با توجه به الکترونیکی شدن فرآیندهای مالیاتی در کشور، تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در حوزه اقتصادی، ملزم به ثبت‌نام و اخذ کد مالیاتی هستند. در واقع برای اینکه هر نوع فعالیت اقتصادی به‌طور قانونی و منظم ادامه پیدا کند، نیازمند ثبت اطلاعات مالیاتی و دریافت کد مالیاتی است. این کد به‌عنوان شناسه رسمی مودی در سامانه مالیاتی عمل می‌کند و بدون آن، بسیاری از خدمات بانکی و تجاری مانند کارتخوان و درگاه پرداخت الکترونیک در دسترس نخواهند بود. در این مقاله همراه ما باشید تا همه چیز را درباره کد مالیاتی و نحوه دریافت آن توضیح دهیم.

کد مالیاتی چیست و چرا مهم است؟

کد مالیاتی، شناسه‌ای یکتا و 10 رقمی است که سازمان امور مالیاتی به تمام افراد حقیقی و حقوقی که فعالیت اقتصادی دارند، اختصاص می‌دهد. سازمان امور مالیاتی از طریق این کد، تراکنش‌های مالی و سود و زیان کسب‌وکار را با هدف جلوگیری از فرار مالیاتی، بررسی می‌کند.

از طرفی اشخاص حقیقی و حقوقی هم برای ثبت تراکنش‌های مالی و ارتباطات مالیاتی خود به این کد نیاز دارند. برای مثال دریافت کد رهگیری مالیاتی برای کارتخوان یکی از دلایلی است که اهمیت دریافت این کد را چند برابر می‌کند. سایر دلایلی که باعث اهمیت دریافت کد مالیاتی می‌شوند، عبارتند از:

قانونی شدن کسب‌وکار و جلوگیری از جرایم مالیاتی
امکان افتتاح حساب تجاری در بانک‌ها
صدور فاکتور رسمی و قراردادهای معتبر با شرکت‌ها
استفاده از درگاه پرداخت اینترنتی برای فروش آنلاین
امکان شرکت در مناقصات و مزایدات رسمی

چه کسانی به کد مالیاتی نیاز دارند؟

طبق قانون 10 و 11 در قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان، تمام اشخاص حقیقی و حقوقی که هر نوع فعالیت اقتصادی انجام می‌دهند و برای دریافت مبلغ از کارتخوان استفاده می‌کنند، باید کد مالیاتی بگیرند. برخی از گروه‌هایی که ملزم به دریافت کد مالیاتی هستند، عبارتند از:

افرادی که صاحب کسب‌وکار اقتصادی هستند؛ اما هیچ‌گونه شناسنامه یا کد اقتصادی ندارند. مانند دستفروش‌ها و صاحبان کسب‌وکارهای خانگی.
افرادی که پروانه کسب دارند و مراحل اولیه مانند دریافت کد اقتصادی را انجام دادند.
افرادی که در مناطق آزاد، فعالیت اقتصادی دارند.
افرادی که کارت بازرگانی دارند.
افراد حقیقی مانند خرده‌فروشان، تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان کالا که فعالیت اقتصادی دارند یا صاحبان مشاغل آزاد مانند پزشکان، وکلا، مهندس، آرایشگران و...
شرکت‌های دارای فروش اینترنتی، کسب‌وکارهای آنلاین و شرکت‌های تجاری مانند شرکت‌های تضامنی، شرکت‌های سهامی خاص و عام، شرکت تعاونی و... که فعالیت اقتصادی دارند.

مدارک لازم برای دریافت کد مالیاتی (اشخاص حقیقی)

اشخاص حقیقی از جمله کسبه، صاحبان مشاغل آزاد و سایر مشاغل فردی برای دریافت کد مالیاتی موظف به ارائه مدارک زیر هستند:

کپی کارت ملی
اصل و کپی شناسنامه
عکس پرسنلی در ابعاد 4×3
کپی قبض پایانی محل فعالیت
کپی کارت بازرگانی
کپی وکالت‌نامه قائم مقام قانونی
مجوز شغلی
شماره تلفن همراه و ایمیل
کپی گواهی مربوط به ثبت‌نام اداره امور مالیاتی
اطلاعات مالیاتی قبلی (در صورت پرداخت مالیات یا تکمیل اظهارنامه مالیاتی)
کپی جواز تاسیس و جواز کسب
اصل فیش بانکی مربوط به عوارض یا کپی آن
آدرس محل سکونت
اجاره‌نامه یا سند مالکیت محل فعالیت
پیش ثبت‌نام مالی

مدارک لازم برای دریافت کد مالیاتی (اشخاص حقوقی)

شرکت‌ها و سایر اشخاص حقوقی از جمله موسسات با ارائه مدارک زیر می‌توانند کد مالیاتی کسب‌وکار خود را دریافت کنند:

کپی و اصل اسناد شناسایی مدیرعامل و تمام اعضای شرکت
کپی و اصل تمامی اسناد شرکت از جمله روزنامه رسمی، شرکت نامه، مهر شرکت و...
کپی و اصل آخرین تغییرات در روزنامه رسمی
وکالت‌نامه از جانب شرکت در صورت عدم حضور مدیرعامل
اسناد مربوط به مالکیت یا اجاره‌نامه دفتر شرکت
گواهی مربوط به امضاء توسط مالکان امضاء حقوقی در محل دفترخانه رسمی اسناد
قبض‌های آب، برق، گاز و تلفن شرکت
فیش مربوط به پرداخت دو در هزاری سرمایه اولیه شرکت
تکمیل دفترچه مربوط به مشخصات شناسایی اشخاص حقوقی
کد اقتصادی قبلی در صورت دریافت
آدرس دفتر شرکت و اطلاعات تماس
شناسه مالی شرکت
مستندات مالیاتی قبلی
کپی کارت بازرگانی در صورت وجود (ویژه شرکت‌های بازرگانی)
مدارک شغلی اضافی مانند مجوزهای خاص برای مشاغل خاص از جمله مشاغل پزشکی، حقوقی و فنی

چگونه کد مالیاتی بگیریم: 4 مرحله

فعال‌سازی ابزارهای پرداخت از جمله کارتخوان و درگاه اینترنتی منوط به ثبت‌نام در سامانه مالیاتی و دریافت کد رهگیری مالیاتی است. بنابراین در صورتی که قصد خرید کارتخوان را دارید، پیشنهاد می‌شود قبل از آن یا به‌صورت همزمان، فرایند تکمیل پرونده مالیاتی را هم مطابق مراحل زیر انجام دهید تا در فعال‌سازی ابزارهای پرداخت تاخیر ایجاد نشود.

1. ورود به سامانه درگاه ملی خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی کشور

برای شروع مراحل دریافت کد مالیاتی باید وارد سامانه درگاه خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی کشور به نشانی شوید. در صورتی که اطلاعات کاربری برای ورود به این سامانه را دارید، بعد از ثبت این اطلاعات در کادرهای مشخص‌شده، روی گزینه "ورود به درگاه ملی" کلیک کنید.

در غیر این صورت از طریق یکی از گزینه‌های "ورود از طریق دولت من ویژه حقیقی" یا "ورود از طریق دولت من ویژه حقوقی" وارد سایت شوید. همچنین می‌توانید در قسمت "دریافت اطلاعات کاربری"، حساب خود را برای اولین بار بسازید تا اطلاعات مورد نیاز به شماره شما پیامک شوند.

2. پیش ثبت‌نام کسب‌وکار

در منو سمت راست در صفحه جدیدی که برای شما باز شده، با انتخاب گزینه‌های "فهرست پرونده‌های مالیاتی" و "پرونده‌های عملکرد و ارزش افزوده" به فهرست پرونده‌های مالیاتی دسترسی پیدا می‌کنید. روی گزینه "ایجاد پرونده مالیات بر درآمد جدید" کلیک کنید تا وارد صفحه‌ای برای پیش ثبت‌نام کسب‌وکار شوید.

در این صفحه بعد از انتخاب نوع ثبت‌نام (انفرادی (بدون شریک) یا مشارکت (با شریک)، وارد کردن کد پستی و تکمیل کلمه امنیتی باید روی گزینه "پیش ثبت‌نام جدید" کلیک کنید. اکنون کد 4 رقمی ارسال شده به تلفن همراهتان را وارد و روی گزینه "ثبت کد فعال‌سازی و ادامه" کلیک کنید. در صفحه جدید باز شده، کشوری که تبعه آن هستید، تاریخ تولد، شماره ملی مودی اصلی و... را وارد کنید.

3. رفع نواقص ثبت‌نام و تکمیل اطلاعات

بعد از گذراندن تمام مراحل فوق، استعلام اطلاعات صورت می‌گیرد و موارد ثبت شده در پایگاه داده سازمان امور مالیاتی قابل مشاهده هستند. در قسمت پایین همین صفحه مواردی با رنگ قرمز تحت عنوان "نواقص اطلاعاتی" نمایش داده می‌شوند که باید آن‌ها را برطرف کنید. بعد از اینکه تمام نواقص اطلاعاتی را برطرف و تکمیل کردید، می‌توانید با کلیک روی گزینه "تایید نهایی اطلاعات"، درخواست خود را نهایی کنید.

4. دریافت پیامک از سازمان امور مالیاتی

تا به اینجا مراحل دریافت کد مالیاتی را به‌طور کامل انجام دادید. اکنون باید منتظر بمانید سازمان امور مالیاتی کشور، پرونده شما را بررسی و نتیجه را به‌صورت پیامکی ارسال کند.

هزینه و مدت‌زمان صدور کد مالیاتی برای کارتخوان

دریافت کد مالیاتی برای کارتخوان و درگاه‌های پرداخت الکترونیکی رایگان است. در واقع مالیات این خدمات بخشی از مالیاتی است که متقاضیان برای کسب‌وکار خود می‌پردازند. همچنین در صورتی که تمام مدارک لازم آماده باشند، کد مالیاتی در همان مرحله چهارم فرایند ثبت‌نام به‌صورت پیامکی ارسال می‌شود. بنابراین متقاضیان برای دریافت این کد چندان معطل نمی‌شوند.

سخن پایانی

اخذ کد مالیاتی گامی اساسی برای سازمان‌دهی کسب‌وکار و ورود به فضای رسمی اقتصاد است. پس از دریافت این کد، امکان فعال‌سازی ابزارهای پرداخت از جمله کارتخوان‌ها، انعقاد قراردادهای تجاری و توسعه فعالیت‌ها به‌صورت قانونمند فراهم می‌شود. با توجه به اهمیت ثبت‌نام مالیاتی برای دسترسی به خدمات بانکی و تجاری، توصیه می‌کنیم این فرآیند را در اولین فرصت انجام دهید.