ماهی های مهاجر، ماهی های مدیترانه ای! ماهی هایی که گاهی برای زندگی بهتر و گاهی برای اعتقاد هجرت را بر میگزینند!
فرق نمیکند برای دفاع از حرم در قالب دلاوران "فاطمیون" به سوریه هجرت کنند، یا شبیه "محمد" و "لیلا" ی "مدیترانه" از زادگاه خویش برای کار چند صباحی به مشهد بروند...!
آری! فیلم سینمایی مدیترانه حکایت هجرت است برای اعتقاد.
فیلم سینمایی "مدیترانه" ساخته ی "هادی حاجتمند" را در جشنواره فیلم فجر دیدم.
فیلمی که متعلق به سینمای قصه گو ست! روایت و داستان درستی دارد؛ تدوین مناسبی روی آن صورت گرفته و یک فیلم صاحب عیار و هویت مند است.
از نکات اززنده ی "مدیترانه" آن است که جزء فیلمهایی ست که بصورت پیشگام و پیشتاز به مساله لشکر فاتح "فاطمیون" (مدافعین حرم افغانستان) پرداخته است! این فیلم بدور از هرگونه شعار زدگی و اغراق در روایت رزمندگان مدافع حرم را انسانهایی شبیه همه ی مردمان نشان میدهد!
آنها غذا میخورند، میخوابند، شادی میکنند، میخندند ، ترانه میخوانند و تنها یک چیز مرز و وجه تمایز آنها با سایرین است!
"اعتقاد و انتخابشان!"
آنها بر مبنای باورهای عمیق و اصیل اعتقادی شان انتخاب کرده اند هر کجا انسانی مظلوم باشد نباید مرز ها را به رسمیت شناخت و باید به یاری او رفت...! در این مسیر شیعه و سنی و مسلمان و مسیحی نیز مشترک اند.
یادم می آید یکی از دوستان افغانستانی ام که مدافع حرم بود میگفت ما با شما ایرانیان جدا از آنکه "وطندار" (هموطن) هستیم؛ "خون شریک" نیز هستیم! و این "خونشریک" فلسفه ی عمیقی دارد!
وقتی دو گروه برای یک اعتقاد و هویت مشترک خونشان بر زمین می ریزد دیگر تا ابد خون شریک میشوند و گویا خونهایشان تا تاریخ برپاست با هم گره خورده است.
با این باور "مدیترانه" این غیرت مشترک را آنجا که یکی از فرماندهان فاطمیون خود را بچه ی "شاه عبدالعظیم" معرفی میکند و معتقد است او غیرت ِ افغانستان و ایران را با هم بدوش میکشد به خوبی و زیبایی به نمایش گذاشته است...!
و کارگردان با هوشمندی در انتخاب نام "مدیترانه" به مرزهای نبرد بزرگ جهانی حق و باطل و مبارزه ی سرنوشت ساز صهیونیزم در مقابل جبهه ی عدالتخواهی و صلح طلبی جهانی اشاره داشته ؛
نکته ی جالب در "مدیترانه" آن است که به نوعی بحران آب را که تحلیلگران منشاء جنگ آینده ی جهانی میدانند به رخ کشیده است!
بطوری که "محمدِ" قصه ی مدیترانه (پوریا پور سرخ) بعنوان یک تکنسین شرکت آب و فاضلاب مشهد برای باز راه اندازیِ تصفیه خانه ای که "داعش" با تصرف آن آب را به مردم بسته است به سوی سوریه راهی می شود!
انگار فیلمساز در لایه ی پنهانِ داستان خویش میخواسته بازتعریفی از روایت عاشورا برای امروز ارائه دهد و به رخ بکشد که در تمام طول تاریخ این روشِ یزیدیان بوده است که آب را بر تشنگان ببندند و شبیه به لشکر سیدالشهداء علیه السلام (که البته قطعا همانندی در هیچ کجای تاریخ به ایشان یافت نمی شود) لشکری باید از نقاط مختلف و فرهنگهای مختلف گرد هم بیایند که از "وهب نصرانی" تا "جُون" تیره پوست تا "حبیب بن مظاهر" کهنسال و "شاهزاده علی اصغر" کودک و جناب "حُر" که توبه کرده در آن باشند.
و در این میان وقتی بحرانِ آب تبدیل به جنگ می شود؛ طبیعی ست که عده ای سودجو و فرصت طلب نیز از آب گل آلود به نفع خویش ماهی های منفعت طلبانه بگیرند! که البته این موضوع نیز بخوبی در "مدیترانه" به نمایش در آمده است.
نکته ی بعدی بازیهای حساب شده و دقیق فیلم است. تا آنجا که از "پوریا پورسرخ" یکی از بهترین بازیهای چند سال اخیرش را می بینیم ؛ "بهرنگ علوی" نقشش را بسیار باور پذیر ارائه میدهد و بازی فکر شده و مبتنی بر شخصیت پردازی درست "مهراوه شریفی نیا" مانند مرواریدی در فیلم می درخشد!
این درخشش در بازی بازیگران غیر اصلی نیز به چشم می آید و همه بدون بزرگنمایی بازیهای باورپذیر و خوبی ارائه کرده اند.
ضرباهنگ فیلم نیز که به مدد تدوین شکل گرفته؛ ریتم خوبی برای فیلم ساخته ؛ طوریکه مخاطب را خسته نمی کند و جذابیت داستان در هر لحظه کشش مناسبی برای همراهی با خود به مخاطب میدهد که البته با کمی حذف و اضافه نمودن شاید این ریتم بهتر هم بشود.
در مجموع مدیترانه را فیلم محترم و درستی میدانم که هم خوب قصه میگوید و هم نماهای خوب، روایت درست و موسیقی قابل اعتنا و بازیهای دقیق و خوبی دارد . و همه این نکات باعث میشود که بتوان از چند نقطه ضعف کوچک مانند در نیامدنِ پلان سرقت گوشیِ "لیلا" ، یا ضعف فیلمبرداری پلانهای سوریه اغماض و چشم پوشی نمود.
"مدیترانه" شاید بعنوان دومین تجربه سینمایی "هادی حاجتمند" یک شاهکار سینمایی قلمداد نشود! اما اثری قابل اعتنا و محترم به نظر می رسد که سعی کرده اصول سینما را بدرستی رعایت کند و نمایی از یک فیلمساز مولف که اندیشه هایی برای آینده ی مسیر سینمایی خود در سر دارد به مخاطبان ارائه دهد؛ بطوریکه میتوان با جرات گفت : در ورود امثال "هادی حاجتمند" ، "دانش اقباشاوی" ، "مرتضی علی عباسمیرزایی" ، "هادی نائیجی" و... به روند فیلمسازی باید تولد سربازان گام دوم انقلاب را مشاهده کرد و میلادِ "ملاقلی پورها"، " حاتمی کیاها" و "درویش ها" ی نسل جدید سینما را جشن گرفت.
