نینیبان: یکی از اتفاقات جالب دوران بارداری، تغییر ناگهانی ذائقه و هوسهای غذایی است؛ ممکن است غذایی که پیش از بارداری دوست نداشتید، ناگهان به یکی از محبوبترین خوراکیهایتان تبدیل شود یا برعکس، حتی بوی غذای موردعلاقهتان حالتان را بد کند. بعضی زنان هم ترکیبهای غذایی عجیبی هوس میکنند؛ از خوراکیهای بسیار ترش و شور گرفته تا شیرینیهای خاص. اما این هوسها از کجا میآیند و آیا هر هوس غذایی نشانه کمبود یک ماده مغذی است؟
هورمونها میتوانند ذائقه را تغییر دهند
در دوران بارداری، تغییرات هورمونی میتواند روی حس چشایی و بویایی اثر بگذارد. به همین دلیل ممکن است مزه یا بوی یک ماده غذایی برای زن باردار با گذشته کاملاً متفاوت باشد. حساس شدن به بوها نیز میتواند باعث شود بعضی غذاها ناگهان ناخوشایند شوند و در مقابل، میل به بعضی خوراکیها افزایش پیدا کند.
بنابراین اگر یک زن باردار ناگهان هوس غذایی خاصی میکند، لزوماً به این معنا نیست که بدنش دقیقاً به همان ماده نیاز دارد.
آیا هوس شیرینی یعنی بدن قند میخواهد؟
نه لزوماً. این تصور که هر هوس غذایی مستقیماً نشاندهنده کمبود یک ماده غذایی است، پشتوانه قطعی ندارد. برای مثال، هوس شیرینی یا خوراکیهای شور الزاماً به این معنا نیست که بدن به قند یا نمک بیشتری احتیاج دارد. متخصصان همچنین احتمال میدهند عواملی مانند عادتهای غذایی، احساس لذت و آرامش ناشی از خوردن یک ماده غذایی و حتی ارتباط میان موقعیتهای خاص و خوراکیها در شکلگیری هوسها نقش داشته باشند.
پس بهتر است هوسهای بارداری را بهعنوان یک نشانه قطعی از نیاز بدن به یک ماده خاص در نظر نگیریم.
چرا بعضی هوسها واقعاً عجیب میشوند؟
هوسهای غذایی در بارداری میتوانند شکلهای متفاوتی داشته باشند. بعضی افراد بیشتر سراغ خوراکیهای شیرین میروند، برخی به غذاهای شور یا ترش علاقه پیدا میکنند و بعضی نیز ممکن است ترکیبهایی را امتحان کنند که پیش از بارداری برایشان عجیب بوده است.
تغییرات حسی، بهخصوص افزایش حساسیت به بو و مزه، میتواند در این تغییرات نقش داشته باشد. از طرف دیگر، تغییر اشتها و عادات غذایی در بارداری نیز میتواند انتخابهای غذایی فرد را تغییر دهد.
اما یک نوع هوس را جدی بگیرید
اگر میل شدید به خوردن چیزهایی ایجاد شود که اصلاً خوراکی نیستند، موضوع متفاوت است. علاقه به خوردن خاک، گچ، زغال، مواد شوینده یا سایر مواد غیرخوراکی میتواند با وضعیتی به نام «پیکا» مرتبط باشد. در بارداری، چنین هوسهایی ممکن است با کمبود آهن ارتباط داشته باشند و خوردن بعضی از این مواد نیز میتواند خطرناک باشد. در چنین شرایطی بهتر است موضوع با پزشک یا ماما مطرح شود و فرد بدون مشورت، ماده غیرخوراکی را مصرف نکند.
با هوسهای غذایی چه کار کنیم؟
قرار نیست هر هوس غذایی را سرکوب کنید، اما بهتر است رژیم غذایی کلی متعادل بماند. در دوران بارداری، تنوع غذایی اهمیت زیادی دارد و مصرف میوه و سبزیجات، منابع پروتئین، غلات و مواد غذایی حاوی کلسیم و سایر مواد مغذی باید در برنامه غذایی وجود داشته باشد.
اگر هوس یک خوراکی شیرین یا شور دارید، میتوانید آن را در حد متعادل مصرف کنید؛ اما نباید هوسهای غذایی جایگزین یک رژیم متنوع و مغذی شوند.
در نهایت، هوسهای عجیب دوران بارداری اگرچه ممکن است برای خود فرد یا اطرافیانش جالب باشند، اما علت دقیق همه آنها هنوز مشخص نیست. تغییرات هورمونی، تغییر حس چشایی و بویایی، عادات غذایی و عوامل روانی میتوانند در این تجربه نقش داشته باشند. مهمتر از پیدا کردن یک «معنی» برای هر هوس، توجه به کیفیت کلی رژیم غذایی و جدی گرفتن هوس خوردن مواد غیرخوراکی است.
