
ستاره | سرویس مذهبی - باینری آپشن چیست و چه در دین اسلام چه حکمی دارد؟ باینری آپشن یک روش کسب درآمد از برخی از سایتهای فضای مجازی است. کسب درآمد از طریق باینری آپشن، شباهتها و تفاوتهایی با کسب درآمد از طریق قمار کردن دارد؛ به همین سبب ممکن است برای مسلمانان سوال شود که حکم شرعی باینری آپشن چیست؟ آیا کسب در آمد از طریق باینری آپشن حلال است یا خیر؟ در این مقاله قصد داریم این مسئله را بررسی کنیم.در این مطلب میخوانید:
باینری آپشن چیست؟
باینری آپشن یک بازار مالی مجازی است که معاملهگران آن میبایست قیمت سهامها را در روزهای پیشرویشان حدس بزنند؛ اگر معاملهگران افزایش یا کاهش قیمت سهامها را درست حدس زده باشند، تا ۹۰ درصد سود میکنند، ولی اگر اشتباه حدس زده باشند، ضرر میکنند. اساس معاملات باینری آپشن، بر مبنای بله یا خیر است.
چگونگی انجام معاملات در باینری آپشن
برای آشنایی بیشتر با چگونگی انجام شدن معاملات در باینری آپشن، یک مثال نقل میکنیم.
از شما پرسیده میشود: قیمت سهام شرکت N امروز یکم ژوئن ۲۰۱۹ ساعت پنج بعد از ظهر، ۳۵ دلار و ۵۰ سنت است، به نظر شما این سهام در تاریخ دوم ژوئن ۲۰۱۹ ساعت پنج بعد از ظهر، ۳۶ دلار خواهد بود؟ شما میتوانید پیشبینی کنید که بله قیمت ۳۶ دلار خواهد بود و یک نرخ نیز برای پیشنهاد خود ایجاد کنید؛ مثلا ۲۰۰ دلار. در روز دوم ژوئن، اگر سهام بالای ۳۶ دلار رفته باشد، شما چیزی حدود ۷۰ درصد سود میکنید؛ یعنی علاوهبر اینکه ۲۰۰ دلار خود را دریافت میکنید، ۱۴۰ دلار هم به علت حدس صحیح، آید شما میشود. ولی اگر حدس شما صحیح نباشد و قیمت سهم به ۳۶ دلار نرسد، دویست دلار شما از دست میرود.
آیا باینری آپشن همان قمار است؟
اکنون که با یک مثال نحوه کسب درآمد از طریق باینری آپشن را توضیح دادیم، احتمالا شما نیز شباهتهایی میان این سیستم و سیستم کسب پول از طریق قمار پیدا کردهاید. مهمترین شباهت کسب پول از طریق باینری آپشن با کسب پول با قمار این است که شما در صورت باخت یا حدس اشتباه، مقداری پول از دست میدهید. البته از جهتی دیگر، میتوانیم چنین تبیین کنیم که باینری آپشن به قمار شبیه نیست، چراکه در سیستم کسب درآمد باینری آپشن، شما با یک حدس آماری به پیش میروید، ولی در قمار همه چیز به شانس بستگی دارد.
حکم شرعی کسب پول از باینری آپشن
در معاملات باینری آپشن هیچ کالایی رد و بدل نمیشود و سیستم معامله صرفا بر پایه یک سری معاملات صوری ارزی است؛ به این معنا که معاملهگران صرفا با حدس زدن افزایش یا کاهش قیمت سهام، سود یا زیان میکنند و هیچ دخل و تصرفی در سهام شرکتها و همچنین در رشد یا ضعف اقتصاد ندارند. با توجه به این مقدمات، میتوان باینری آپشن را نوعی بازی دانست. از طرف دیگر، این معاملات بر مبنای برد و باخت است و بازنده در ازای باخت متحمل ضررهایی میشود. پس میتوان گفت که باینری آپشن از مصادیق قمار محسوب میشود و درآمد حاصل از آن حلال نیست.
بیشتر بدانید: احکام جوایز بانکی چیست و آیا خمس به آن ها تعلق می گیرد؟
استفاده از باینری آپشن مطابق با فتوای مراجع تقلید
در قسمت قبلی، حکم کلی معاملات باینری آپشن را بررسی کردیم؛ برای آشنایی بیشتر با باینری آپشن و حکم شرعی آن در فقه اسلامی، بهتر است نظرات برخی از مراجع تقلید را نیز از نظر بگذرانیم.
نظر آیت الله خامنهای
سوال: نوعی روش برای کسب درآمد در فضای مجازی به وجود آمده است که به روش باینری آپشن شناخته میشود؛ معاملهگران این سیستم باید مطابق با تحلیل و سابقه آشنایی خود با بورس کالاها، قیمت برخی سهامها را در آینده نزدیک حدس بزنند. اگر این حدسها صحیح باشد، تا حدود ۹۰ درصد سود میکنند، ولی اگر این حدس اشتباه از آب در بیاید، معاملهگر مقداری پول از دست میدهد. کسب درآمد از این طریق، چه حکمی دارد؟
پاسخ: کسب درآمد با این شیوه صحیح نیست و شما درآمد حاصل شده از این طریق را مالک نمیشوید.
نظر آیت الله مکارم شیرازی
سوال: در این روزها، گونهای از معامله در فضای مجازی رواج پیدا کرده است که معاملهگران بر مبنای حدسی که درباره افزایش یا کاهش قیمت سهمها میزنند، ضرر یا سود خواهند کرد. این شیوه معامله به سبب اینکه براساس تحلیلهای آماری و سابقه آشنایی با بازار بورس شکل میگیرد، تفاوت بزرگی با قمار دارد. آیا کسب درآمد از این طریق جایز است؟
پاسخ: با در نظر گرفتن این مسئله که ارز یا کالای معامله شده در چنین بازاری، قابلیت تحویل دادن به مشتری را ندارد، معامله صورت شرعی نمیپذیرد و جایز نیست.
نظر آیت الله شبیری زنجانی
آیت الله شبیری زنجانی معتقد هستند که معاملات باینری آپشن جایز نیستند و معاملاتی که با این عنوان انجام میشوند، صورت شرعی ندارند. البته ایشان در این باره، یک نکته حائز اهمیت بیان میکنند: اگر پول حاصل شده از این معاملات از طرف یک شخص کافر باشد، تصرف در آن اشکالی ندارد؛ یعنی معامله باینری آپشن و پول حاصل از آن حرام است مگر اینکه طرف معامله شما یک کافر باشد. در این صورت میتوانید پول حاصل از معامله را دریافت کنید.
نظر آیت الله سیستانی
آیت الله سیستانی نیز معتقد هستند که قمار و معاملات نظیر قمار حرام هستند، ولی اگر طرف بازنده یک شخص کافر باشد، تصرف در پول کافر اشکالی ندارد. البته بهتر است که این عمل انجام نشود.
حکم شرعی سایر معاملات اینترنتی
در فضای مجازی، معاملات بسیار زیادی انجام میشود که یکی از آنها باینری آپشن است که به آن پرداختیم. از میان سایر معاملات اینترنتی، بازار فارکس و بورس تا حدودی شبیه به سیستم کسی درآمد باینری آپشن هستند؛ به همین سبب حکم شرعی این معاملات را نیز از نظر مراجع تقلید شیعه بررسی میکنیم:
فارکس
آیت الله خامنهای معتقدند که مبادله یک ارز با ارز دیگر که همجنس نیستند، اگر منع قانونی نداشته باشد، اشکالی ندارد؛ ولی اعتبار دادن کارگزاران به معاملهگران و دریافت سود در ازای این اعتبار، صورت شرعی ندارد. آیت الله سیستانی اجازه ورود به چنین معاملاتی را به مقلدان خود نمیدهند. آیت الله صافی گلپایگانی معتقدند به سبب اینکه این معاملات صوری هستند و معاملات واقعی با دریافت کالا در آن انجام نمیشود، جایز نیست. آیت الله مکارم شیرازی معتقدند به سبب اینکه بازار فارکس شرایط شرعی معاملات را ندارد، معامله در آن جایز نیست.بورس
آیت الله مکارم شیرازیایشان معتقدند که درآمدی که از طریق بورس حاصل میشود، حکم قمار را ندارد و حلال است. ایشان همچنین این مسئله را مطرح میکنند که قمار به سبب اینکه براساس اصول دینی نیست حرام است. بورس نیز اگر براساس احکام خرید و فروش در دین اسلام پیش نرود حرام خواهد بود، ولی درحال حاضر براساس قوانین اسلامی است. آیت الله خامنهای
ایشان نیز نظری شبیه به نظر آیت الله مکارم دارند. ایشان معتقدند که بورس به خودی خود، مغایر با احکام اسلام نیست و باید دقت شود که در همه معاملات احکام معامله در اسلام رعایت شود.

بیشتر بخوانید: مرابحه چیست؟ (تفاوت مرابحه با فروش اقساطی)
سخن آخر
باینری آپشن نوعی از معامله اینترنتی است که در آن معاملهگر با حدس زدن قیمت سهامها، سود یا ضرر میکند. باینری آپشن به سبب اینکه سیستمی مشابه با قمار دارد و سیاستهای آن برخلاف قوانین اسلامی است، توسط مراجع تقلید حرام دانسته شده است و خرج کردن درآمد حاصل از آن نیز جایز نیست. از اقسام دیگر معامله اینترنتی، خرید، فروش و استخراج بیت کوین است، برای آشنایی با حکم شرعی این معامله پیشنهاد میکنیم مقاله حکم شرعی خرید و فروش بیت کوین را نیز مطالعه کنید. کارشناسان مذهبی سایت ستاره مشتاقانه منتظر دریافت نظرات شما درباره این مقاله هستند.
