
به گزارش آلامتو و به نقل از علم ورزش؛ رژیم غذایی کتوژنیک (رژیم کتو) کربوهیدرات مصرفی روزانه را به ۵۰ گرم در روز یعنی ۵ درصد انرژی مصرفی محدود میکند در حالیکه رژیم غذایی کم کربوهیدرات تعریف خاصی ندارد. برداشت و درک افراد از رژیم کم کربوهیدرات ممکن است کاملاً از یک شخص به شخص دیگری متفاوت باشد.
در واقع، در یک رژیم غذایی کتوژنیک درصد تشکیل دهنده مواد مغذی به این صورت است: ۵ درصد کربوهیدرات، ۱۵ درصد پروتئین و ۸۰ درصد چربی. این درصدها برگرفته از تحقیقاتی است که اخیراً در دانشگاه کمبریج انجام شدهاند.
این تفاوت کلیدی مابین رژیم کتو و کم کربوهیدرات است که در این مقدار محدود کربوهیدرات، گلوکز بدن و مغز خالی میشود. در این زمان سازگاری با کتو اتفاق میافتد و بدن از سوخت و ساز کربوهیدرات فاصله گرفته و غالباً به سوخت و ساز چربی چه در زمان استراحت و چه در زمان فعالیت بدنی متکی میشود.
به هر حال، سیستم عصبی مرکزی و مغز قادر نیستند اسیدهای چرب را از سد خونی-مغزی عبور دهند و نهایتاً غلظت کتونهای خون (b-hydroxybutyrate, acetoacetate and acetone) افزایش یافته و به مرز ۲mmol/l یا بیشتر میرسد. به این دلیل است در روزهای اول رژیم کتوژنیک شخص احساس خستگی، بیحالی، سستی و عدم تمرکز میکند.
مقاله مرتبط: لیست غذاهای کم کربوهیدراتکتوسیس و کتونها
اجسام کتونی منابع اصلی انرژی در دوران روزه داری یا مصرف محدود کربوهیدرات (۵۰گرم در روز) هستند و در کبد تولید میشوند. عمدتاً کتونها نقش اساسی در ارتباط با افزایش آنزیمهای تنظیم کننده سازگاری با تمرینات استقامتی ایفا میکنند.
به علاوه، کتونها ممکن است در تأثیر گذاری کنترل دریافت غذا در قسمتهای ویژهای از مغز (هیپوتالاموس) که این وظیفه را بر عهده دارند و مسیری که با هورمونهای تنظیم کننده گرسنگی مثل گرلین تعامل برقرار میکنند، نقش داشته باشند.
مصرف کربوهیدرات بیشتر از ۵۰ گرم احتمالاً از کتوسیس و سازگاری با کتو جلوگیری کند. به هر حال، مصرف پروتئین بیشتر از ۲۵ درصد همین فرایند را به دلیل وجود برخی از اسیدآمینهها (آمینواسیدهای چندگانه از پروتئینها و به عنوان آجرهای ساختمانی بدن اعمال وظیفه میکنند) که به گلوکز تبدیل میشوند، انجام می دهند. بنابراین، تعدیل مقدار پروتئین رژیم غذایی بسیار مهم است زیرا در یک رژیم کتوژنیک صحیح و سازگاری با چربی، مقدار کربوهیدرات نقش اصلی را ایفا میکند.
رژیم غذایی کتوژنیک یا کم کربوهیدرات برای تمرینات استقامتی
هدف اصلی هر برنامه تمرینی استقامتی بالا بردن ظرفیت سوختن چربی عضلات است که این امر عمکلرد ورزشی را ارتقاء میبخشد. رژیم کتوژنیک و کم کربوهیدرات هر دو باعث این موضوع میشوند اما هیچ مدرکی وجود ندارد که این بهبود عملکرد را نشان دهد.
برای مثال: در آزمایشگاه نشان داده شده است که فقط ۱۰ روز رژیم کتوژنیک مقدار چربی سوزی در طول ورزش را چهار برابر میکند اما پیامدهای این انتقال برای بهترین عملکرد کاملاً بر اساس حدس و گمان است.
برخی پیشنهاد میکنند این افزایش در سوختن چربی منجر به افزایش در روند کاهش وزن خواهد شد؛ به هر حال این پذیرفته شده است در صورتی کاهش وزن اتفاق میافتد که کمبود کالری وجود داشته باشد. بر اساس شواهد موجود، هنگام مقایسه دو رژیم غذایی با ارزش کالری متفاوت، یکی با تعادل انرژی مثبت و یکی با تعادل انرژی منفی، تنها رژیم کتوژنیک با تعادل منفی انرژی منتج به کاهش وزن خواهد شد.
فواید و کاربردها
رژیم کتوژنیک در کاهش وزن در دورهای زمانی کوتاه بسیار مؤثر است. یکی از فواید این نوع رژیم مقدار پروتئین بالا است. ۱.۵ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در رژیم غذایی موجب حفظ حجم عضلانی و قدرت همزمان با کاهش چربی بدن میشود. همچنین مشاهده شده است رژیم غذایی با کربوهیدرات محدود و رژیم کتوژنیک سازگاری عضلانی تمرینات استقامتی را از طریق روشن کردن کلید سوخت و ساز و بالا بردن شدت و مقدار آن، موجب میشود.