فرارو- قیمت بنزین سهمیه سوم همانطور که انتظار داشتیم، دوبرابر شد.
؛ سخنگوی دولت بعد از چند هفته بحث و بررسی رسما اعلام کرد از بامداد سهشنبه 17 شهریور نرخ سهمیه سوم بنزین از پنج به 10 هزار تومان میرسد اما تغییری در نرخ اول و دوم نخواهیم نداشت. سهمیه سوم بنزین برای بخش قابل توجهی از مردم اهمیت دارد و مثلا در کسبوکار تاکسیهای اینترنتی تاثیر میگذارد. مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش از تخصیص سهمیه بنزین متناسب با میزان پیمایش خودروهای این بخش خبر داده است.
تغییر بزرگ در پمپبنزینها
افزایش قیمت بنزین یا تغییر سهمیهبندی بنزین قرار بود طبق سه طرح و پیشنهاد اعمال شود. پیشنهاد اول کنترل مستقیم توزیع بنزین بود. در این روش میزان دریافت سوخت برای هر خودرو یا خانوار محدود میشد و رانندگان برای دریافت سهمیه بیشتر باید از سازوکارهای تعیینشده استفاده میکردند. این مدل به دلیل شباهت با توزیع کالاهای اساسی در دهه 60 از سوی برخی افراد با عنوان صف شیر توصیف شد.
روش دوم تخصیص بنزین به کد ملی بود. در این شیوه سهمیه سوخت به فرد نه به خودرو تعلق میگرفت اجرای چنین طرحی میتوانست تفاوت میان افرادی را که خودرو دارند و افرادی را که خودرو ندارند، تغییر دهد. جزئیات اجرایی این پیشنهاد از جمله وضعیت خودروهای خانوادگی، خودروهای کاری و ناوگان حملونقل در آن زمان به صورت نهایی اعلام نشد.
روش سوم هم افزایش نرخ سهمیه سوم بنزین بود. سهمیه اول و دوم در این مدل روی کارت شخصی خودرو حفظ میشود اما مصرف خارج از سهمیه یا استفاده از کارت آزاد جایگاه با نرخ بالاتری محاسبه خواهد شد.
مسعود پزشکیان در هفته دولت از تصمیم نهایی دولت رونمایی کرد و از همان موقع میدانستیم رخ سوم بنزین دستخوش تغییر میشود و پیشنهاد اول و دوم در دستور کار قرار نمیگیرد.
قیمت بنزین چقدر شد؟
سهمیه اول بنزین برای خودروهای سواری 60 لیتر در ماه است و هر لیتر آن با قیمت هزار و 500 تومان عرضه میشود. این سهمیه مثل همیشه روی کارت سوخت شخصی خودرو شارژ میشود و تغییری در حجم یا نرخ آن رخ نداده است.
سهمیه دوم بنزین شامل 50 لیتر در ماه است. راننده بعد از پایان سهمیه اول میتواند این حجم سوخت را با نرخ هر لیتر سه هزار تومان دریافت کند. به این ترتیب مجموع سهمیههای یارانهای هر خودرو به 110 لیتر در ماه میرسد.

تغییر اصلی در سهمیه سوم بنزین دیده میشود. رانندهای که 60 لیتر سهمیه اول و 50 لیتر سهمیه دوم را مصرف کرده باشد، برای دریافت بنزین بیشتر باید هر لیتر را با نرخ 10 هزار تومان بخرد. این نرخ در استفاده از کارت سوخت جایگاه نیز اعمال میشود.
به زبان ساده رانندهای که کارت سوخت شخصی خود را همراه ندارد، نمیتواند از سهمیه هزار و 500 تومانی یا سه هزار تومانی استفاده کند. این فرد در صورت استفاده از کارت آزاد جایگاه هزینه سوخت را با نرخ سوم پرداخت خواهد کرد.
درباره حجم سهمیه سوم ابهامهایی وجود دارد. گاهی از سقف 30 لیتری برای مصرف در پله سوم روی کارتهای شخصی صحبت میشود و گاهی هم متوجه میشویم در برخی جایگاهها کارت آزاد با سقف 20 یا 25 لیتر در هر نوبت در اختیار رانندگان قرار میگیرد. به همین خاطر دولت تلاش میکند تا تکلیف ابهامهای سهمیه سوم را برطرف کند.
طرح جدید دولت برای سهمیه سوم بنزین
سهمیه سوم بنزین به کارتهای آزاد جایگاه وابسته است. رانندهای که تا امروز کارت شخصی نداشت یا سهمیه کارت او تمام شده بود، از کارت جایگاه استفاده میکرد. این کارتها در جیب متصدی جایگاه هستند و برای هر بار سوختگیری سقف مصرف جداگانهای دارند. گاهی در پمپبنزینهای تهران 25 لیتر به مردم تخصیص پیدا میکرد و گاهی فقط 20 لیتر.
شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی اعلام کرده طرح شناسهدار کردن کارت آزاد جایگاه را اجرا میکند. محمدصادق عظیمیفر به عنوان مدیرعامل این شرکت گفته است با اجرای طرح جدید اختیار استفاده از کارت آزاد از جایگاهدار گرفته میشود و به خود راننده منتقل خواهد شد.
راننده در این روش هنگام مراجعه به جایگاه با کارت بانکی و کد ملی خود شناسایی میشود. اطلاعات فرد از سامانهای که به اسم سامانه مانا معرفی شده، استعلام میشود و پس از تایید هویت سامانه مشخص میکند چه میزان سوخت برای او قابل استفاده است و قیمت بنزین برای سوختگیری او با چه نرخی محاسبه میشود.
کارت آزاد جایگاه به زبان ساده به شکل یک کارت مشترک با سقف ثابت برای همه افراد استفاده نخواهد شد. هر راننده بر اساس شناسه خود امکان دریافت سوخت پیدا میکند. این روش برای رانندگانی که در سفر هستند یا کارت سوخت شخصی همراه ندارند، سازوکار متفاوتی ایجاد میکند.