شهرستان فومن، شهر مجسمه های ایران و یکی از زیباترین نقاط استان گیلان است که گردشگران، آن را با طبیعت سرسبزش، می شناسند. یکی از زیباترین تفرجگاه ها در فومن، پارک فومن این شهرستان است که در بین گردشگران مشهور و محبوب است.
در سراسر ایران، فومن را با باغ ها، شالیزارها، مجسمه ها، درختان چنار و مناظر زیبای طبیعی می شناسند. سرزمینی تاریخی که باستان شناسان آن را در گروه قدیمی ترین مناطق شمالی کشور معرفی کرده و پیشینه ای 2500 تا 3000 سال را برای این سرزمین زیبا و سرسبز، تخمین زده اند. امروزه این شهرستان با بهره مندی از آب وهوایی معتدل و مطبوع، خوراکی های لذیذ و خوشمزه ی بومی، سوغات و صنایع دستی محلی، دیدنی ها و چشم اندازهای طبیعی و نیز آثار تاریخی بازمانده از دوران باستان، به یکی از پرطرفدارترین مناطق گردشگری در کشور تبدیل شده است که سالانه، پذیرای جمع زیادی از توریست ها و گردشگران از سراسر ایران و جهان است.
در مورد وجه تسمیه این شهر زیبای شمالی به فومن، نظریات مختلفی وجود دارد، اما با توجه به آنکه کشت سیر در این منطقه از دیرباز مرسوم بوده و در وسعت زیادی صورت می پذیرفت، می توان علت شهرت این شهرستان به فومن را همین امر در نظر گرفت؛ چرا که در فرهنگ فارسی معین، واژه ی «فوم» به معنای «سیر» است و پسوند «ن» نیز به معنای «جایگاه کشت» است. هرچند در برخی نظریات، «فومن» به معنای «پناهگاه اندیشمندان» نیز معرفی شده است.و از ریشه واژه ی بهمن گرفته شده است.
یکی از زیباترین و محبو ب ترین تفرجگاه ها در فومن، «پارک فومن» این شهرستان است که به دیل حضور انواع مجسمه ها از جمله مجسمه های چهار دختران، در بین گردشگران مشهور و محبوب است. مجسمه هایی که نمایانگر سعی، کوشش و زحمت بی دریغ زنان و دختران روستاها و دهکده های فومن است که به کشاورزی مشغول بوده و سرزندگی و تلاش را به نمایش می گذارد. همچنین حضور مجسمه های کودکان با چهره هایی شاد و خندان که در محوطه ی پارک قرار دارد، نشاط مردم و بازی های محلی آن ها را به نمایش گذاشته است. دستگاه های بازی نیز در کنار این مجسمه ها، این مکان را به یکی از تفریح گاه های محبوب فومن، تبدیل کرده است. یکی از مناطق دیدنی در شهرستان فومن، روستای فوشه در فاصله ی 22 کیلومتری جنوب غربی این شهرستان است که در نزدیکی «قلعه ی رودخان» قرار دارد. محصور شدن این روستای زیبا از غرب، جنوب و جنوب غربی به مناطق کوهستانی، ارتفاعات و جنگل های زیبا با چشم اندازهای فوق العاده و قرارگیری آن در دامن کوه و جنگل، از ویژگی های ناب و دوست داشتنی این منطقه از شمال کشور برای بازدید و مسافرت محسوب می شود که سالانه میزبان علاقه مندان بسیاری به طبیعت و ایرانگردی است. همچنین پوشش گیاهی متنوع و حضور درختانی همچون توسکا، افرا، لرگ، راش، خرمندی و راش طبیعتی زیبا با آرامش و سرسبزی منحصربه فردی را برای ساکنین و بازدیدکنندگان از این منطقه، به ارمغان آورده است.
در فاصله ی 15 کیلومتری از روستای فوشه و در نزدیکی قلعه ی رودخان شهرستان فومن، غاری کهن با قدمتی بالغ بر 3 هزار سال قرار دارد که می توان از آن به عنوان یکی از دیدنی ها و جاذبه های ارزشمند این منطقه از استان گیلان یاد کرد. این غار در منطقه ای جنگلی قرار دارد و به دلیل قدمت تاریخی و زیست محیطی از ارزش و اهمیت والایی برخوردار است. گردشگران در مسیر دسترسی به غار با جاذبه های بکر طبیعی و زیبایی های خارق العاده ای روبه رو می شوند که سختی راه و پیمودن شیب تند مسیر را به فراموشی خواهند سپرد.
در مسیر «قله ی تراشوم» در نزدیکی روستای «خانوانه ی» شهرستان فومن، ییلاقی زیبا با چشم اندازی بی نظیر و آب وهوایی مطلوب قرار دارد که به «زودل» شهرت یافته است. علت نامگذاری این مکان زیبا به «زودل»، به دلیل حضور روستای «زودل» در مسیر رسیدن به این ییلاق است. درواقع ییلاق بالاتر از روستا قرار گرفته و با بهره گیری از اسم روستا و قرارگیری ییلاق بالاتر از روستا (سر به معنای بالاتر است)، به ییلاق «زودل سر» نامگذاری شده است. این مکان طبیعی، یکی از جاذبه های گردشگری شهرستان فومن در استان گیلان است که سالانه جمع زیادی از توریست ها و مسافران داخلی برای بازدید از آن، به فومن سفر می کنند.
«چشمه ی علی زاخونی»، یکی از پدیده های زیبا و ارزشمند طبیعی است که نوشیدن آب آن به دلیل بهره مندی از بیکربنات، برای درمان بسیاری از بیماری ها از جمله مشکلات گوارشی، مفید است. «چشمه ی زمزمه» نیز از دیگر موهبت های الهی واقع در منطقه ی ماسوله از توابع شهرستان فومن است که به رنگ نارنجی است. جالب است بدانید که این چشمه به دلیل نزدیکی با معدن آهن، دارای طعم تلخ و نامطلوبی است، اما ساکنین محلی به دلیل فواید درمانی آب این چشمه، آن را با مقداری شکر مخلوط کرده و برای بهبود بیماری های ریوی و گوارشی از آن استفاده می کنند. شهرستان فومن، منطقه ای تاریخی و سرشار از زیبایی های بکر و منحصر به فرد طبیعی است که معرفی تمامی آن ها در یک مقاله، امکان پذیر نیست. از دیگر مکان های دیدنی در این شهر زیبا می توان به جاده ی سراوان-فومن، رودخانه ی پلنگ ور، مناطق کوهستانی فومن، ییلاق آندره، سراگوراب و کهنه گوراب، تالاب خطیب، روستای سرسبز گسکره، امامزاده ولی (ع) روستای مردخ، امامزاده سیدابراهیم (ع) ابرود و آبشار دوقلو اشاره کرد.
