چرا دروغ می گوییم؟ بررسی علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی

خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:

اعتماد یکی از پایه‌های اصلی رابطه‌های سالم است و زمانی که دروغ به یک رفتار تکرارشونده تبدیل می‌شود، می‌تواند احساس امنیت، صمیمیت و آرامش روانی را ضعیف کند. علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی فقط به بدخواهی یا فریب‌کاری محدود نمی‌شود؛ بسیاری از افراد برای فرار از تنبیه، پنهان کردن ترس، حفظ تصویر خود، جلوگیری از تنش یا محافظت از دیگران واقعیت را تغییر می‌دهند. در این مقاله از دکترتو، این موضوع از زاویه انگیزه‌های روانی، تفاوت دروغگویی در کودکان و نوجوانان، دلایل پنهان‌کاری در روابط زناشویی و دروغگویی پاتولوژیک بررسی می‌شود. شناخت این دلایل کمک می‌کند دروغ فقط به‌عنوان یک رفتار نادرست دیده نشود، بلکه زمینه‌های عاطفی و روان‌شناختی آن هم بهتر فهمیده شود.

دلایل اصلی دروغ گویی از نظر روانشناسی چیست؟

اعتماد پایه و اساس هر رابطه معناداری است. دروغ گفتن اصلی‌ترین دلیل از بین رفتن اعتماد است و می‌تواند باعث اضطراب، آسیب به روابط و تضعیف سلامت عاطفی شما شود. اما چرا مردم دروغ می‌گویند؟ چنین سؤال ساده‌ای باید یک پاسخ ساده داشته باشد، اما متأسفانه این‌طور نیست.

چه یک دروغ مصلحتی کوچک برای پنهان کردن احساسات کسی باشد و چه یک دروغ تمام‌عیار، دروغ گفتن بخشی از طبیعت انسان است. بااین‌حال، نشانه‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد اکثر ما انگیزه‌های مشابهی برای دروغ گفتن داریم. دلایل روان‌شناختی بی‌شماری برای دروغگویی وجود دارد و همه دروغ‌ها یکسان نیستند. علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی عمدتاً شامل موارد زیر می‌شود:

• ترس از پیامدها و اجتناب از تنبیه که رایج‌ترین انگیزه دروغ گفتن است.
• عزت‌نفس پایین
• حفظ منافع شخصی یا به‌دست‌آوردن پاداشی که در غیر این صورت به‌راحتی قابل‌دستیابی نیست.
• محافظت از روابط
• اختلالات شخصیتی
• محافظت از شخص دیگری در برابر تنبیه
• برای محافظت از خود در برابر تهدید آسیب فیزیکی
• برای جلب تحسین دیگران
• برای خروج از یک موقعیت اجتماعی ناخوشایند
• اعمال قدرت بر دیگران

مشاوره حضوری و آنلاین۵۰۰+ خدمت

متن انگلیسی:
Some people lie to protect others, some to protect themselves, and others because it’s simply become a habit.
ترجمه فارسی:
برخی افراد برای محافظت از دیگران، برخی برای محافظت از خود و برخی دیگر به این دلیل که این کار به‌سادگی به یک عادت تبدیل شده است، دروغ می‌گویند.

به نقل از سایت acaciacollaborative

۱. علت دروغ گفتن کودکان چیست؟

دروغ گفتن فقط مختص بزرگسالان نیست و کودکان هم به دلایل مختلفی ممکن است دروغ بگویند. علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی در سنین پایین‌تر معمولاً ترس از تنبیه کودک و پیامدهای آن است. اجتناب از تنبیه رایج‌ترین علت دروغ گفتن کودکان است. به‌دست‌آوردن پاداش دومین انگیزه‌ای است که باعث دروغ گفتن کودکان می‌شود. کودکان خردسال همچنین ممکن است برای جلب‌توجه دروغ بگویند، درحالی‌که برخی دیگر به دلیل مشکلات عزت‌نفس، اضطراب یا تکانشگری مرتبط با ADHD دروغ می‌گویند.

متن انگلیسی:
Young children may lie for attention or to avoid consequences, while others lie due to self-esteem issues, anxiety, or impulsivity related to ADHD.
ترجمه فارسی:
کودکان خردسال ممکن است برای جلب‌توجه یا جلوگیری از عواقب دروغ بگویند، درحالی‌که برخی دیگر به دلیل مشکلات عزت‌نفس، اضطراب یا تکانشگری مرتبط با ADHD دروغ می‌گویند.

به نقل از سایت childmind

۲. علت دروغ گفتن نوجوانان چیست؟

در نوجوانان علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی معمولاً به مسائل جدی‌تری اشاره دارد. آن‌ها عموماً برای جلوگیری از تنبیه یا کاهش کنترل والدین بر رفتارها و زندگی‌شان، دائماً دروغ می‌گویند. نوجوانان اغلب برای جلوگیری از دردسر، کسب استقلال یا فرار از قضاوت حقیقت را پنهان می‌کنند. علاوه بر این، ممکن است عادت دروغ گفتن را به‌عنوان راهی برای پنهان کردن رفتارهای خطرناکی مانند سوءمصرف مواد انتخاب کنند.

یک‌سری از نوجوانان از دروغ برای ایجاد تصویری نادرست از خودشان استفاده می‌کنند. در کل در بیشتر موارد، دروغ گفتن یک نوجوان به معنای درستکاری نیست؛ بلکه راهی برای عبور از ترس، فشار یا ناامنی است. اگر دروغگویی به یک الگوی مداوم تبدیل شده و روابط یا زندگی فرزندتان را مختل کرده است، مراجعه به بهترین دکتر روانشناس ایران برای بررسی علت این رفتار می‌تواند ضروری باشد.

۳. علت دروغ گفتن زن به شوهر چیست؟

موارد مختلفی ممکن است باعث شود که یک زن به شوهرش دروغ بگوید. در اکثر موارد علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی در زنان، ترس از درگیری و افزایش تنش در رابطه است. زنانی که با مردانی شکاک یا عصبی یا اختلال شخصیت پارانوئید زندگی می‌کنند معمولاً بیشتر دروغ می‌گویند. بیشتر زنان می‌گویند که برای جلوگیری از ایجاد احساسات منفی، طفره رفتن از درگیری، ترس و شرم از انتقاد و سرزنش و فرار از آسیب‌رساندن یا توهین به شریک زندگی خود دروغ می‌گویند. در مواردی هم ممکن است زنان به خاطر ضعفی که در برقراری ارتباط با شریک زندگی‌شان دارند دروغگویی را انتخاب کنند.

۴. علت دروغ گفتن مردان چیست؟

بسیاری از مردان به یک دلیل ساده دروغ می‌گویند؛ صداقت آنها را رسوا می‌کند. آنها دروغ می‌گویند تا از درگیری جلوگیری کرده و از وجهه خود محافظت کنند. عمدتاً هم این دروغ‌ها در راستای پنهان‌کاری و فریب دادن شریک زندگی‌شان است. خیانت و روابط پنهانی اصلی‌ترین علت دروغگویی مردان در زندگی زناشویی است.

آنها دروغ می‌گویند؛ زیرا جامعه به آنها آموخته که آسیب‌پذیری، ضعف است و آنها می‌توانند از این طریق آسیب‌پذیری‌شان را پنهان کنند. در مواردی هم علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی در مردان، عادت آنها به دروغگویی است. خصوصاً زمانی که در محیط کاری یا در جمع دوستانه هستند، اغلب از دروغ به‌عنوان یک نقاب برای پوشاندن عیب‌های خود استفاده می‌کنند.

آیا دروغ گفتن زیاد یک بیماری است؟

گاهی اوقات یک فرد به‌صورت غیرمتعارف و مداوم دروغ می‌گوید. این دروغگویی زیاد عادی نیست و در این شرایط باید به دنبال علت دروغ گفتن از نظر روانشناسی بود. در علم روانشناسی شکل خاصی از دروغگویی وجود دارد که به آن دروغگویی پاتولوژیک می‌گویند؛ این اصطلاح بیشتر به یک الگوی مزمن و مشکل‌ساز دروغ گفتن اشاره دارد که می‌تواند با برخی اختلالات روانی همراه باشد، اما به‌طور معمول به‌عنوان یک بیماری مستقل در طبقه‌بندی‌های رسمی تشخیصی تعریف نمی‌شود. دروغگویان پاتولوژیک با اغراق در بیان وقایع، داستان‌هایی را جعل می‌کنند یا حوادث کاملاً دروغین را به‌عنوان واقعیت ارائه می‌دهند.

آن‌ها همچنین ممکن است ادعا کنند افرادی را ملاقات کرده‌اند که هرگز ندیده‌اند. علاوه بر این، عمدتاً خودشان دروغ‌هایی را که می‌گویند باور دارند. دروغگویی بیمارگونه با الگوهای فکری و باورهای مختل شده مرتبط است. گاهی ریشه دروغگویی به ترس‌ها، تجربه‌های گذشته یا مشکلات عاطفی فرد برمی‌گردد که بررسی آنها با کمک بهترین دکتر روانکاوی ایران می‌تواند مطرح باشد.

نتیجه گیری

همه ما ممکن است در شرایط خاصی دروغ بگوییم. در حالت کلی، دروغ گفتن‌های گاه‌به‌گاه در بسیاری از افراد مشاهده می‌شود و می‌تواند دلایل روان‌شناختی گوناگونی مانند ترس از پیامدها، اجتناب از تنش، حفظ حریم خصوصی، جلب توجه یا تلاش برای حفظ تصویر خود در ذهن دیگران داشته باشد. اما گاهی اوقات دروغ گفتن‌های مکرر به یک مشکل جدی تبدیل می‌شود که می‌تواند روابط را به‌شدت تحت‌تأثیر قرار دهد یا این‌که مشکلات جدی‌تری را به دنبال داشته باشد. در چنین مواردی ممکن است دروغگویی زیاد نشانه یک اختلال روانی باشد. به همین دلیل هم باید بدانیم که با فرد دروغگو چه رفتاری داشته باشیم و چطور این مشکل را با کمک یک متخصص سلامت روان مدیریت کنیم.