مصارف نذر است.
مبشریعارف در پایان تصریح کرد: خود مکلفین هم میتوانند مواردی را خودشان در فامیلهای درجه یک خود انجام دهند و در هر خاندان، کلیه نذورات هدفمند شود و خودشان نیازهای ضروری خودشان را بر طرف کنند.
انتهای پیام
