
شفقنا-رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس با اشاره به ضرورت اجماع و اتحاد حقوقی کشورهای اسلامی برای مقابله با جرائم مشترک گفت: کشورهای اسلامی باید نشست های مشترکی را برای رسیدن به تفاهم جهت مقابله با جرائم مشترک که تهدیدی برای همه عالم اسلام است، داشته باشند.
به گزارش شفقنا، حجت الاسلام والمسلمین احمد مبلغی در جمع برخی میهمان داخلی و خارجی سومین کنفرانس بین المللی فقه، قانون و واقعیت های اجتماعی خاطرنشان کرد: شیعه و سنی هر کدام در چارچوب نگاه های خود و مطابق قوانینی که دارند، با مجموعه ای از جرائم برخورد می کنند؛ ولی برخی جرائم عمومیت داشته و همه مذاهب به آن ها به چشم جرائم نگاه می کنند، این جرائم تهدیدی برای همه عالم اسلام است از این خاستگاه، مبارزه همگرایانه و مشترک شیعه و سنی و دولت های آن ها در برابر این جرائم لازم است.
او در بخش دیگری از سخنان خود گفت: یک سوال و یا شبهه ای که ممکن است مطرح شود اینکه اگر بخواهیم فقه را به سمت واقعیت های اجتماعی ببریم و واقعیت ها را در “عملیات استنباط” مدخلیت بدهیم آیا این باعث انفعال فقه نمی شود؟ آیا فقه با این عمل، جوهر و اصالت خود را از دست نمی دهد؟ در قبال این سوال چند رویکرد قابل طرح است، که باید دید کدام درست است.
عضو مجلس خبرگان رهبری گفت: اولین رویکرد، رویکرد بی تفاوتی است، یعنی اینکه فقه نسبت به واقعیت های اجتماعی از اساس بی تفاوت گردد؛ هر کجا واقعیتی دید از آن فرار، و هر کجا واقعیتی، مساله شد، آن را از “صورتِ مساله بودن برای استنباط” پاک کند.
او با اشاره به این که معنای رویکرد بی تفاوتی، اعلام بی پاسخی و بی خاصیتی فقه در قبال واقعیت هاست؛ گفت: نتیجه قهری این رویکرد آن است که فقه آرام آرام به سمت انزوایی شکننده، رو به تزاید و نهایتا شدید و فراگیر به پیش رود.
مبلغی ادامه داد: رویکرد دوم رجوع به نص، مشروط به عدم تعارض آن با واقعیت است؛ یعنی این که حرمت نص (قران و حدیث) را تا آنجا پاس بداریم که با واقعیت ناهماهنگ نباشد، اما اگر نص با واقعیت در افتاد و با آن ناهماهنگ شد، رهایش باید کرد و صحنه را به واقعیت باید سپرد.
او با اشاره به این که این راه حل را یکی از نویسندگان عرب مطرح کرده است، گفت: لازمه این رویکرد، آن است در موارد بسیار، از قرآن و حدیث، شأنِ “مصدر بودن برای حکم” را سلب نماییم، و سرنوشت را در موارد مهمی به دست غیر حکم خدا بسپاریم.
رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس گفت: این رویکرد ناصحیح است؛ چه آن که شریعت، همیشه و در همه جا شریعت است، پذیرش شریعت و اعتقاد به اصالت و اطلاق آن، حقیقتی است که هویت شیعه و سنی بر آن، بنا شده و استقرار یافته است.
او خاطرنشان کرد: رویکرد سوم آن است که از شریعت، پوسته های ادبیاتی، شعاری و واژگانی را حفظ کنیم و پس از فارغ کردن آن ها از محتواهایی که دارند، “محتواهای متناسب با واقعیت ها از نگاه بشری” را به درونشان تزریق نماییم.
مبلغی گفت: این رویکرد را نویسنده دیگری از عرب مطرح کرده است و روشن است که این رویکرد هم نادرست است، بلکه نسبت به رویکرد قبلی وضع بدتری دارد و به هدم فقه و شریعت می انجامد.
او با اشاره به این که رویکرد چهارم شناخت واقعیت و عرضه آن پس از شناخت به نص است، اظهار داشت: این همایش به دنبال این رویکرد و اثبات و تحقق آن است.
عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: بر پایه این رویکرد، ما نباید نص را در تنگنا قرار بدهیم، نباید از آن، آزادی را بگیریم، نباید در رجوع به آن، شناختی سراسیمه وار و شتاب آلود از واقعیت داشته باشیم، نباید نطقی محدود را از نص بطلبیم.
او گفت: باید از یک طرف تسلیم نص بود و از طرف دیگر ظرفیت های ذهنی خود را برای راهیابی به محتوای آن ارتقا بدهیم و بخشی از این ظرفیت ها شناخت واقعیت است. نص منبعی است که جایگزینی برای آن وجود ندارد.
مبلغی گفت :اگر واقعیت را به صورت تخصصی نشناختیم نتیجه آن این است که با نگاهی سطحی به سمت نص می رویم در این صورت این نص نیست که حرف می زند، نگاه سطحی ماست که بجای نص سخن می گوید.
آیت الله مبلغی خاطرنشان کرد: هر چه بیشتر و تخصصی تر واقعیت را بشناسیم فضای استنطاق نص و به تبع آن، امکان دستیابی به درون دادهای نص افزایش می یابد.
او اظهار داشت: نباید در گوشه حجره ها، مدرسه ها و فضاهای بدور از تخصص نسبت به واقعیت ها باقی ماند و به سراغ نص با دیدگاه های خود ساخته، سطحی و راکد رفت.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: طبق این منهج، باید دست های خود را از معرفت و دانش نسبت به واقعیت ها پر کنیم سپس به نص مراجعه نماییم تا نص از زوایای متعدد با ما سخن بگوید.