ارتودنسیارتودنسی دندان یکی از خدمات دندانپزشکی است که تأثیر بسزایی در زیبایی لبخند میگذارد. امروزه خدمات دندانپزشکی فراتر از یک دندان کشیدن ساده و درمانهای معمول است. در حال حاضر با پیشرفت فناوریهای حوزه پزشکی و خصوصا دندانپزشکی، درمانها و خدمات دندانپزشکی هم بسیار متنوعتر شده و بخش عمدهای از این درمانها را خدمات زیبایی دندان تشکیل میدهد.
یکی از پرتقاضاترین خدمات و درمانهای دندانپزشکی حال حاضر، درمان ارتودنسی است. این درمان را میتوان برای افراد با شرایط مختلف و در سنین متفاوت انجام داد. ارتودنسی انواع مختلفی دارد و شرایط و شیوه انجام آن هم بسته به شرایط متفاوت است. در این جا با ما همراه باشید تا در خصوص ارتودنسی، معایب و مزایایی که دارد صحبت کنیم و کاربردهای این روش درمانی پرکاربرد را بشناسیم.
جواب هر سؤالی که در مورد ارتودنسی داشته باشید را در این مطلب پیدا خواهید کرد، پس تا انتهای مطلب با ما همراه باشید. ارتودنسی یکی از درمانهای زمانبر و هزینهبر است، از این رو انتخاب دندانپزشک اهمیت زیادی در نتیجه نهایی خواهد داشت. در دکترتو شما میتوانید با بهترین دندانپزشک و فوق تخصص ارتودنسی در شهر خود آشنا شوید، با آنها بهصورت تلفنی و یا آنلاین مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت اقدام کنید.
در این مقاله میخوانید:
ارتودنسی چیست و چه کاربردهایی دارد؟
در مرحله اول بهتر است به تعریف دقیقی از این شیوه درمانی برسیم. این شیوه درمانی شاخهای از علم دندانپزشکی است که به رفع مشکلات مربوط به چینش دندانها و فکهای پایین و بالا کمک میکند. در واقع درمان ارتودنسی روش اصلی درمانی برای دستیابی به قوس مناسب دندانها و زیبایی لبخند است.
برای مثال ممکن است برخی از دندانها بهصورت کجروی هم رشد کرده باشند یا اینکه برخی از آنها بهصورت چرخشی یا پیچخورده رشد کرده باشند. در برخی افراد دهان کوچک است و جای کافی برای رشد دندانها وجود ندارد. به همین دلیل دندانهای این افراد با موقعیتهای کج و نامناسب رشد میکند. در تمام این موارد با کمک ارتودنسی، میتوان این مشکل را برطرف کرد و به دندانهایی صاف، یکدست، منظم و دارای قوسی مناسب دستیافت.
این درمان علاوه بر اینکه روشی برای صافکردن یا حرکتدادن دندانها برای بهبود ظاهر آنهاست، میتواند به مراقبت طولانیمدت از سلامت دندانها، لثهها و مفاصل فک هم کمک کند. این درمان فشار ناشی از گازگرفتن مواد غذایی مختلف خصوصا انواع سخت و سفت را روی تمام دندانها پخش میکند و بهاینترتیب از آسیب به دندانها و فک جلوگیری میکند.
چه افرادی به این درمان نیاز دارند؟
ارتودنسی برای چه کسانی لازم است؟ اگر دندانهای نامرتب و کج دارید به ارتودنسی نیاز دارید تا بتوانید دندانهای شلوغ و کج خود را صاف کنید. با استفاده از این درمان، دندانهای شما بهموقعیت بهتری منتقل خواهد شد. افرادی که دندانهای شلوغ دارند یا افرادی که دندانهایشان رشد نکرده و دچار فاصله بین دندانی هستند هم کاندیدای انجام ارتودنسی خواهند بود. افرادی که دچار فاصله بین دندانی شدهاند یا به دلیل افتادن و ازدستدادن دندانها و عدم رشد مجددشان، ظاهری نامناسب دارند که با کمک ارتودنسی میتوان آن را برطرف کرد.
دسته بعدی افرادی هستند که دندانهای بالایی و جلویی در آنها بهصورت بیرونزده است و ظاهری نامناسب دارند. این دندانهای بیرونزده و برجسته بیشتر از حالت معمول امکان آسیبدیدگی دارند. این افراد با کمک درمان ارتودنسی میتوانند مجدد دندانهای خود را به خط نرمال خود برگردانند.
افرادی که در برخورد فک بالا و پایین خود دچار مشکل هستند هم به درمانهای ارتودنسی نیاز دارند. افرادی که دندانهای پایینی جلو زده دارند هم جز دستهای هستند که باید ارتودنسی کنند.
در برخی افراد اندازهی فک بالا و پایین متناسب نیست. هنگامی که نیمه پایینی فک خیلی کوچک است، باعث میشود که فک بالا در هنگام بستهشدن فک آویزان شود. به این حالت اوربایت میگویند. حالت برعکس زمانی است که نیمه پایینی فک بزرگتر از نیمه بالایی است که به آن آندربایت میگویند. این افراد هم به درمان ارتودنسی برای رفع ناهنجاریهای فک نیاز دارند.
افراد با انواع ناهنجاری فک و دندانهای نامرتب به شزط داشتن استخوان فک سالم و دندانهای اصلی میتوانند ارتودنسی انجام دهند. چه کسانی نمیتوانند از این درمان استفاده کنند؟
برای بسیاری این سؤال مطرح میشود که اساسا چه کسانی میتوانند کاندیدای مناسبی برای انجام درمان ارتودنسی باشند و در چه افرادی امکان انجام این کار وجود ندارد. بهتر است بدانید که هیچ محدودیت سنی برای گرفتن بریس وجود ندارد.
به گفته انجمن ارتودنتیستهای آمریکا، روزانه تعداد زیادی بیمار بالای 18 سال به کلینیکهای دندانپزشکی مراجعه میکنند تا برای آنها براکتهای دندانی نصب شود. تنها شرط لازم برای انجام درمان ارتودنسی، داشتن استخوان فک سالم و دندانهای دائمی است. در نتیجه انجام ارتودنسی فقط برای کسانی که دندانهای مصنوعی دارند یا به هر دلیلی فک آنها شکسته و آسیبدیده است، نامناسب و غیرممکن است.
قبل از ارتودنسی چه کارهایی باید انجام داد
برای شروع مراحل انجام ارتودنسی، ابتدا بیمار باید به یک متخصص ارتودنسی یا دکتر ارتودنسی دندان مراجعه کند. در این مرحله یک معاینه کامل انجام میشود. این معاینه شامل بررسی دندانها، عکسبرداری از دندانها با اشعه ایکس، ساختن مدلهای گچی از دندانها و غیره است. عکسها، قالبها، مدلهای کامپیوتری برای تشخیص مشکل به کار گرفته میشوند.
عکسهای اشعه ایکس به دکتر ارتودنسی در خصوص شرایط، مکان قرارگیری و میزان بیرونزدگی دندانها از لثه دید بسیار خوبی خواهد داد. علاوه بر این روابط دندانها با فک را هم بهخوبی نشان خواهد داد. عکس قبل و بعد ارتودنسی برای بررسی تغییرات و شرایط پیشرفت درمان ضروری است.
دندانپزشک، دندانها و فکهای نامرتب را تشخیص داده و بر اساس شرایط بیمار، بودجهای که دارد، شدت مشکل و مواردی ازایندست، انواع روشهای درمان ارتودنسی را مشخص میکند. در این میان به یک سری پیشنیازها برای شروع ارتودنسی دندان و فک نیاز است تا شرایط برای جایگذاری دستگاهها و ابزارها مشخص شود.
انجام ارتودنسی سه مرحله دارد و میتواند از 6 ماه تا 4 سال طول بکشد مراحل انجام ارتودنسی شامل چه بخشهایی میشود؟
بهصورت کلی مراحل انجام ارتودنسی به سه بخش کلی تقسیمبندی میشود. مرحله اول، پیش از جایگذاری است که شامل همان معاینه اولیه، بررسی شرایط دندانها و فک و انتخاب شیوه درمان میشود. مرحله بعدی شامل جایگذاری ارتودنسی میشود. جایگذاری سیم و براکتها باتوجهبه شدت مشکل دندانها و روش درمان در این مرحله انجام میشود.
این مرحله زمانبر است و ممکن است بین 6 ماه تا 4 سال طول بکشد. در طول این بازه زمانی سیمها و براکتها باید تنظیم شوند و در صورت نیاز شل و سفت شوند. بعد از اینکه درمان کامل شدباید براکتها و سیمها از دهان بیرون آورده شوند.
در واقع بعد از ارتودنسی یک مرحله دیگر هم وجود دارد که شامل ریتینر میشود. ابزارهای بهخصوصی در این مرحله برای نگهداری و فیکسکردن دندانها در دهان جایگذاری خواهد شد. هر یک از این مراحل شرایط انجام بهخصوصی دارند و حتما باید توسط یک متخصص ارتودنسی حرفهای انجام شوند. نتیجهی نهایی درمان ارتودنسی تا حدود زیادی به انجام درست هر یک از این مراحل بستگی خواهد داشت.
ارتودنسی برای هر فردی با دندانهای دائمی و فک سالم مناسب است، این درمان سه مرحله دارد، معاینات اولیه، گذاشتن سیم و براکتها و در نهایت برداشتن آنها.
نحوه انجام ارتودنسی به چه صورت است؟
بعد از معاینه کامل و تشخیص شرایط دندان و فک، شیوه درمانی مناسب انتخاب میشود. مراحل درمان ارتودنسی بسته به روش درمانی موردنظر متفاوت است. در هر یک ازاینروشها ممکن است به انجام برخی مراحل نیاز باشد. برای مثال کشیدن دندان برای ارتودنسی ممکن است یکی از مراحل پیشنیاز باشد.
جرمگیری دندانها یا جرمگیری ارتودنسی شفاف، انتخاب براکتهای مناسب برای شروع درمان، پرکردن و عصبکشی دندانهای معیوب و مواردی ازایندست میتوانند جزء مراحل انجام ارتودنسی باشند. سپس متخصص ارتودنسی براکتها را جایگذاری میکند و با سیمهای مخصوص آنها را به هم متصل کند.
مراحل بعدی برای درمان شامل مراجعات بهموقع به مطب و بررسی شرایط براکتها، میزان تغییر موقعیت دندانها و جابهجاشدن فک و غیره است. دقت کنید که مراحل ارتودنسی دندان ممکن است با فرایندهای موردنیاز برای ارتودنسی فک متفاوت باشد.
ارتودنسی فک میتواند برای فک بالا بهتنهایی، هر دو فک یا ارتودنسی فک پایین باشد. در تمام این موارد ممکن است مراحل انجام ارتودنسی متفاوت باشد. سفتکردن و شلکردن سیمها، مراقبتهای موردنیاز در طول ارتودنسی مانند عکس ارتودنسی دندان در شب و رفع مشکلات احتمالی هم همگی میتوانند جزء مراحل انجام ارتودنسی باشند.
بیماران باید برای ویزیتهای منظم، معمولا یک یا دو ماه یکبار داشته باشند. در طول ویزیت، پزشک سیم، فنر یا نوارهای الاستیک را به براکتها متصل میکند تا کشش و فشار بیشتری روی دندانها بیاورد و آنها را در موقعیت مناسب خود قرار دهد. البته هر یک از این موارد از فرایند انجام ارتودنسی ممکن است بسته به روشهای ارتودنسی متفاوت باشد.
برای اینکه بتوانید بهترین نتیجه را از این وقت و هزینهای که برای ارتودنسی میکنید، بگیرید باید بهترین متخصص ارتودنسی را انتخاب کنید. اینجاست که دکترتو به شما کمک میکند تا بهترین دندانپزشک را انتخاب کنید.
انواع روشهای ارتودنسی
بهصورت کلی درمان ارتودنسی با روشهای مختلفی انجام میشود. اولین دستهبندی برای انواع ارتودنسی، دستهبندی بر اساس نوع مشکل است. اگر مشکل از دندانها باشد، ارتودنسی دندان انجام خواهد شد. برای مثال ممکن است ارتودنسی برای تمام دندانها یا تنها برای برخی دندانها انجام شود. اما در مواردی که مشکل از فک و است، ارتودنسی فک انجام میشود که ارتودنسی فک پایین، ارتودنسی فک بالا و پایین از انواع آن است.
دستهبندی دیگر مربوط به انواع ارتودنسی متحرک و ثابت است. خود این روشها هم به انواع متعدد دیگری تقسیمبندی میشوند. در این روشها از ابزارها و تکنیکهای متفاوتی استفاده میشود. برای مثال ارتودنسی نامرئی یا ارتودنسی شیشهای از جمله این تکنیکهاست که در آنها از براکتهای مخصوصی استفاده میشود.
رایجترین روشهای ارتودنسی شامل موارد زیر میشود:
ارتودنسی سنتیمینی اسکروارتودنسی به روش دیمون.1. ارتودنسی سنتی
در روش سنتی، از همان براکتهای معمولی قدیمی استفاده میشود. این براکتهای فلزی مستقیما به دندانها متصل شده و دندانها را به موقعیتهای صحیح خود بازمیگردانند. در مدتی که براکتها روی دندانها است (2 تا 4 سال) ارتودنتیست بهمرور سیمها را سفتتر یا شلتر میکند. برخی از براکتها بهجای فلز از جنس شفاف و سرامیکی یا کامپوزیتی هستند. این براکتهای همرنگ دندان ظاهر دندانها را در طول درمان بهتر میکنند.
براکتهای زبانی دسته دیگری از براکتها هستند که به دندانها متصل میشوند و برای اصلاح ترازهای نامناسب کاربرد دارد. این براکتها معمولا در پشت دندانها چسبانیده میشوند. استفاده از این براکتها اختلالی در حرکت لبها ایجاد نمیکند و افراد میتوانند راحتتر حرف بزنند.
در روش سنتی براکتها میتوانند فلزی، سرامیکی یا کامپوزیتی باشند و جلوی دندان یا پشت دندان کار گذاشته شوند. 2. ارتودنسی مینی اسکرو
در این روش درمان ارتودنسی، یک پیچ فلزی کوچک با نام مینی اسکرو از طریق لثه به استخوان فک وصل میشود تا بهعنوان یک لنگر و نگهدارنده به حرکت دندانها کمک کند. این تکنیک درمانی بسیار پیشرفته را با نامهای میکرو اسکرو، مینی ایمپلنت یا دستگاه لنگر موقت هم میشناسند. این شیوه درمانی میتواند بهعنوان یک لنگر برای صافکردن دندانها و بستن شکاف بین آنها مورداستفاده قرار بگیرد.
درمانهای مینی اسکرو را میتوان همراه با درمانهای ارتودنسی سنتی انجام داد. برای قراردادن این پیچ در فک، معمولا نیاز است یک سوراخ در فک ایجاد شود و برای این کار معمولا از بیحسی موضعی استفاده میشود.
3. روش دیمون ارتودنسی
تکنیک پیشرفتهتر دیگری که برای درمان ارتودنسی میتوان به آن اشاره کرد، روش دیمون است. در این روش از براکتهای مخصوصی استفاده میشود. این براکتها از مکانیزم لغزشی منحصربهفردی استفاده میکنند که به دندانهای افراد اجازه میدهد آزادی بیشتری در حرکت داشته باشند. بهاینترتیب اصطکاک دندانها کاهش مییابد.
در این روش درمانی فرد نیاز کمتری به مراجعه به دندانپزشک دارد. یعنی نیازی نیست دائما برای سفتکردن یا شلکردن سیمها و براکتها به مطب دکتر مراجعه کنید. در روش دیمون دندانها سریعتر حرکت میکنند و در نتیجه زودتر نتیجه خواهید رسید. در این روش کمتر به کشیدن دندانها برای ارتودنسی نیاز است.
دو روش جدیدتر ارتودنسی مینی اسکرو (اتصال یک پیچ به فک) و دیمون (استفاده از براکت مخصوص) است که زمان ارتودنسی و تعداد دفعات مراجعه را کمتر میکنند.
دسته بندی دیگر، ارتودنسی ثابت و متحرک است که در ادامه بررسی میکنیم.
1. ارتودنسی ثابت
یکی از روشهای ارتودنسی، ارتودنسی ثابت است.همانطور که از نام آن پیداست این ابزارها به دندان چسبیده و توسط بیمار قابل جداشدن نیست. این روش درمانی بیشتر برای جابهجاکردن دندانها و درمان ناهنجاریهای دندانی استفاده میشود. ازاینرو درمان ارتودنسی ثابت را بهعنوان ارتودنسی دندانی هم میشناسند. در ارتودنسی ثابت از ابزارها و دستگاههای مخصوصی استفاده میشود که رایجترین وسایلی هستند که امروزه برای درمان ارتودنسی استفاده میشوند.
این روش خود به دو دسته فرعی تقسیم میشود:
ارتودنسی ثابت معمولیارتودنسی ثابت نامرئی.انواع براکتهای ثابت معمولی آنهایی هستند که بهصورت متداول از آنها استفاده میشود و با لبخندزدن دیده میشوند. این براکتها به جلوی دندانها میچسبند و با استفاده از سیمهای مخصوص به هم وصل شدهاند. بریسهای مورداستفاده در تکنیک ثابت معمولی از نوع فلزی هستند.
در تکنیک دیگری که آن هم ثابت است، متخصص ارتودنسی از براکتهای مخصوصی استفاده میکند که به آنها براکتهای شیشهای، شفاف، سرامیکی یا نامرئی گفته میشود. این براکتها دیده نمیشوند و به آن ارتودنسی نامرئی گفته میشود. این براکتهای شفاف که معمولا پلاستیکی هستند، بهصورت اختصاصی برای بیمار قالبگیری و ساخته میشوند. آنها تقریبا نامرئی هستند و با استفاده از آنها کسی متوجه وجود ارتودنسی در دهان آنها نخواهد شد.
قیمت ارتودنسی در روش نامرئی نسبت به تکنیک معمولی بیشتر است. بااینحال به دلیل تمیزی ارتودنسی شفاف و ظاهر زیباتر آن، بسیاری از افراد این نوع براکتهای ارتودنسی را ترجیح میدهند.
مراقبتهای لازم در استفاده از براکتهای ثابت
افرادی که از تکنیک درمان ارتودنسی ثابت استفاده میکنند، بعد از چند روز میتوانند با محدودیت کمی انواع غذاها را بخورند. برای مثال نوشیدنیهای اسیدی و شکلاتهای تافی، شیرینیهای سفت و چسبناک، نوشابههای گازدار و غذاهای سفت برای آنها ممنوع است. گاز زدن و جویدن آدامس هم برای این افراد ممنوع است. این کارها میتواند هم به براکت ارتودنسی و هم به دندانها و فک آسیب برساند.
در مورد ورزش هم این افراد باید کمی رعایت کند و هنگام انجام ورزشهایی مانند راگبی، فوتبال یا ورزشهای مشابه حتما باید از یک محافظ برای مراقبت از دندانها استفاده کنند.
انواع ارتودنسیهای ثابت وجود دارد که از بریسهای مختلف برای مرتبکردن دندانها استفاده میکند. 2. ارتودنسی متحرک
تکنیک بعدی، ارتودنسی متحرک است.در این روش از براکتهای متحرک استفاده میشود. این براکتها معمولا صفحات پلاستیکی متحرکی هستند که سقف دهان را میپوشانند. از این روش زمانی استفاده میشود که بخواهیم ارتودنسی را برای تعدادی از دندانها انجام دهیم.
این روش خود به دو دسته تقسیم میشود:
ارتودنسی متحرک معمولی ارتودنسی متحرک نامرئی.براکتهای متحرک را میتوان برای اصلاح مشکلات جزئی یا بهعنوان بخشی از درمان با روش ارتودنسی ثابت استفاده کرد. وقتی دوره درمانی ارتودنسی ثابت تمام میشود، ممکن است از براکتهای متحرک برای فیکسکردن دندانها و نگهداری درمان ارتودنسی ثابت استفاده شود. معمولا در مواردی که به درمان ارتودنسی فک نیاز است، از انواع براکتهای متحرک استفاده میشود.
گاهی اوقات از این تکنیک درمانی برای جلوگیری از مکیدن انگشت شست کودکان هم استفاده میشود که این کار توسط متخصص ارتودنسی اطفال باید انجام شود. این براکتها را برای تمیزکردن یا در زمان انجام فعالیتهای خاص برای احتیاط باید از دهان خارج کرد. ارتودنتیست نحوه خارجکردن براکت و اقدامات لازم را به شما آموزش خواهد داد.
مراقبتهای لازم برای ارتودنسی متحرک
ازآنجایی که این نوع ارتودنسی متحرک است و امکان درآوردن براکتها وجود دارد، بهتر است در زمان غذا خوردن دستگاه ارتودنسی متحرک را دربیاوردید تا بهداشت و تمیزی ارتودنسی شفاف حفظ شود. این کار فرایند تمیزکردن و شستوشوی دهان، دندانها و براکتها را هم آسانتر خواهد کرد
همچنین در زمان خوردن ترکیبات سفت، رنگی، نوشابههای گازدار و اسیدی و غیره حتما این براکتها را دربیاورید و قبل از قراردادن مجدد آنها در دهان حتما دهان و دندانها را خوب شستشو داده و سپس براکتهای متحرک را جایگذاری کنید.
از ارتودنسی متحرک برای درمان تعدادی از دندانها، ارتودنسی فک و برای فیکسکردن دندانها بعد از ارتودنسی ثابت استفاده میشود.
ارتودنسی دو فاز چیست؟
ارتودنسی دوفازی باعث میشود که بیماران جوانتر مجبور به انجام ارتودنسی شدید و سخت در مراحل بعدی زندگی نشوند. انجمن ارتودنتیست های آمریکا بر ضرورت ارزیابی کودکان توسط متخصص ارتودنسی در 7 یا 8 سالگی تأکید دارد.
این مراجعه بهموقع برای ارزیابی مشکلاتی که میتواند در درمان فاز اولیه سودمند باشد، توصیه میشود. اگر ارتودنسی زودهنگام درحالیکه دندانها و استخوان فک هنوز درحالرشد هستند انجام شود، درمان ارتودنسی آسانتر بوده و شدت کمتری خواهد داشت.
فاز اول شامل استفاده از گشادکنندهها و سایر وسایل دندانپزشکی است که فضای بیشتری را در فک برای دندانهای ورودی ایجاد میکند. برای این کار ممکن است ضرورت کشیدن دندان یا جراحی فک را در آینده کاهش دهد. فاز دوم معمولا زمانی شروع میشود که بیشتر دندانهای بزرگسال رشد کردهاند.فاز دوم درمان شامل استفاده از براکتها یا ترمزکنندهها پس از رشد دندانهای بالغ است.
همانطور که گفتیم برای اینکه فرزندتان در آینده دندانهای سالم و مرتبی داشته باشد، باید در 7-8 سالگی توسط ارتودنتسیت کودکان معاینه شود. پس همین الان وارد لینک زیر شوید، بهترین متخصص ارتودنسی کودکان را پیدا کنید و برای معاینه دندانها و فک فرزندتان نوبت بگیرید.
درمان با براکت فانکشنال یا عملکردی
یکی از انواع براکتهای مورداستفاده برای درمان ارتودنسی، نوع عملکردی است. این براکتها برای درمان رشد نامناسب فک مورداستفاده قرار میگیرند. این براکتها میتوانند نحوه رشد فک را تغییر دهند و ناهنجاری آن را برطرف کنند. این روش درمانی هم میتواند به رفع انواع خاصی از مشکلات کمک زیادی کند.
روشهای جایگزین ارتودنسی چیست؟
گاهی اوقات برخی روشهای درمانی همراه با روشهای ارتودنسی یا به جای آن انجام میشوند. برای مثال گاهی فقط از پلاک ارتودنسی استفاده میشود. این پلاکها متحرک هستند و روی دندانها قرار میگیرند تا آنها را ثابت نگهدارند و از جابهجاشدن آنها جلوگیری کنند.
هدگیرها دسته دیگر ابزارهایی هستند که در درمان ارتودنسی میتوان از آنها استفاده کرد. این هدگیرها به کمک یک ابزار کِشمانند مخصوص در فک بالایی قرار داده میشوند و معمولا از آنها برای درمان ناهنجاریهای فک بالا و ارتودنسی فک بالا استفاده میشود.
نوع دیگری از هدگیرها هم وجود دارند که میتوانند به درمان ناهنجاریهای دندان و فک کمک کنند. این ابزارها ممکن است بهصورت مجزا یا همراه با براکتها روی دندانها استفاده شوند. از این نوع هدگیرها معمولا فقط شبها استفاده میشود. از هدگیرها حتما باید مطابق دستورالعمل ارتودنتسیت استفاده شوند. در غیر این صورت ممکن است موجب بیرونزدگی دندانهای جلویی شوند.
گاهی به جای ارتودنسی از پلاک ارتودنسی (برای جلوگیری از جابهجایی دندانها) یا از هدگیرها (برای درمان ناهنجاریهای فک بالا) استفاده میشود.
مراقبت و تمیزکردن دندانها در هنگام ارتودنسی
بخش بسیار مهمی از فرایند انجام ارتودنسی، مربوط به مراقبتهای لازم بعد از گذاشتن براکتها و بعد از درآوردن سیمها و براکتها است. در طول مدتی که دستگاه در دهان قرار دارد، بسته به نوع براکتها (ثابت یا متحرک) باید اصول تمیزکردن، رعایت بهداشت دهان و دندان و مراقبتهای لازم در زمان غذاخوردن و ورزش را رعایت کرد.
معمولا افرادی که ارتودنسی انجام میدهند باید از کش ارتودنسی مخصوص، مسواک ارتودنسی، نخ دندان ارتودنسی و ابزارهای مراقبتی مشابه استفاده کنند. این وسایل همگی مخصوص ارتودنسی دندان ساختهشدهاند.
مراقبت و تمیزکردن دندانها در هنگام ارتودنسی هم اهمیت زیادی دارد. جمعشدن مواد غذایی و رعایتنکردن بهداشت دهان و دندان میتواند موجب پوسیدگی دندانها و خرابی آنها شود و روی نتیجهی نهایی تأثیر دارند. رعایت اصول بهداشتی برای کاهش عوارض ناشی از ارتودنسی هم ضرورت دارد. زردشدن دندانها در ارتودنسی میتواند در اثر تمیزنکردن دندانها و عدم رعایت اصول بهداشت دهان و دندان ایجاد شود.
افرادی که ارتودنسی دارند حتما باید در خصوص مصرف برخی غذاها محتاط باشند. مصرف غذاهای اسیدی و نوشابههای گازدار، جویدن آدامس و شکلاتهای سفت و کشدار، گاززدن سیب و میوههای سفت یا موارد مشابه همگی از مهمترین اصول مراقبتی بعد از انجام ارتودنسی است.
مراقبت از دندانهای ارتودنسیشده اهمیت زیادی دارد و برای این کار باید از وسایل مراقبتی مخصوص استفاده کنید. عوارض و معایب ارتودنسی
درست است که روش درمان ارتودنسی را میتوان یکی از بهترین روشهای درمانی برای رفع انواع ناهنجاریهای دندان و فک در نظر گرفت، اما این روش بدون عوارض هم نیست. برخی از عوارض ممکن است در اثر عدم مراقبت و تمیزکردن دندانها در هنگام ارتودنسی یا رعایت اصول مراقبتی بعد از درمان به وجود آید.
برخی از عوارض ارتودنسی عبارتاند از:
زردشدن دندانهاشیبدارشدن دندانها بعد از ارتودنسیجرمگرفتن دندانهاپوسیدگی دندانهاآسیبهای پریودنتالدردتحلیل ریشه دندان ازبینرفتن دندانها اختلال گیجگاهی فکیمشکلات گفتاری آسیب مینای دندان.گاهی هم افراد دچار زخم دهان بعد از اورتودنسی میشوند. اگر دچار زخم دهان شدید، حتما دهان خود را چندین بار با آب نمک بشویید و روی براکتها در محدوده زخم، از موم ارتودنسی استفاده کنید تا زخمهایتان بدتر نشود.
البته بروز این عوارض تا حد زیادی به کیفیت کار، روش مورداستفاده، میزان مهارت متخصص ارتودنسی، استفاده از ابزارهای مختلف، شرایط و سن بیمار و میزان رعایت اصول مراقبتی توسط بیمار بستگی دارد.
ازاینرو بهتر است حتما در زمان مناسب ارتودنسی انجام دهید و بهموقع به دندانپزشک مراجعه کرد. همانطور که گفتیم سعی کنید بهترین دکتر ارتودنسی را انتخاب کرد که تسلط کافی به نحوه انجام ارتودنسی و شیوههای درست انجام آن را داشته باشد. باید تمام نکات و اصول مراقبتی را رعایت کنید تا بهترین نتیجه را با کمترین عوارض بگیرید.
برخی از عوارض ارتودنسی شامل زردشدن، جرم، پوسیدگی،کجشدن، آسیب مینای دندان و درد است که با انتخاب متخصص ارتودنسی خوب به حداقل میرسد.
ایجاد پلاک دندان و درمان ارتودنسی
ارتودنسی چه متحرک و چه ثابت، دارای معایبی هم هست که مهمترین آنها افزایش ریسک پلاکهای دندانی است. وجود براکتها و قرارگرفتن آنها روی دندانها، مانع از این میشود که بتوانیم خوب دندانها را تمیز کنیم. علاوه بر این جاهای جدیدی هم برای گیرافتادن غذا ایجاد میکند در نتیجه شاهد افزایش تجمع پلاکهای دندانی خواهیم بود.
این پلاکهای دندانی محلی برای تجمع باکتریهای عامل پوسیدگی دندانها هستند که موجب دکلسیفیکاسیون مینای دندان در طول ارتودنسی میشود. در نتیجه روی دندانها لکههای سفید و پوسیده ایجاد میشود. برای این منظور یک سری توصیههای پیشگیرانه وجود دارد.
بسیاری از روشهای پیشگیرانه مانند استفاده موضعی از فلوراید، استفاده از مواد باندینگ آزادکننده فلوراید، استفاده از دهانشویه با فلوراید سدیم، استفاده از کلرهگزیدین و مواردی ازایندست میتواند از ایجاد پلاک دندان در ارتودنسی جلوگیری کند. بهصورت کلی رعایت بهداشت دهان و دندان نقش اصلی را در پیشگیری از پوسیدگی دندانها در طول درمان ارتودنسی دارد.
باید بریسها را به دقت تمیز کنید تا از ایجاد پلاکهای دندانی جلوگیری شود. مزایای ارتودنسی
ارتودنسی دندان مزیتهای بسیار زیادی دارد. این روش درمانی بسیار مؤثر میتواند به اصلاح ناهنجاری دندان و فک کمک کرده و از نظر زیباییشناختی تأثیر زیادی در بهبود ظاهر افراد خواهد داشت.
دستیابی به یک ظاهر متعادل، لبخند زیبا و زیبایی چهره از مزیتهای استفاده از روش درمان ارتودنسی است. این روش درمانی میتواند به رفع مشکلات ژنتیکی فک و دهان هم کمک کند. درمان ناهنجاریهای فک برای سلامتی افراد اهمیت بسیار زیادی دارد.
روشهای درمانی ارتودنسی میتواند به نوبه خود موجب پیشگیری از مشکلات بعدی هم شود. برای مثال مشکلات بلع و جویدن معمولا با ارتودنسی برطرف میشوند. بسیاری از افراد برای رفع مشکلات فک و مفاصل آن، مانند ضعیفشدن مفاصل فک و قفلکردن فک به درمانهای ارتودنسی نیاز دارند. این درمانها میتوان عوارض و مشکلات ناشی از این ناهنجاریها را کاهش دهد یا از بین ببرد.
یکدستشدن دندانها و رفع ناهماهنگیهای ایجادشده در دهان، خصوصا بیرونزدگی از لثهها یا رویهم رشدکردن دندانها میتواند ریسک پوسیدگی و عفونتهای لثه و دندانها را افزایش دهد. درمان ارتودنسی میتواند از بروز این مشکلات تا حدود زیادی جلوگیری کند. بهصورت کلی درمانهای ارتودنسی میتواند موجب افزایش سلامت دندانها و افزایش طول عمر آنها شود.
هزینه ارتودنسی چقدر است؟
چیزی که میتواند معایب ارتودنسی برای بسیاری از افراد هزینهی آن است. معمولا درمانهای ارتودنسی هزینههای بالای دارد. قیمت ارتودنسی بسته به نوع روش انجام ارتودنسی، مراحل انجام کار، مدت زمانی که این کار طول میکشد، شدت مشکل و شرایط بیمار متفاوت است.
برخی هزینهها مربوط به فرایند اصلی کار میشود. قیمت ارتودنسی برآوردی از تمامکارهایی است که در طول انجام این درمان ممکن است نیاز باشد. هزینه ابزارهایی که باید برای مراقبت خریداری شوند هم در برآورد هزینه مدنظر قرار میگیرد. برای مثال هزینه پستانک ارتودنسی، نخ دندان ارتودنسی، قیمت پلاک ارتودنسی، مسواک ارتودنسی و غیره همگی میتوانند در هزینه نهایی مدنظر قرار بگیرند.
هزینه ارتودنسی دندانها با هزینه ارتودنسی فک بالا و پایین هم متفاوت است. هزینه ارتودنسی دندان نیش با هزینه ارتودنسی سایر دندانها تفاوت دارد. روش مورداستفاده برای انجام ارتودنسی و اینکه ارتودنسی متحرک باشد یا ثابت هم در هزینه نهایی تأثیر میگذارد. گاهی اوقات خصوصا برای درمان ناهنجاریهای فک در کنار ارتودنسی فک پایین یا بالا، به جراحی فک هم نیاز است. هزینههای کشیدن دندان برای ارتودنسی را هم باید در لیست قیمت ارتودنسی در نظر گرفت.
قیمت نهایی ارتودنسی به عوامل زیادی بستگی دارد مانند شرایط دندان و فک بیماری و درمانهایی که باید قبل از ارتودنسی انجام شود. سؤالات متداول شما
تا به اینجا تمامی نکات مهم در مورد ارتودنسی را بررسی کردیم. در ادامه به تعدادی از سؤالات پرتکرار شما پاسخ میدهیم.
بریسها به صافشدن دندانها کمک میکنند. همانطور که دوران کودکی خود را طی میکنید، دندانهای “شیری” شما یکییکی میافتادند و دندانهای دائمی جایگزین آنها میشوند. دندانهای بالغ برخی افراد با زاویه و فاصله مناسب رشد میکنند. اما دندانهای بسیاری از افراد رشد درستی ندارند. آنها میتوانند بهصورت درهم، شلوغ یا رویهم رشد کنند. در نتیجه به درمان ارتودنسی نیاز دارند.
انتخاب روش درمان به تشخیص متخصص ارتودنسی و شرایط افراد بستگی دارد. اینکه ناهنجاری دندانها یا فک از چه نوعی است و چه شدتی دارد، اینکه افراد در چه سنی هستند، شدت مشکل افراد و میزان پیشرفت درمان، راحتی بیمار باتوجهبه شرایط زندگی و میزان بودجه آنها روی انتخاب روش درمان توسط ارتودنتیست تأثیر میگذارد.
اکثر افراد با این سؤال مواجه هستند که از چه سنی باید درمان ارتودنسی انجام دهم؟ بهطورکلی بهترین زمان و سن مناسب ارتودنسی، دوران کودکی است، اما بزرگسالان هم میتوانند ارتودنسی انجام دهند. اگر درمان از سنین کمتر شروع شود، شاید شدت درمان نسبت به بزرگسالی کمتر باشد. بااینحال باید حتما منتظر ماند تا دندانهای اصلی، به مقدار کافی رشد کرده باشند تا بتوان درمان ارتودنسی را شروع کرد.
دندانپزشک شما ممکن است ارتودنسی را انجام دهد. یا اینکه شما را به متخصص ارتودنسی ارجاع دهد. متخصص ارتودنسی بهترین گزینه برای شروع درمان است. برای کودکان بهتر است حتما به متخصص ارتودنسی اطفال مراجعه شود. در انجام مراحل ارتودنسی شاید نیاز به برخی کارهای جانبی هم باشد. برای مثال ممکن است به کشیدندندان برای ارتودنسی نیاز باشد. مراجعه به جراح دندانپزشک و دندانپزشک عمومی هم میتواند ضرورت داشته باشد. در این زمینه بهتر است حتما به بهترین دکتر ارتودنسی مراجعه کنید تا به بهترین نتیجه ممکن برسید. خصوصا که قیمت ارتودنسی معمولا پایین نیست و هزینه بالایی دارد.
ممکن است فضای کافی برای تمام دندانهای دائمی خود نداشته باشید. اگر چنین است، ممکن است لازم باشد تعدادی دندان دائمی برای ایجاد فضا جهت انجام درمان ارتودنسی کشیده شود. تیم دندانپزشکی شما به شما خواهند گفت که آیا این مورد لازم است یا خیر. گاهی اوقات میتوان با دیگر انواع درمان این فضا را ایجاد کرد.
واقعا بهترین روش ارتودنسی و بهترین نوع ارتودنسی کدام است؟ یکی از روشهای ارتودنسی متحرک و ثابت باید باتوجهبه شرایط مراجعهکننده انتخاب شود. براکتهای متحرک یک درمان ساده را ارائه میدهند. در این روش سیمها و فنرهای ظریف با فشاری ملایم دندانها را حرکت میدهند. مراقبت از دندانها در این روش آسانتر است و مشکلات گفتاری و جویدن غذا وجود ندارد.
در مقابل روش ارتودنسی ثابت دندانها بادقت بیشتری نسبت به استفاده از براکتهای ثابت هدایت میشوند. این روش درمانی برای مواقعی کاربرد دارد که همهی دندانها به فشار بیشتری نیاز داشته باشند و باید بادقت بسیار بالایی جابهجا شوند. در نتیجه انتخاب بین ارتودنسی ثابت یا متحرک به شرایط افراد و وضعیت دندانهای آنها بستگی دارد.
تمام براکتهای مورداستفاده در درمان ارتودنسی از نوع فلزی نیستند. امروزه براکتهای بسیار متنوعتری هم موجود است که از انواع موجود میتوان به براکتهای پلاستیکی، براکتهای شفاف یا نامرئی، براکتهای سرامیکی یا کامپوزیتی و براکتهای زد اسپرینگ، براکتهای هاولی و براکتهای لینگوال اشاره کرد.
از دیگر ابزارهای جانبی مورداستفاده در درمان ارتودنسی میتوان به الاستیکها اشاره کرد. این ابزارها نوارهای منعطف ظریفی هستند که معمولا برای کمک به حرکتکردن دندانها به همراه یک براکت ثابت استفاده میشود. تشخیص اینکه آیا به الاستیک نیاز است یا خیر به عهده پزشک است.
طول درمان بستگی بهشدت مشکل دارد و ممکن است از چند ماه تا دو سال و نیم و حتی بیشتر طول بکشد. اکثر افراد در عرض یک تا دو سال قابلدرمان هستند. بااینحال در برخی از افراد هم این دوره به سه تا چهار سال افزایش مییابد. میزان رعایت اصول مراقبتی در طول درمان ارتودنسی روی این بازه زمانی مؤثر است.
درد ارتودنسی بسته به روش درمان و مدتزمان آن میتواند متفاوت باشد. بااینحال درد در زمان انجام فرایند ارتودنسی معمولا زیاد نیست و تنها کمی فشار روی دندانها و درد و سوزش لثهها حس میشود. بعد از اتمام کار هم ممکن است درد تا یک هفته ادامه داشته باشد. این درد به دلیل جایگیری براکتها و سیمهاست. در این زمان میتوان برای تسکین درد از مسکنهایی همچون استامینوفن یا ایبوپروفن استفاده کرد. مصرف غذاهای مایع مانند سوپ و بستنی میتواند به کاهش درد ناشی از ارتودنسی کمک کند.
اگر با این مشکل مواجه شدید، در اولین فرصت به دندانپزشک یا متخصص ارتودنسی خود مراجعهکنید تا براکت جداشده را بچسبانند.
خیر؛ ارتودنسی مانند دیگر خدمات زیبایی دندان، شامل بیمه و بیمه تکمیلی نمیشود.
در ارتودنسی نامرئی از براکتهای شفاف یا شیشهای استفاده میشود تا کمتر مشخص باشد. این روش برای افرادی که دوست ندارند براکتهایشان خیلی مشخص باشد، مناسب است. البته این براکتها دوام کمتر و هزینه بیشتری نسبت به ارتودنسی رنگی دارد.
بله؛ برخی مواقع بسته به شرایط بیمار، دندانپزشک مجبور است یک یا چند دندان را بکشد. مثلا کشیدن دندان در افرادی که دندان نهفته دارند حین ارتودنسی لازم میشود.
بهترین متخصص ارتودنسی کسی است که اگر واقعا فردی به ارتودنسی نیاز ندارد، این درمان را برایش انجام ندهد، پزشکی که سعی کند با کمترین تعداد دندان کشیده، نتیجه خوب و رضایتبخشی ایجاد کند. بهترین متخصص ارتودنسی فردیست که در تمام مراحل، مراقبت سلامت دندانهای بیمار خود باشد.
در هنگام ارتودنسی میتوانید تمام مواد غذایی را مصرف کنید اما به این نکته باید توجه کنید که از جویدن چیزهای سفت و گاز گرفتن با دندانهای جلو خودداری کنید. بهتر است مواد غذایی سفت مثل سیب را ریز خورد کنید و سپس میل کنید.
نتیجهگیری و راهنمای مراجعه به پزشک
همانطور که مشاهده کردید درمان ارتودنسی میتواند بهعنوان یک روش درمانی و زیبایی دندانپزشکی در نظر گرفته شود. ارتودنسی به روشهای مختلفی انجام میشود مانند روش سنتی، میکرو اسکرو و دیمون. همچنین این ارتودنسی میتواند ثابت یا متحرک باشد، براکتهای استفاده در هر یک از این روشها میتواند معمولی یا نامرئی باشد. ارتودنتیست بر اساس شرایط دندانها و فک شما یکی از این روشها را برای شما انتخاب میکند.
این روش مزیتهای زیادی دارد و بسته به روش انجام فرایند ارتودنسی، نتایج متفاوتی خواهد داشت. بهبود شرایط دهان و دندانها و افزایش زیبایی ظاهری مهمترین مزیتهای ارتودنسی دندان است. بااینحال در صورت عدم رعایت اصول مراقبت و تمیزکردن دندانها در هنگام ارتودنسی و حتی مراقبتهای بعد از آن، این روش میتواند عوارض و معایبی هم داشته باشد. عوارضی مانند زردشدن دندان، پوسیدگی و جرم دندان و مشکلات دیگر دندان و فک.
برای نتیجه گرفتن هرچهبهتر باید حتما این نکات را رعایت کرد و به بهترین دندانپزشک برای انجام ارتودنسی برای انجام تمام مراحل ارتودنسی مراجعه کرد. در پنل پزشکان دکترتو میتوانید بهترین متخصص ارتودنسی اطفال و بزرگسالان را پیدا کنید و قبل از تصمیم نهایی خود، مشاورههای لازم را دریافت کنید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!