اگر به تازگی داخل کابین یک خودروی مدرن را نگاه کرده باشید، شاید متوجه شده باشید که کیسههای هوا دیگر تنها به غربیلک فرمان و داشبورد سرنشین جلو محدود نمیشوند. بسته به مدل خودرو، این کیسههای نجاتبخش میتوانند درون صندلیها، در امتداد سقف، زیر داشبورد و حتی بین دو صندلی جلو پنهان شده باشند. برخی از خودروهای امروزی به بیش از ۱۰ کیسه هوا مجهز هستند که نشاندهنده پیچیدگی بسیار بالای سیستمهای ایمنی مدرن نسبت به نسلهای گذشته است. اما چرا خودروسازان مدام بر تعداد این کیسههای هوا میافزایند؟ دلیل این امر، چیزی فراتر از طولانیتر کردن لیست آپشنها در کاتالوگهای فروش است.
کیسههای هوا دیگر فقط برای تصادفات از روبهرو نیستند
اولین نکتهای که باید در نظر گرفت این است که کیسههای هوا برای محافظت از سرنشینان در برابر خطراتی فراتر از برخورد با فرمان یا داشبورد در تصادفات شاخبهشاخ تکامل یافتهاند. تصادفات میتوانند از هر جهتی رخ دهند و سرنشینان بسته به زاویه برخورد، به شکلهای مختلفی در کابین پرتاب میشوند. برخوردهای جانبی به دلیل فضای بسیار کم بین سرنشینان و ساختار بیرونی خودرو، فوقالعاده خطرناک هستند. به همین دلیل، خودروسازان توسعه کیسههای هوای جانبی را با هدف محافظت از قفسه سینه، لگن و سر آغاز کردند.
کیسه هوا خودرو
خودروهای مدرن همچنین از کیسههای هوای پردهای برای محافظت از سرنشینان در برخوردهای جانبی و واژگونیها استفاده میکنند. طبق آمار موسسه بیمه ایمنی بزرگراههای آمریکا (IIHS)، کیسههای هوای جلو و جانبی به طور چشمگیری خطر مرگومیر را کاهش میدهند.
کیسههای هوای مختلف برای محافظت از اعضای مختلف بدن
هیچ کیسه هوای واحدی نمیتواند در هنگام تصادف از تمام اعضای بدن سرنشین محافظت کند. از این رو، سازندگان از چندین نوع کیسه هوا با وظایف تخصصی استفاده میکنند.
کیسههای هوای جلو در فرمان و داشبورد برای محافظت از سر و قفسه سینه در برخوردهای رودررو، کیسههای هوای جانبی در پشتی صندلیهای جلو یا داخل درها برای محافظت از قفسه سینه و لگن، کیسههای هوای پردهای در امتداد خط سقف برای محافظت از سر و جلوگیری از پرتاب سرنشین به بیرون، کیسههای هوای زانویی زیر داشبورد برای کنترل حرکت پایینتنه و جلوگیری از لغزش سرنشین به زیر کمربند در تصادفات شدید، کیسههای هوای مرکزی در فضای بین دو سرنشین جلو برای جلوگیری از برخورد سر و بدن آنها به یکدیگر و کیسههای هوای صندلی عقب برای محافظت از سرنشینان ردیف دوم استفاده میشوند.
برخی سازندگان حتی کمربندهای ایمنی بادشونده را معرفی کردهاند که نیروی ناشی از تصادف را در مساحت بیشتری از بالاتنه پخش کرده و فشار روی قفسه سینه را کاهش میدهند.
چالش برخوردهای جانبی؛ دلیل اصلی افزایش کیسههای هوا
در مهندسی ایمنی خودرو، تصادفات از جلو همیشه در مرکز توجه بودهاند، اما برخوردهای جانبی فیزیک متفاوتی دارند. برخلاف جلو و عقب خودرو که دارای «مناطق مچالهشونده» بزرگی برای جذب انرژی تصادف هستند، درها و ساختارهای کناری بدنه فضای بسیار کمی برای تغییر شکلِ پیش از رسیدن ضربه به کابین دارند. کیسههای هوای جانبی و پردهای لایههای ضربهگیر اضافهای بین سرنشینان و خودروی مهاجم ایجاد میکنند. موسسه IIHS تاکید میکند که کیسههای هوای پردهای نقش بسیار مهمی در رعایت استانداردهای فدرال برای جلوگیری از پرتاب سرنشینان به بیرون از طریق پنجرهها ایفا میکنند.
کیسههای هوای مدرن باهوشتر شدهاند
خودروهای امروزی تنها به تعداد بیشتری کیسه هوا مجهز نشدهاند، بلکه از سیستمهای الکترونیکی بسیار پیچیدهای برای تصمیمگیری درباره زمان و نحوه باز شدن هر کیسه هوا استفاده میکنند. ماژولهای کنترل کیسه هوا، اطلاعات را در کسری از ثانیه از سنسورهای متعددی دریافت میکنند که شدت تصادف، جهت برخورد، وضعیت بسته بودن کمربند ایمنی، موقعیت صندلی و حتی وزن سرنشین را میسنجند.
کیسه هوا
این شبکه هوشمند تصمیم میگیرد که در یک سناریوی تصادف خاص، کدام کیسههای هوا باید فعال شوند. طبق اعلام اداره ملی ایمنی ترافیک بزرگراههای آمریکا (NHTSA)، کیسههای هوا در کمتر از یکبیستم ثانیه باز میشوند. به همین دلیل است که کیسههای هوا در هر تصادفی عمل نمیکنند؛ یک تصادف جزئی ممکن است نیروی کافی برای فعالسازی سیستم ایجاد نکند، یا یک برخورد جانبی ممکن است تنها کیسههای هوای پردهای را باز کند و کامپیوتر خودرو نیازی به فعال شدن کیسههای هوای جلو نبیند.
کیسههای هوای بیشتر به معنای بینیازی از کمربند ایمنی نیست!
با وجود تمام این پیشرفتها، کیسههای هوا هرگز جایگزین کمربند ایمنی نیستند. عبارت SRS حکشده روی داشبورد و فرمان مخفف «سیستم بازدارنده مکمل» است؛ به این معنی که این سیستمها برای اثربخشی، باید در کنار کمربند ایمنی کار کنند. کمربند ایمنی در هنگام تصادف، سرنشینان را در موقعیت هندسی صحیح نگه میدارد، در حالی که کیسههای هوا ضربهگیری اضافی را فراهم میکنند. بدون بستن کمربند، حرکت سریع بدن به سمت جلو میتواند باعث شود سرنشین برخورد بسیار خشنی با کیسه هوایی که با سرعت بالا در حال باز شدن است داشته باشد که این امر خطر آسیبدیدگی جدی را به شدت افزایش میدهد. کارشناسان NHTSA توصیه میکنند که کودکان زیر ۱۳ سال همیشه باید در صندلیهای عقب بنشینند و سرنشینان باید از تکیه دادن به درها یا بخشهایی از داشبورد که محل خروج کیسه هوا است، خودداری کنند.
گالری تصاویر
.jpg)