اکران فیلم سینمایی «سقف» از 28 مرداد در سینماهای کشور آغلز خواهد شد. این فیلم با بازی سام درخشانی و فریبا نادری اولین بار در چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر منتشر شد.
این فیلم به کارگردانی ابراهیم امینی مدعی است که جنگ ۱۲ روزه را از زاویهای متفاوت روایت میکند؛ نه از میدان نبرد بلکه از داخل خانه و در میان روابط خانوادگی.
داستان فیلم سینمایی «سقف»
آرش، استاد دانشگاه، در جریان جنگ خانهاش آسیب میبیند و زندگیاش از مسیر عادی خارج میشود. او و همسرش تهران را ترک میکنند و به ویلای یکی از بستگان در شمال پناه میبرند. با این حال این خانه خیلی زود به صحنه دیگری برای درگیری تبدیل میشود.
فیلم با یک دورهمی خانوادگی شروع میشود. ورود آرش و همسرش به این جمع، تعادل موجود را برهم میزند. جنگ در «سقف» بیشتر یک محرک است تا موضوع اصلی. حادثهای بیرونی که شکافهای پنهان میان اعضای خانواده را آشکار میکند. این ایده، ظرفیت یک کمدی اجتماعی تلخ را دارد اما فیلم در پرداخت آن به نتیجهای کامل نمیرسد.
امینی که پیش از این «چشمبادومی» را ساخته و سالها بهعنوان دستیار محمدحسین مهدویان فعالیت کرده، در «سقف» تلاش میکند از الگوی معمول فیلمهای جنگی فاصله بگیرد. خبری از قهرمانسازی کلاسیک یا روایت مستقیم میدان جنگ نیست. با این حال، فیلم در تبدیل این رویکرد به یک درام منسجم با مشکل روبهروست.
ایده جذابی که شکست میخورد
تحقیر، مهمترین مفهوم فیلم است. شخصیتها دائما در تلاشاند جایگاه یکدیگر را زیر سؤال ببرند و آرش بیش از دیگران، در موقعیت آسیبپذیر قرار میگیرد. او قرار است روشنفکری باشد که جنگ علاوه بر خانه، امنیت و موقعیت اجتماعیاش را نیز از او گرفته است. اما فیلمنامه نمیتواند این بحران را به لایههای عمیقتر شخصیتی منتقل کند.
بزرگترین ضعف «سقف» نیز همینجاست. فیلم بیش از اندازه به دیالوگ وابسته است. بسیاری از تعارضها به جای آنکه از رفتار و انتخاب شخصیتها شکل بگیرند، در گفتوگو توضیح داده میشوند. در نتیجه، برخی صحنهها به جای آنکه درام را جلو ببرند ایدههای فیلم را برای تماشاگر تشریح میکنند.
عنوان «سقف» میتوانست استعارهای قدرتمند از امنیت، خانه و حتی طبقه اجتماعی باشد. فیلم نیز این پرسش را مطرح میکند که وقتی سقف از بین میرود، آیا خانواده همچنان پناهگاه است؟ اما ظرفیت این استعاره در روایت به اندازه کافی گسترش پیدا نمیکند و سوالها بیپاسخ میمانند.
بازیگران فیلم سینمایی «سقف»
سام درخشانی
بیژن بنفشه خواه
فریبا نادری
گیتی قاسمی
در نهایت، «سقف» فیلمی با ایدهای قابل توجه است که در مسیر تبدیل شدن به یک کمدی اجتماعی گزنده، زیر بار دیالوگهای توضیحی، شخصیتپردازی کمعمق و لحن ناپایدار گرفتار میشود. فیلم میتوانست درباره فروپاشی امنیت و روابط خانوادگی حرف مهمی بزند؛ اما بیشتر شبیه طرح اولیه اثری است که هنوز به فیلم کامل تبدیل نشده است.