برای اینکه تفاوت حسابداری و حسابرسی را توضیح دهیم باید بگوییم وقتی فرآیند حسابداری به پایان می‌رسد، حسابرسی به قصد تعیین صحت و منصفانه بودن تصویر ارائه شده از حساب‌ها، آغاز می‌شود. حسابداری یعنی عمل حفظ اسناد و آماده‌سازی و ارائه‌ی صورت‌های مالی. حسابداری برای دنبال کردن تراکنش‌های مالی مؤسسات توسط خودشان انجام می‌شود. حسابداری، زبان کسب و کار است، چرا که ابزاری است برای گزارش صورت‌های مالی شخصیت‌های کسب و کاری.
از سوی دیگر، حسابرسی عبارت است از فعالیت تایید و ارزشیابی صورت‌های مالی. حسابرسی با هدف بررسی و تایید اعتبار اسناد مالی آماده شده توسط کارمندان بخش حسابداری مؤسسه صورت می‌گیرد. بنابراین، تعیین کننده‌ی اعتبار و پایایی اطلاعات حسابداری است.
| جدول مقایسه‌ای حسابداری و حسابرسی | |||
| مبنای مقایسه | حسابداری | حسابرسی | |
| معنی | حسابداری به معنای حفظ سیستماتیک ثبت حساب‌های یک سازمان و آماده سازی صورت‌های مالی در انتهای سال مالی است. | حسابرسی به معنای بازرسی دفتر حساب‌ها و صورت‌های مالی یک سازمان است. | |
| قانون حاکم بر آن | استانداردهای حسابداری | استانداردهای حسابرسی | |
| شخص انجام دهنده | حسابدار | حسابرس | |
| مقصود | نمایش عملکرد، سودمندی و موقعیت مالی یک سازمان | آشکار ساختن این حقیقت که صورت‌های مالی یک سازمان تا چه اندازه دیدگاه صحیح و منصفانه‌ای به‌دست می‌دهند. | |
| آغاز | حسابداری با پایان دفترداری آغاز می‌شود. | حسابرسی با پایان حسابداری آغاز می‌شود. | |
| دوره | حسابداری یک فرآیند ادامه‌دار است، یعنی ثبت روز به روز تراکنش‌ها. | حسابرسی یک فرآیند دوره‌ای است. |
در ادامه بیشتر با تفاوت حسابداری و حسابرسی آشنا می شوید
تعریف حسابداری
حسابداری یک زبان تخصصی کسب و کار است، که به درک فعالیت‌های اقتصادی شخصیت حسابداری کمک می‌کند. حسابداری، اخذ منظم روز به روز تراکنش‌های مالی یک کسب و کار و دسته‌بندی آن‌ها به گروه‌های مختلف است. در این میان تراکنش‌ها به شیوه‌ای خلاصه می‌شوند که می‌توان در مواقع اضطرار به راحتی به آن‌ها ارجاع داد، سپس، تجزیه و تحلیل و درک نتایج صورت‌های مالی و در نهایت انتقال نتایج به طرف‌های علاقمند.
عملکرد اصلی حسابداری عبارت است از فراهم آوردن اطلاعات مهم، به‌ویژه اطلاعات مالی که برای تصمیم‌گیری مهم هستند. حسابداری بها، حسابداری مدیریت، حسابداری مالیاتی، حسابداری مالی، حسابداری منابع انسانی، حسابداری مسئولیت اجتماعی، زمینه‌های حسابداری هستند. اهداف اولیه حسابداری به این شرح هستند:
– ثبت‌داری مناسب از طریق ژورنال‌ها، دفاتر تابعه، تراز آزمایشی
– تعیین نتایج (وضعیت سودمندی) از روی ثبت‌های حفظ شده از طریق داد و ستد و حساب سود و زیان
– نشان دادن موقعیت مالی شخصیت‌های حسابداری از طریق ترازنامه
– فراهم‌سازی اطلاعات ضروری درباره‌ی پرداخت دیون و جایگاه نقدشوندگی برای طرف‌های علاقمند
تعریف حسابرسی
حسابرسی عبارت است از فرآیند روشمند بررسی مستقل اطلاعات مالی یک شخصیت حسابداری با هدف ارائه‌ی آرا در مورد دیدگاه صحیح و منصفانه. در این‌جا منظور از سازمان‌ها، تمام شخصیت‌های حسابداری است، فارغ از اندازه، ساختار، ماهیت و شکل آن‌ها.
حسابرسی عبارت است از بررسی انتقادی و غیرمتعصبانه از تمام جنبه‌های تراکنش، یعنی اسناد، دریافت‌ها، دفاتر حساب و اسناد مرتبط، مورد تایید هستند، تا میزان پایایی و اتکاپذیری صورت‌های مالی مشخص شود. به‌علاوه، اشتباهات و تقلب‌ها یا دستکاری عامدانه در حساب‌ها یا اختلاس و غیره را نیز می‌توان از طریق مداقه‌ی جزئی شناسایی کرد.
حسابرس به دنبال دقت و شفافیت اطلاعات مالی، تطابق با استانداردهای حسابداری و پرداخت شدن یا نشدن مالیات است. پس از بررسی کامل دفاتر حسابداری و اسناد مالی، نظرش را به‌صورت یک گزارش ارائه می‌کند. گزارش منصفانه و صحیح ارائه شده می‌بایست به فردی که حسابرس را به این کار گماشته است تحویل شود. دو نوع گزارش حسابرسی وجود دارد:
۱. اصلاح نشده
۲. اصلاح شده
– مشروط
– مردود
– عدم اظهار نظر
حسابرسی را می‌توان به‌صورت داخلی و خارجی انجام داد. وظیفه حسابرسی داخلی توسط حسابرس داخلی انجام می‌شود که توسط مدیریت سازمان برای بهبود سامانه‌ی کنترل داخلی و سامانه‌ی حسابداری گماشته شده است. حسابرس خارجی توسط سهامداران شرکت تعیین می‌شود.
نتیجه‌گیری در مورد تفاوت حسابداری و حسابرسی
حسابداری و حسابرسی، دو زمینه‌ی تخصصی هستند، ولی دامنه‌ی حسابرسی گسترده‌تر از حسابداری است، زیرا به درک دقیقی از اقدامات مختلف، قوانین مالیاتی، دانش استانداردهای حسابداری و استانداردهای حسابرسی و همچنین مهارت‌های ارتباطی نیز نیاز دارد.
جدای از این‌ها، محرمانگی، درستکاری، صداقت و استقلال، الزامات اصلی هستند که باید در زمان انجام فرآیند حسابرسی رعایت شوند. گزارش‌های ارائه شده توسط حسابرس برای تصمیم‌گیری منطقی کاربران صورت‌های مالی، مانند، بستانکاران، سهامداران، سرمایه‌گذاران، تأمین‌کنندگان، بدهکاران، مشتریان، دولت و غیره، مفید است.
ترجمه: تحریریه سایت کسب و کار بازده – فاطمه بختیاری دزفولی
منبع: keydifferences
