مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذاودارو، گفت: اینکه افزایش قیمتهای انجامشده در سال جاری تاکنون از سوی بیمهها پذیرفته شده است،. نگرانی اصلی، پذیرش قیمتها نیست، بلکه این است که در ادامه سال، با پذیرش این قیمتها، میزان بدهی بیمهها به بخش سلامت کشور افزایش پیدا کند. مطالبات حوزه دارو و تجهیزات پزشکی امروز به حدی رسیده که عملاً شرایط را برای فعالان این حوزه دشوار کرده است و باید برای مدیریت این مطالبات و جلوگیری از انباشت بیشتر بدهیها، اقدامات لازم انجام شود.
وی افزود: منابع بیمهها باید بهموقع تأمین شود تا سازمانهای بیمهگر بتوانند حمایت لازم را از مردم داشته باشند و سهم پرداختی آنها کاهش پیدا کند. نباید فشار ناشی از کمبود منابع بیمهای به تأمینکنندگان دارو و تجهیزات پزشکی منتقل شود.
ضرورت پیشبینی بودجه متناسب با نیاز دارو و تجهیزات پزشکی
پیرصالحی با تأکید بر ضرورت برنامهریزی از هماکنون برای بودجه سال آینده، ادامه داد: باید بودجه دارو و تجهیزات پزشکی کشور بهصورت مناسب و متناسب با نیازهای این حوزه پیشبینی شود تا بتوانیم پایداری این حوزه را حفظ کنیم. موضوع اختلافات ارزی که مربوط به دورههای گذشته نیز بوده است، باید مجدداً محاسبه شود و در فصل بودجه، ارقام و نیازهای مالی با دقت بیشتری بررسی و به دستگاههای مربوط اعلام خواهد شد.
افزایش پرداختی مردم برای برخی داروهای برند
وی درباره افزایش پرداختی مردم برای برخی داروهای برند گفت: در مورد داروهای برندی که تغییر نرخ داشتهاند، به دلیل افزایش نرخ ارز و همچنین کاهش حمایت بیمهای از این اقلام، پرداختی مردم افزایش پیدا کرده است؛ اما باید توجه داشت که این افزایش پرداختی لزوماً به معنای افزایش قیمت همه داروها نیست.
پیرصالحی افزود: در مورد برخی داروهای برند، پرداختی مردم بالاتر است؛ چراکه سازمانهای بیمهگر حمایت بیشتری از داروهای تولید داخل دارند و داروهای وارداتی که با ارز آزاد تأمین میشوند، از پوشش بیمهای مشابهی برخوردار نیستند.
تأکید بر اعلام دقیق نام داروهای دچار کمبود
وی تأکید کرد: در گزارشهای مربوط به کمبود دارو باید مشخص شود کدام دارو با کمبود مواجه است. اگر کمبود مربوط به یک داروی ایرانی باشد، حتماً در این زمینه پاسخگو خواهیم بود و اطلاعات لازم را ارائه میکنیم. رسانهها، شبکههای اجتماعی و سایر بسترهای اطلاعرسانی نیز باید در موضوعات مربوط به کمبود دارو، نام و نوع داروی موردنظر را بهطور مشخص اعلام کنند و بیان کلی اینکه دارو گران شده یا دارو وجود ندارد، بدون مشخص کردن نوع و میزان کمبود، نمیتواند تصویر دقیقی از وضعیت دارویی کشور ارائه دهد.
تأمین داروهای ضروری در شرایط دشوار کشور
وی گفت: در جریان دو جنگ و یک دوره ناآرامی در کشور طی ۱۰ ماه گذشته، تأمین داروی مورد نیاز بیمارستانها انجام شد و در حوزه داروهای ضروری و حیاتی با کمبود مواجه نبودیم. حتی در مورد داروهای ضروری و حیاتی که پیش از جنگ نیز با کمبود مواجه بودند، امروز کمبودها به کمترین میزان ممکن رسیده است؛ آن هم با توجه به شرایط اقتصادی کشور.
پیرصالحی ادامه داد: البته در حوزه داروهای برند، کمبودها بیشتر است و تأمین این اقلام با مشکلاتی مواجه است. شرایط کشور ایجاب نمیکند در وضعیت فعلی انتظار داشته باشیم همه داروهای برند همواره در بازار موجود باشند و قیمت آنها نیز بهطور کامل تحت پوشش سازمانهای بیمهگر قرار گیرد.
داروهای اهدایی؛ کمک ارزشمند اما محدود
وی درباره داروهای اهدایی به کشور نیز گفت: داروهای اهدایی پس از ورود، تحت نظارت سازمان هلال احمر قرار میگیرند و این سازمان آنها را میان بیمارستانها توزیع میکند. آمار ورود و توزیع این داروها نیز بهطور مشخص ثبت و قابل رصد است.
وی افزود: از کمک کشورهای دوست و اهدای دارو به کشور، بهویژه در شرایط جنگی و دشوار، استقبال میکنیم و این اقدام ارزشمند است؛ اما حجم داروهای اهدایی در مقایسه با میزان مصرف کشور بسیار محدود است و حتی مجموع این داروها به اندازه مصرف یک ماه یک بیمارستان نیز نمیرسد. حجم مصرف دارو در کشور بهگونهای است که نمیتوان انتظار داشت داروهای اهدایی نیاز کشور را تأمین کند. اگر در سطح داخلی به تولید و تأمین پایدار دارو متکی نباشیم، نه کمکهای اهدایی و نه حتی خرید دارو از خارج بهتنهایی نمیتواند نیاز کشور را برطرف کند.
هماهنگی دستگاهها برای تأمین دارو
وی با اشاره به هماهنگی دستگاههای مختلف برای تأمین دارو گفت: در همین شرایط، هماهنگیهای لازم با همه ذینفعان و دستگاههای مرتبط انجام شد؛ از بانک مرکزی و وزارت راه و شهرسازی گرفته تا سایر نهادهایی که در فرآیند تأمین و انتقال دارو نقش داشتند. این موضوع تا حدی پیگیری شد که وزیر بهداشت نیز در گزارش ارائهشده در جلسه خبری به آن اشاره کردند.
پیرصالحی ادامه داد: حتی رئیسجمهور در سفر خود به هند برای شرکت در اجلاس بریکس، شخصاً موضوع تهیه و تأمین برخی داروها را از هند پیگیری کردند و خوشبختانه در همین سفر، بخشی از کالاهای موجود در هند، از جمله مواد اولیه و دارو، با یکی دو پرواز وارد کشور شد. رئیسجمهور و وزیر بهداشت شخصاً پیگیر موضوع تأمین دارو هستند و همه نهادها نیز برای تأمین داروی مورد نیاز بیماران همکاری میکنند.
تفکیک کمبود واقعی از کمبود القایی
وی با اشاره به بروز مقطعی مشکلات در تأمین دارو اظهار کرد: بخشی از مشکلات ناشی از مسائل ارزی و برخی دیگر ناشی از مشکلات واقعی در فرآیند تأمین است و در بعضی مناطق نیز همین مسائل باعث ایجاد احساس کمبود میشود. باید کمک کنیم میان کمبودهای واقعی و ایجاد حس کمبود القایی در جامعه تفاوت وجود داشته باشد و اطلاعرسانی دقیق و مسئولانه انجام شود.
وی با تأکید بر ضرورت مقابله با فضاسازی درباره وضعیت دارویی کشور گفت: باید برای شرایطی آماده باشیم که دشمن از همه ابزارهای خود برای ضربه زدن به کشور استفاده میکند. یکی از این ابزارها، تلاش برای القای بحران در حوزه دارو و نشان دادن وضعیت دارویی کشور بهعنوان یک بحران عمومی است. امروز در برخی شبکههای خارج از کشور مشاهده میکنیم که بهطور ویژه روی موضوع دارو برنامهریزی و فضاسازی میشود و معمولاً این گزاره مطرح میشود که دارو وجود ندارد یا گران شده است؛ در حالی که باید مشخص شود درباره کدام دارو صحبت میکنیم.
پیرصالحی افزود: ما حدود ۱۷ هزار پروانه دارویی داریم و نمیتوان با استناد به کمبود یا افزایش قیمت یک یا چند قلم، وضعیت کل بازار دارویی کشور را تعمیم داد. ما قطعاً در حوزه دارو با کمبودهایی مواجه هستیم، اما باید میان کمبود واقعی یک قلم دارو و تعمیم آن به کل وضعیت دارویی کشور تفاوت قائل شد. در حال حاضر حتی کمبود داروهای اساسی و ضروری نسبت به قبل از جنگ کمتر شده است.
تداوم نوآوری در صنعت دارویی کشور
وی همچنین با اشاره به توانمندی صنعت دارویی کشور گفت: عملکرد صنعت دارویی در دو سال گذشته نشان میدهد که حتی در شرایط بحران نیز نوآوری متوقف نشده است. داروهای جدیدی که طی این مدت در داخل کشور تولید و به بازار عرضه شدهاند، نشان میدهد صنعت در همین شرایط برای توسعه محصولات جدید تلاش کرده است.
وی ادامه داد: در همین شرایط، صنعت دارویی کشور به علم روز دنیا و فناوریهای آینده نیز توجه دارد و در حوزههایی مانند سلولدرمانی، ژندرمانی و محصولات جدید فعالیتهای قابل توجهی در حال انجام است. در حوزه تولید مواد اولیه نیز با وجود مشکلات موجود، ظرفیت تولید در حال افزایش است و صنعت برای ارتقای سطح تولید تلاش میکند.
وی تأکید کرد: همه این اقدامات در شرایطی انجام میشود که کشور با محدودیتها و فشارهای ناشی از تحریم مواجه است و انتظار اینکه در چنین شرایطی هیچ کمبودی در کشور وجود نداشته باشد، واقعبینانه نیست. در همه کشورهای دنیا نیز در شرایط خاص، کمبودهایی در حوزه دارو ایجاد میشود، اما تحریمها شرایط تأمین و تولید دارو در کشور ما را دشوارتر کرده است.
استفاده از ظرفیت کشورهای عضو بریکس برای تأمین دارو
پیرصالحی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ظرفیت نمایشگاه و نشستهای بینالمللی گفت: اگر بتوانیم منابع لازم را برای این مسیر فراهم کنیم، قطعاً توانمندیهایی که تاکنون عملکرد خوبی داشتهاند، افزایش پیدا خواهند کرد.
وی افزود: وزرا متناسب با حوزه مأموریت خود در نشستها و اجلاسهای مختلف شرکت میکنند و ما نیز از این فرصت استفاده کردیم و در نمایشگاه ایران فارما، نشستی را با سفرای کشورهای گروه بریکس برگزار کردیم تا بتوانیم از ظرفیت کشورهای عضو در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی استفاده کنیم.
وی خاطرنشان کرد: هدف این است که با تقویت همکاریها و استفاده از ظرفیت کشورهای مختلف، تأمین دارو و تجهیزات پزشکی کشور در شرایط سخت با کمترین چالش و مشکل مواجه باشد.
چالش حملونقل دارو و مواد اولیه
پیرصالحی با اشاره به شرایط موجود تامین دارو اظهار کرد: در حال حاضر یکی از مسائل مهم، حملونقل دارو و مواد اولیه است. حمل دریایی هنوز بهصورت مستقیم برقرار نشده و مذاکرات برای دریافت مجوزهای لازم و ادامه انتقال محمولههای دارویی در حال انجام است. در حوزه حمل هوایی نیز مجوزهای محدودی صادر شده و امیدواریم تعداد این مجوزها افزایش پیدا کند.
سبدفروشی دارو و مکمل تخلف است
رئیس سازمان غذا و دارو گفت: اینکه یک دارو، مکمل یا محصول سلامت فقط در قالب یک سبد و همراه با محصولات دیگر به فروش برسد، تخلف است. بازرسی در این زمینه حساس است و هر موردی که گزارش شود، باید مورد رسیدگی قرار گیرد. ممکن است در شرایط خاص، برخی همکاران نیز با این موضوع مواجه شده باشند، اما در تمام مواردی که گزارش سبدفروشی دریافت شده، موضوع پیگیری و با متخلفان برخورد شده است.
پیرصالحی تأکید کرد: در شرایط دشوار تأمین دارو، باید تلاش کنیم داروهای مورد نیاز و اقلامی که با کمبود مواجه هستند، بر اساس سهمیه و بدون اجبار به خرید سبدی، به داروخانهها برسند. موضوع سبدفروشی باید با جدیت مورد رسیدگی قرار گیرد.
تغییرات قیمت دارو و تأثیر افزایش نرخ ارز
وی در ادامه توضیح داد: میزان افزایش قیمت دارو در محصولات مختلف متفاوت است. برخی داروها اصلاً افزایش قیمت نداشتهاند و برخی داروهای کاملاً وارداتی ارز ترجیحی آنها حذف شده، نرخ ارز از ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان به حدود ۱۷۰ هزار تومان رسیده و طبیعتاً این تغییر نرخ ارز میتواند افزایش چندبرابری قیمت را به دنبال داشته باشد.
وی افزود: وقتی از متوسط افزایش قیمت صحبت میکنیم، منظور متوسط کل سبد دارویی کشور است. ممکن است قیمت یک دارو هفت برابر شود، داروی دیگری سه درصد و داروی دیگری ۱۰ یا ۲۰ درصد افزایش پیدا کند. بر اساس گزارش سازمان بیمه سلامت، پرداخت از جیب بیمار حدود ۳۵ درصد افزایش داشته، در حالی که افزایش قیمت دارو به طور حدود ۱۰۳ درصد بوده؛ بنابراین متوسط افزایش در کل سبد دارویی نیز باید در همین چارچوب بررسی شود.
پیرصالحی ادامه داد: اگر در ادامه افزایش نرخ ارز را در شش ماهه دوم سال داشته باشیم، حتماً باید متناسب با آن اصلاح قیمت نیز انجام شود. اما فکر میکنم با توجه به اینکه بخش عمده این اصلاحات تاکنون انجام شده است، میزان افزایش قیمتهای بعدی خیلی کمتر خواهد بود.
سیاست کنترل قیمت دارو و حمایت از تولیدکنندگان
رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به سیاست کنترل قیمت دارو اظهار کرد: همه، چه تولیدکننده و چه دولت، علاقهمند هستند دارو با پایینترین قیمت ممکن در اختیار مردم قرار گیرد. هر تغییری در نرخ ارز، چه ارز ترجیحی و چه غیرترجیحی، بر قیمت دارو اثر میگذارد و سازمان غذا و دارو تلاش میکند این تغییرات و افزایش قیمتها را تا حد امکان کنترل کند.
وی گفت: معمولاً تا حدود ۱۰ درصد افزایش نرخ ارز تلاش میکنیم این افزایش در قیمت دارو منعکس نشود، اما وقتی افزایش نرخ ارز از این میزان عبور میکند، دیگر اعمال فشار برای اینکه صنعت دارو با همان قیمت قبلی محصول خود را عرضه کند، دشوار خواهد بود. هدف ما این است که هم قیمت را کنترل کنیم و هم اطمینان داشته باشیم تولیدکنندگان از منابع ارزی موجود به شکل صحیح و کارآمد استفاده میکنند و فشار کمتری به مردم وارد شود.
پیرصالحی افزود: در مواردی که لازم باشد، باید اصلاح قیمت به اندازهای انجام شود که صنعت بتواند به فعالیت خود ادامه دهد و ظرفیت تولید حفظ شود. با وجود افزایشهای اخیر، قیمت دارو در ایران همچنان در مقایسه با بسیاری از کشورهای منطقه و جهان پایین است و لازم است به اندازهای از تولیدکنندگان حمایت کنیم که ظرفیت تولید از بین نرود. به نظر من تاکنون در این زمینه موفق بودهایم، هرچند طبیعی است که صنعت دارو همچنان مطالبات و نارضایتیهایی داشته باشد.
ادامه واردات دارو و مواد اولیه از چین و هند
وی درباره وضعیت واردات نیز گفت: واردات از چین همچنان ادامه دارد و هم داروهای ساختهشده و هم مواد اولیه از این کشور وارد میشود. تأمین مواد اولیه از هند نیز خرید انجام میشود هرچند همچنان با چالشهایی در حمل و نقل مواجه هستیم و تلاش میکنیم این مشکلات کاهش پیدا کند. در حوزه حملونقل از برخی پروازهای محدود و مسیرهای دریایی جایگزین استفاده میشود، اما مسیرهای جایگزین معمولاً زمان بیشتری برای انتقال کالا نیاز دارند.
رئیس سازمان غذا و دارو درباره تأمین داروهای اروپایی نیز گفت: داروهای برند همچنان در مواردی که امکان انتقال غیر بانکی یا استفاده از مسیرهای قابل انتقال وجود داشته باشد، از اروپا تأمین میشوند، اما تأمین از مسیرهای بانکی با فشار و محدودیت مواجه است.
بررسی منشأ داروها و مکملهای تاریخمصرفگذشته
پیرصالحی در ادامه درباره داروها و مکملهای تاریخمصرفگذشته گفت: بازرسیها در حال بررسی منشأ تأمین دارو و مکملها هستند و باید مشخص شود این محصولات از کجا خریداری شده و چرا در حجم بالا خریداری شدهاند. دارو، مکمل و محصولات سلامت تاریخمصرفگذشته در داروخانهها، انبارها یا هر محل دیگری باید مطابق مقررات معدوم شوند و در عین حال منشأ تأمین آنها نیز باید مشخص و موضوع پیگیری شود.
وی تأکید کرد: در شرایط فعلی همه ما باید از منابع کشور صیانت کنیم. دارو از ارز ارزانتر استفاده میکند و مکملها ممکن است با ارز گرانتر تأمین شوند، اما هر دو در نهایت منابع ملی هستند. نباید بیش از نیاز خرید انجام شود و نحوه نگهداری نیز باید بهگونهای باشد که محصول به مرحله انقضا و هدررفت نرسد. پس از تکمیل بررسیها، بازرسی گزارش خود را ارائه و مطابق مقررات اقدام خواهد کرد.
خروج تولیدکننده ایرانی از تولید واکسن آنفلوانزا
رئیس سازمان غذا و دارو درباره واکسن آنفلوانزای ایرانی نیز گفت: واکسن آنفلوانزای وارداتی که در سالهای گذشته استفاده میشد، واکسن نوترکیب نبود، اما واکسن ایرانی تولیدشده، نوترکیب است. واکسنهای نوترکیب در بازار جهانی قیمت بالاتری دارند و انتظار این بود که واکسن ایرانی نیز با قیمتی در سطح واکسن نوترکیب خارجی یا درصدی از آن عرضه شود.
وی افزود: در سالهای گذشته تلاش میشد قیمت واکسن ایرانی در محدوده قیمت واکسن وارداتی تعیین شود، اما واکسن وارداتی به دلیل نوع تولید، قیمت پایینتری داشت. با وجود قیمت پایینتر واکسن ایرانی، استقبال کافی از آن صورت نگرفت و متأسفانه در بخشی از جامعه این تصور وجود دارد که تنها برندهای اروپایی یا آمریکایی قابل اعتماد هستند.
پیرصالحی ادامه داد: در دو، سه سال گذشته، شاید نیمی یا حتی بیشتر از تولید واکسن آنفلوانزای ایرانی به دلیل نبود تقاضای کافی در پایان فصل مصرف، معدوم شد که زیان قابل توجهی به تولیدکننده وارد کرد. امسال نیز شرکت تولیدکننده اعلام کرد که از تولید واکسن آنفلوانزا خارج میشود که این موضوع خبر خوبی نیست؛ چرا که در شرایطی که ظرفیت تولید داخلی میتوانست کمککننده باشد و شرایط تأمین جهانی نیز تغییر کرده، یک تولیدکننده داخلی به دلیل مسائل مربوط به قیمتگذاری از این حوزه خارج شده است.
تأمین واکسن آنفلوانزا برای گروههای پرخطر
وی در پاسخ به سوال درباره نیاز به واکسن آنفلوانزا و آخرین وضعیت تامین آن، گفت: واکسن آنفلوانزا برای همه افراد ضروری نیست و بیشتر برای گروههای پرخطر از جمله افراد دارای بیماریهای زمینهای، سالمندان، زنان باردار و افرادی که ابتلا به آنفلوانزا میتواند برای آنها خطرناک باشد، توصیه میشود. بسیاری از جوانان با سیستم ایمنی مناسب ممکن است درخواست واکسن داشته باشند، اما لزوما به آن نیاز ندارند. رعایت اصول بهداشتی و پیشگیری نیز میتواند در کاهش انتقال بیماری مؤثر باشد.
رئیس سازمان غذا و دارو توضیح داد: در سالهای گذشته واکسن آنفلوانزا چهارظرفیتی بود و سازمان جهانی بهداشت هر سال بر اساس سویههای شایع، ترکیب واکسن را اعلام میکرد و تولیدکنندگان نیز بر همان اساس تولید را انجام میدادند. امسال در ترکیب سویهها تغییر ایجاد شد و یکی از سویههایی که شیوع و بار بیماری کمتری داشت از سوی سازمان جهانی بهداشت حذف شد. سازمان جهانی بهداشت حدود یک ماه به تولیدکنندگان فرصت داد تا ترکیب تولید را اصلاح کنند و همین موضوع باعث اختلال در تولید جهانی شد.
پیرصالحی افزود: بر همین اساس نیز واکسنهای اروپایی که در سالهای گذشته وارد ایران میشدند، امسال با محدودیت بیشتری مواجه شدند؛ چرا که کشورهای تولیدکننده خودشان با تقاضای داخلی مواجه بودند. شرکتهای ایرانی از بهمن و اسفند سال گذشته مکاتبات خود را برای تأمین واکسن آغاز کرده بودند و سفارشها نیز حدود اردیبهشت ثبت شد، اما تأمینکنندگان اروپایی تحویل را به نیمه دوم مهرماه موکول کردند و قیمتها نیز افزایش یافت. بنابراین با وجود تغییر فرمولاسیون، عملاً امسال واکسنهای اروپایی در بازار ایران در دسترس نخواهند بود.
وی گفت: در مجموع حدود یک میلیون دوز واکسن برای وزارت بهداشت و معاونت بهداشت در حال تأمین است تا برای گروههای پرخطر استفاده شود. انتظار میرود این محموله تا پایان شهریور وارد و تحویل شود. منابع تأمین واکسن امسال بیشتر به سمت چین و روسیه رفته است و از نظر تعداد، انتظار کمبود جدی نداریم. از طرفی، بخش خصوصی به دلیل تجربه سال گذشته و خطر باقی ماندن واکسن و فروش نرفتن آن، با احتیاط بیشتری اقدام میکند.
او گفت: پیشبینی میشود واکسنهای بخش خصوصی از این منابع تا حدود ۱۵ مهر برای توزیع در داروخانهها در دسترس قرار گیرد، اما به دلیل نگرانی بخش خصوصی از موجودی مازاد و فروش نرفتن واکسن، احتمالاً تعداد کمتری از دوزها در داروخانهها توزیع خواهد شد. یک میلیون دوز مربوط به گروههای پرخطر نیز در اختیار معاونت بهداشت قرار میگیرد.
مطالبات بیمهای داروخانهها به یک سال نزدیک شده است
وی در پاسخ به پرسشی درباره مطالبات بیمهای داروخانهها اظهار کرد: به یک سال نزدیک شدهایم و هفته گذشته مطالبات مربوط به مهرماه سال گذشته پرداخت شده است. طبیعی است که همه نگران هستند و دولت، سازمان برنامه و بودجه و دستگاههای مربوط نیز در تلاش هستند منابعی را برای حوزه سلامت و بیمهها پیشبینی و تأمین کنند.
رئیس سازمان غذا و دارو افزود: برای بیمه تأمین اجتماعی نیز منابعی در نظر گرفته شده است، اما اجرای این موارد با توجه به شرایط و مشکلات موجود در کشور، با چالشهایی همراه است. در حال حاضر همه تلاش میکنند هم برای سازمان تأمین اجتماعی و هم برای بیمه سلامت، منابعی را که در بودجه پیشبینی شده است، به شکل مناسب نقد و پرداخت کنند. صحبت از منابع اضافه بر بودجه نیست، بلکه هدف این است که همان منابعی که در بودجه دیده شده، هرچه سریعتر تأمین و پرداخت شود.
وی ادامه داد: این نگرانی از سوی داروخانهها نیز مطرح شده و جلسات مختلفی با انجمنهای داروسازی و نهادهای مرتبط برگزار شده است. بسیاری از داروخانهها عملاً با مشکلات جدی برای ادامه همکاری با بیمهها مواجه هستند، اما دوستان ما در حوزه داروخانه نیز با توجه به شرایط کشور و با وجود همه مشکلات، تلاش میکنند این اتفاق رخ ندهد و زنجیره تأمین دارو دچار اختلال نشود.
تلاش برای جلوگیری از آزادفروشی دارو
پیرصالحی تأکید کرد: امیدواریم هیچگاه شرایط به مرحلهای نرسد که مردم برای دریافت دارو مجبور شوند هزینه آن را بهصورت آزاد پرداخت کنند و نسخههای بیمهای عملاً قابل استفاده نباشند. تحقق این هدف نیازمند آن است که اجرای تعهدات بیمهها تقویت شود، منابع لازم در اختیار آنها قرار گیرد و اختلاف ایجادشده در منابع و مطالبات نیز در همین سال به منابع بیمهای اضافه شود تا بتوانیم به پرداخت مطالبات کمک کنیم.
وی گفت: در حال حاضر در حوزه بیمه، مطالبات مربوط به داروخانهها به مهرماه رسیده و در حوزه دارویار به فروردینماه رسیدهایم. هدف این است که میزان معوقات کاهش پیدا کند و توان مالی زنجیره تأمین دارو افزایش یابد.
رئیس سازمان غذا و دارو افزود: تمام مجموعههای فعال در حوزه سلامت تا زمانی که توان دارند تلاش میکنند فعالیت خود را متوقف نکنند؛ چه بیمهها، چه شرکتهای توزیع و چه داروخانهها. ما باید این توان و تابآوری را تقویت کنیم. تاکنون زنجیره تأمین دارو تابآوری مناسبی از خود نشان داده است، اما لازم است این توان بیش از پیش تقویت شود تا بتوانیم در شرایط سخت، بیشترین کمک را به مردم ارائه کنیم و دسترسی مردم به دارو در همه شرایط حفظ شود.
تأمین ارز دارو بر اساس اولویتبندی نیازها
وی درباره تأمین ارز دارو اظهار کرد: در برخی حوزهها با کمبود ارز مواجه هستیم و تلاش میکنیم سهم ارز افزایش پیدا کند. امیدواریم این سهم افزایش یابد و در صورت کاهش سهم ارز ترجیحی، مابهالتفاوت آن از محل ارز غیرترجیحی تأمین شود. به نظر من تا پایان سال، هر میزان منابع ارزی که در دولت و بانک مرکزی، با وجود همه فشارهای موجود، امکان تأمین داشته باشد، برای حوزه دارو تأمین خواهد شد.
پیرصالحی افزود: در بحث اولویتبندی، تقریباً ماهی یک تا دو بار فهرست نیازهای ارزی حوزه دارو برای بانک مرکزی تهیه و ارسال میشود. تمامی نیازهای صنعت که در سامانه ثبت شده است، در کمیته مربوط در سازمان غذا و دارو بررسی و بر اساس میزان ضرورت اولویتبندی میشود و سپس فهرست اولویتبندیشده به بانک مرکزی اعلام میشود. بانک مرکزی نیز تأمین ارز را بر اساس همین اولویتها انجام میدهد.
وی ادامه داد: البته به دلیل تفاوت منابع ارزی، ممکن است در برخی مقاطع جابهجاییهایی میان منابع مختلف اتفاق بیفتد. برای مثال ممکن است در یک ماه منابع ارزی یک کشور بیشتر در دسترس باشد و سهم بیشتری از نیازها از آن منبع تأمین شود. بنابراین ممکن است در تأمین ارز در ماههای مختلف جابهجاییهایی ایجاد شود، اما در مجموع تلاش میشود میزان ارزی که برای کل سال مورد نیاز است، تأمین شود.
تأکید بر دسترسی برابر به دارو و حمایت از تولید داخلی
رئیس سازمان غذا و دارو با تأکید بر حمایت از تولید داخلی گفت: تأکید ما همواره بر حمایت از تولید داخلی است و در این دوره تلاش کردهایم در تأمین دارو میان افراد و گروههای مختلف تفاوتی قائل نشویم. گاهی حتی از سوی برخی مسئولان نیز درخواستهایی برای تأمین یک برند خاص دارویی برای نزدیکانشان مطرح میشود، اما رویکرد ما این است که اگر یک دارو یا برند در کشور موجود باشد، برای همه قابل دسترس باشد و اگر موجود نباشد، برای هیچکس استثنا قائل نشویم.
وی با اشاره به تولید داخلی انسولین اظهار کرد: امروز انسولین ایرانی با کیفیت مناسب توسط سه تا چهار شرکت داخلی تولید میشود و هزینه تأمین انسولین ایرانی برای مصرف یک ماه یک بیمار حدود ۶۰ هزار تومان است. طبیعی است بیماری که تمایل دارد از انسولین خارجی و یک برند خاص خارجی استفاده کند، باید تفاوت قیمت آن را نیز بپذیرد. نمیتوان انتظار داشت فردی یک برند خارجی را انتخاب کند، اما هزینه اضافی آن را پرداخت نکند.
پیرصالحی تصریح کرد: ما برای هیچ محصولی و برای هیچ فردی انبار اختصاصی نداریم. اگر سفارشی هم مطرح شود یا فردی برای تأمین یک داروی خاص مراجعه کند، تلاش ما این است که ضوابط و اصول یکسان برای همه رعایت شود.
توضیح درباره محموله ۱۹۴ تنی هلال احمر
وی در پاسخ به پرسشی درباره محموله ۱۹۴ تنی هلال احمر نیز گفت: درباره محموله ۱۹۴ تنی که اعلام شده است، باید توضیح دهم که این میزان، صرفاً مربوط به دارو نیست، بلکه وزن کل محمولهای است که شامل دارو، تجهیزات و سایر کالاهایی میشود که صلیب سرخ جهانی در شرایط جنگی به هلال احمر کمک کرده است.
رئیس سازمان غذا و دارو افزود: هلال احمر میزان داروی موجود در این محموله را به تفکیک اعلام نکرده است و ما نیز در سازمان غذا و دارو، وزن دقیق دارو از مجموع ۱۹۴ تن را در اختیار نداریم. با این حال، هلال احمر فهرست داروهایی را که از طریق کمکهای اهدایی وارد کشور شده بود، به سازمان غذا و دارو اعلام کرده است.
وی ادامه داد: سازمان غذا و دارو متناسب با میزان مصرف و نیاز، این داروها را میان بیمارستانهای دولتی کشور تخصیص داده است. بخشی از داروها نیز که مورد مصرف در حوزه دولتی و بیمارستانی نبود، با توجه به امکانات و ظرفیتهای بهداشتی و درمانی هلال احمر، طی مکاتبهای در اختیار خود هلال احمر قرار گرفت تا در حوزههای مربوط به این مجموعه مورد استفاده قرار گیرد و مدیریت آن نیز بر عهده خود هلال احمر باشد.
پیرصالحی تأکید کرد: بنابراین، ۱۹۴ تن اعلامشده، وزن کل محموله تحویلی به هلال احمر است و نمیتوان آن را معادل ۱۹۴ تن دارو دانست. این محموله شامل دارو، تجهیزات و سایر اقلام بوده است. قطعاً همکاران ما در هلال احمر میتوانند بهصورت تفصیلی اعلام کنند که چه میزان از این محموله مربوط به دارو و چه میزان مربوط به تجهیزات و سایر اقلام بوده است.