مهرداد خانبان یکی از مربیان قدرنادیده فوتبال ایران در سال‌های اخیر است؛ چهره‌ای که شاید دقیقاً به دلیل بی‌حاشیه بودن و دوری از جنجال‌های مرسوم، بارها هدف قضاوت‌ها و هجمه‌های غیرمنصفانه قرار گرفت. در فضایی که اغلب صداهای بلندتر دیده می‌شوند، مربیانی مانند خانبان که ترجیح می‌دهند کار کنند و نه صحبت، کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند. همین ویژگی باعث شد سال‌ها نقش او نادیده گرفته شود و حتی گاهی حضورش در کادرهای فنی با نگاه تردیدآمیز و ناعادلانه مواجه شود.

خانبان را باید یکی از کم‌سروصداترین اما تأثیرگذارترین چهره‌های فنی فوتبال ایران در سال‌های اخیر دانست؛ مربی‌ای که برخلاف بسیاری، مسیر خود را نه از شهرت فوتبالی، بلکه از دانش و آنالیز آغاز کرد. او از نسل جدید مربیانی است که با ابزار تحلیل، شناخت دقیق از بازی و تسلط بر جزئیات، وارد کادرهای فنی شد و توانست اعتماد نام‌های بزرگی را جلب کند؛ از کارلوس کی‌روش در تیم ملی گرفته تا برانکو ایوانکوویچ، یحیی گل‌محمدی و دیگر مربیان برجسته، به‌ویژه در پرسپولیس.

خانبان در تمام این سال‌ها نقش یک عنصر پشت‌صحنه را ایفا کرد؛ فردی که شاید کمتر دیده می‌شد، اما در فرآیند آماده‌سازی تیم‌ها نقشی مهم داشت. همکاری او با دراگان اسکوچیچ نیز در دو مقطع تیم ملی و سپس تراکتور، نشان داد که مربیان خارجی به توانایی‌های فنی او اعتماد کامل دارند. او زمانی به تراکتور پیوست که تصور می‌شد به عنوان دستیار اسکوچیچ تا پایان فصل در این تیم باقی بماند، اما با جدایی سرمربی کروات و حضور محمد ربیعی، آینده خانبان در تبریز در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است.

با این حال، مهم‌ترین نکته درباره خانبان، قضاوت‌هایی بود که سال‌ها درباره او صورت گرفت. بخشی از هواداران، به‌ویژه در پرسپولیس، حضور مستمر او در کادرهای فنی را بدون خروجی مشخص تلقی می‌کردند و گاه با نگاهی ناعادلانه، نقش او را کم‌اهمیت جلوه می‌دادند. اما نخستین تجربه جدی او در قامت سرمربی، به‌ویژه عملکرد قابل توجه تراکتور برابر الغرافه، نشانه‌هایی روشن از توانایی‌های فنی او ارائه داد؛ نشانه‌هایی که ثابت می‌کند خانبان تنها یک آنالیزور نیست، بلکه می‌تواند مسئولیت‌های بزرگ‌تری را نیز برعهده بگیرد.

شاید امروز، بیش از هر زمان دیگری، فوتبال ایران آماده پذیرش خانبان در نقشی فراتر از یک دستیار باشد. مسیری که پیش‌تر حمید مطهری نیز طی کرد؛ مربی‌ای که او هم سال‌ها در سایه بود و با هجمه‌های فراوان مواجه شد، اما حالا در قامت سرمربی فولاد، توانایی‌های خود را اثبات کرده است.