یک تحقیق منتشرشده در روزنامه فرانسوی لوموند از گسترش نفوذ جریان دینی–ملی‌گرای صهیونیستی تندرو موسوم به «هردال» در درون ارتش اشغالگر اسرائیل پرده برداشته است.

بر اساس این تحقیق، پیروان این جریان که آمیزه‌ای از بنیادگرایی دینی افراطی و ملی‌گرایی تندرو را نمایندگی می‌کنند، اکنون در جایگاه‌های اثرگذار داخل نهادهای نظامی و امنیتی رژیم صهیونیستی حضور دارند و در پی بازآرایی ساختار ارتش بر پایه دیدگاهی ایدئولوژیک هستند که سراسر فلسطین تاریخی را «سرزمین توراتی» دانسته و آن را مستحق حاکمیت اسرائیل می‌داند.

طبق این گزارش، چهره‌های وابسته به «هردال» در پی بازتعریف نقش و مأموریت ارتش اسرائیل بر پایه یک قرائت ایدئولوژیک هستند که سراسر فلسطین تاریخی را «سرزمین توراتی» تلقی کرده و آن را مستحق حاکمیت اسرائیل می‌داند. در این چارچوب، بازآرایی ساختار ارتش و جهت‌دهی آن به سمت پروژه‌ای دینی–شهرک‌سازی از اهداف اعلام‌نشده اما پیگیری‌شده این جریان عنوان شده است.

در میان نام‌های برجسته وابسته به این طیف، از سرتیپ «دیوید بار خلیفه» فرمانده لشکر 36 ارتش اسرائیل یاد شده است. وی پیش از آغاز تهاجم زمینی به نوار غزه در اکتبر 2023، به متون دینی‌ای استناد کرده بود که مضامینی چون «انتقام» و «درهم کوبیدن دشمن» را برجسته می‌کند. همچنین نام خاخام «ابراهام زربیف» ساکن شهرک «آریئل» در کرانه باختری اشغالی مطرح شده است؛ فردی که به‌طور علنی از تخریب ده‌ها ساختمان در هر هفته در غزه سخن گفته و ویدئوهایی از خود در حال هدایت بولدوزر نظامی دی-9 طی عملیات تخریب در خان‌یونس منتشر کرده است.

طبق گزارش لوموند، برخی پژوهشگران اسرائیلی معتقدند هرچند این جریان از نظر جمعیتی در اقلیت قرار دارد، اما از سازمان‌دهی منسجم و رویکردی پیشاهنگانه برخوردار است و می‌کوشد دولت و ارتش اسرائیل را به سمت پروژه‌ای فراگیر با ماهیت دینی–شهرک‌سازی سوق دهد.

ایدئولوژی «هردال» بر تلفیق دینداری حریدیِ سخت‌گیرانه با ملی‌گرایی افراطی استوار است و خواستار برپایی «پادشاهی توراتی» بر پایه شریعت یهودی در سراسر آنچه «سرزمین اسرائیل» می‌نامد، است. به نوشته لوموند، مرزهای این تصور ایدئولوژیک سیال بوده و بنا بر برخی قرائت‌های عقیدتی، می‌تواند کرانه باختری، نوار غزه و حتی بخش‌هایی از صحرای سینا و اردن را نیز در بر گیرد.

در این راستا نفوذ تدریجی این تفکر در ارتش اسرائیل، به تشدید گفتمان غیرانسانی علیه فلسطینیان و توجیه سیاست‌های تخریب گسترده در نوار غزه انجامیده است.

بر اساس این گزارش، جریان مسیحایی «هردال» متأثر از اندیشه‌های خاخام «مئیر کاهانا» و جنبش شهرک‌سازی «گوش امونیم» است. طرفداران این جریان، شهرک‌سازی را «وظیفه‌ای دینی» تلقی کرده و هرگونه راه‌حل سیاسی منجر به تشکیل کشور مستقل فلسطین را رد می‌کنند. آنان همچنین طرح‌هایی را مطرح می‌کنند که فراتر از محدوده کرانه باختری و غزه رفته و افق منطقه‌ای گسترده‌تری را شامل می‌شود.

گزارش لوموند همچنین به گسترش نفوذ این جریان در نهادهای نظامی، دولت و کنست اسرائیل اشاره می‌کند؛ روندی که هم‌زمان با صعود احزاب راست‌گرای دینی شدت گرفته است. از جمله جریان‌هایی که توسط وزیرانی چون «بزالل اسموتریچ» و «ایتمار بن‌گویر» هدایت می‌شوند و به گفته تحلیلگران، این تفکر را به سطوح تصمیم‌گیری کلان رسانده‌اند. این حضور، به گفته ناظران، پشتوانه سیاسی و قانونی برای گسترش شهرک‌ها، مشروعیت‌بخشی به کانون‌های جدید در کرانه باختری و تقویت حضور شهرک‌نشینان مسلح فراهم کرده است.

در ادامه این گزارش آمده است که جریان هردال هرگونه موجودیت مستقل فلسطینی را مردود می‌داند و در گفتمان دینی–ملی خود، برای خشونت مشروعیت قائل است. به باور منتقدان، این جریان پوششی ایدئولوژیک برای سیاست‌های استفاده گسترده از زور، توسعه شهرک‌سازی، کوچ اجباری فلسطینیان، تغییر بافت جمعیتی و تثبیت نظام حقوقی دوگانه در کرانه باختری فراهم می‌آورد.

لوموند در پایان گزارش خود نوشت: «ناظران خطرناک‌ترین وجه تبلیغات این جریان را تعرض به مقدسات ارزیابی می‌کنند.دعوت‌ها برای تغییر وضعیت موجود در مسجدالاقصی افزایش یافته است؛ اقدامی که می‌تواند به بروز رویارویی‌های مذهبی گسترده منجر شود و دامنه بی‌ثباتی را فراتر از سرزمین‌های فلسطینی گسترش دهد».