کوروش احمدی در یادداشتی تحت عنوان «بندبازی چین بین ایران و آمریکا» در کانال تلگرامی خود نوشت: «اگر صرف نسخه انگلیسی اطلاعیه وزارت خارجه چین در مورد سفر آقای عراقچی به پکن را که دیروز منتشر شد، مبنا قرار دهیم، مشکل میتوان نادیده گرفت که مواضع چین در مورد بحران جاری به مواضع آمریکا نزدیکتر است تا به مواضع ایران. مهمترین مواضع چین در این اعلامیه عبارتند از:
- نگرانی از تاثیر تلاطم جاری در خاورمیانه بر صلح و امنیت بینالمللی
- دو طرف عقلایی عمل کنند خویشتندار باشند و به یادداشت تفاهم اسلام آباد برگردند.
- درخواست از همه طرفها برای اتخاذ تدابیر موثر برای بازگشائی سریع تنگه هرمز و حفاظت از عبور بدون مانع و امن از آبراههای بینالمللی، حمل و نقل انرژی و زنجیره عرضه
- تاکید برعدم تسری بحران به دریای سرخ و اجتناب از پیچیدهتر شدن اوضاع
- اعلام آمادگی برای «ایفای نقشی سازنده برای حل منازعات بینالمللی»
چند ملاحظه
۱- لحن و تاکیدات اطلاعیه چین اینبار متفاوت با قبل چین است و به نحوی نه چندان معمولی حاوی نکات واضحی در مقایسه با مواضع گذشته چین است. لحن اطلاعیه در مجموع حاکی از نوعی سرخوردگی چین به خاطر ادامه بیش از حد جنگ ایران و آمریکا و مضار آن برای چین به خاطر وابستگی اقتصاد صادرات محور چین به آزادی دریانوردی بینالمللی و رابطه اقتصادی مهم چین با حوزه خلیج فارس است.
۲- موضعگیری چین در مورد تنگه هرمز از ۳۱ مارس در بیانیه مشترک ۵بندی با پاکستان شروع شد. در آن بیانیه از «ازسرگیری عبور عادی در تنگه هرمز در اسرع وقت» سخن رفته بود. در این فاصله چین به عنوان یک عضو کنوانسیون حقوق دریاها موضع خود در مورد «عبور بدون مانع و امن از آبراههای بینالمللی» را برای چندمین بار تکرار کرده است.
۳- انجام سفر آقای عراقچی به پکن در آستانه سفر رئیس جمهور چین به آمریکا مهم است. سفر قبلی اقای عراقچی به پکن نیز در ۱۶ اریبهشت گذشته، ۷ روز قبل از سفر ترامپ به چین انجام شد. وزیر خارجه چین روز بعد از مقالات با آقای عراقچی تلفنی با وزیر خارجه آمریکا صحبت کرد. چین از این طریق خواسته نفوذ خود در ایران را به رخ آمریکا بکشد و شاید کاری برای تخفیف و رفع تنش انجام داده باشد.
۴- اعلام آمادگی برای ایفای نقشی سازنده بعد از سخنان آقای شی در نشست بریکس برای کمکِ مجموعه بریکس به حل مسائل خاورمیانه گام دیگری در جهت کمک به رفع بحران است، بدون اینکه چین را به میانجیگری متحد کرده باشد. شاید پکن از اینکه آمریکا و ایران آماده پذیرش میانجیگری چین باشند، مطمئن نیست. چین برای طیفی از مسائل تجاری و اقتصادی که با آمریکا دارد، اولویت قائل است و بیشتر نگران آن است که از ناحیه آمریکا و تهدید تحریم لطمهای منافعش وارد شود.
۵- در اینکه چین خواستار خاتمه بحران و رفع تنش در دو تنگه هرمز و بابالمندب است، شکی نیست. با این حال، چین مایل نیست که جنگ جاری نهایتا به نفع آمریکا تمام شود؛ چرا که در این صورت آمریکا در موضع بهتری در رقابتهای ژئوپلیتیک و اقتصادی با چین قرار خواهد گرفت. لذا، پکن تاکنون به نوعی بین ایران و آمریکا بندبازی کرده است.»