کاشت گونههای پهنبرگ در جنگلهای شمال با هدف مقابله با آفات

وحید شقاقی افضلی در گفتوگو با ایرنا افزود: مجموع جنگلکاری با گونههای غیربومی در شمال ایران در حدود 150هزار هکتار، یعنی کمتر از 8درصد کل مساحت 1.9میلیون هکتاری جنگلهای هیرکانی برآورد میشود. این رقم، با درنظر گرفتن تمام جنگلکاریهای انجام شده با سوزنیبرگان غیربومی و همچنین کلیه عرصههای دارْکشتْوَرزی (agroforestry) شامل صنوبرکاریها و مناطق کاشت اوکالیپتوس و حتی کاشت گونه بومی توسکا در 60-50سال اخیر است.
شقاقی افضلی ادامه داد: تمرکز بر کاشت درختان غیربومی موجب افزایش خطر از بین رفتن جنگلهای جلگهای در اکثر مناطق شمال میشود.به گفته وی، سازگاری نداشتن با بومسازگان جنگلهای هیرکانی که اغلب دارای درختان پهنبرگ خزانکننده است و همچنین برهم خوردن تعادل «گیاخاک» و افزایش خطر آتشسوزی، از دیگر مضرات کاشت گونههای غیربومی است.
شقاقی افضلی تصریح کرد: برنامه فعلی ما کاهش کاشت بعضی از گونههای غیربومی مانند سوزنیبرگان تا حدود 3درصد آن هم فقط برای ایجاد کمربند سبز و گونه پیشگام در نواحی برهنه است؛ درحالیکه در چند دهه قبل در حدود 30درصد از جنگلکاریها با سوزنیبرگان انجام میشد.
وی یادآور شد: اهداف کاشت گونههای غیربومی و اغلبْ سوزنیبرگ در آن زمان، تثبیت مالکیت عرصه، حفظ آب و خاک، افزایش مساحت جنگل، اهداف زیستمحیطی، جلوگیری از فرسایش خاک، افزایش تولید در واحد سطح، تأمین سلولز برای کارخانههای صنایع چوب نظیر کاغذسازی، کاهش دوره برداشت، ایجاد کمربند سبز برای جلوگیری از تجاوز متصرفان، احیای جنگلهای مخروبه، افزایش سرانه فضای سبز بود.
به گفته این کارشناس مسئول، کاشت سوزنیبرگان در آن زمان، بیفایده هم نبود و در نواحی بدون پوشش، موجب حفظ مالکیت عرصه از تجاوز و حفظ آب و خاک شد و در سایر مناطق باعث افزایش تولید در واحد سطح و کاهش فشار برداشت از جنگل و کاهش دوره برداشت گردید.
شقاقی افضلی، مهمترین گونههای سوزنیبرگ غیربومی کاشته شده در شمال کشور را کاج تدا، کاج سیاه (رقمهای اتریش، کرس، ترکیه)، نوئل، نوئل شرقی، کاج جنگلی، کاج دریایی، کاج بادامی، کاج الدار (کاج تهران)، سرو نقرهای، سدر ژاپنی (کریپتومریا)، سدر اطلس، کاج زرد (کاج پوندروزا)، لاریکس، سکویا و نراد عنوان کرد.