ارتباط با نیکوکاران مایه خیر و برکت است/ به دیدار نیکان بشتابیم

به گزارش خبرنگار مهر، شرح دعای روز شانزدهم ماه مبارک رمضان به قلم حسین محمدی فام نویسنده کتاب «تاآسمان» را در ادامه می خوانید؛

اَللّهُمَّ وَفِّقْنی فیهِ لِمُوافَقَةِ الْأبرارِ وَ جَنِّبْنی فیهِ مُرافَقَةَ الأشرارِ وَآونی فیهِ برَحمَتِکَ إلی دارِالقَرارِ بإلهیَّتِکَ یا إله العالمینَ .

خدایا در این روز مرا به موافقت با نیکان موفق بدار واز رفاقت اهل شر دور گردان و مرا در بهشت دارالقرار به رحمتت منزل ده ، به خدائیت ای خدای عالمیان.

مهم‌ترین مسأله‌ای که در شرح دعای این روز به آن می‌پردازیم، همراهی و همدلی با خوبان و دوری از همنشینی با بدان است.

واژه‌ی ابرار که در این دعا وارد شده، به معنای نیکوکاران و از واژه‌های قرآنی است. به برخی از آیاتی که این واژه در آنها ذکر شده اشاره می‌کنیم: اِنَّ الاَبْرارَ لَفی نعیم[۱]؛ به راستی نیکوکاران در بهشت پرنعمت خدا خواهند بود.

اِنَّ‌الْاَبْرارَ یَشْرَبونَ مِنْ کَأسٍ کانَ مِزاجُها کافوراً[۲]؛ همانا نیکوکاران از جامی آمیخته به کافور می‌نوشند.

قرآن کریم در سوره مبارکه آل‌عمران به بیان برخی دعاهای مؤمنین و اولوالالباب یعنی صاحبان خرد و اندیشه می‌پردازد و یکی از خواسته‌های آنان را چنین معرفی می‌کند: وَ تَوَفَّنَا مَعَ‌الْاَبْرار[۳]؛ ما را با نیکان محشور بفرما.

واژه اشرار به معنای اهل شر یا بدان هم یک بار در قرآن به کار رفته است؛ آن جا که جهنمیان فریاد برمی آورند که چه می‌شود ما را؟ آنهایی را که همیشه از اشرارشان می‌پنداشتیم، نمی‌بینیم؟ [۴]

و اما در خیل روایات اسلامی، احادیثی یافت می‌شود که ما را به مجالست با خوبان و نیکان و پرهیز از همنشینی و رفاقت با اشرار ترغیب می‌کند؛ همان چیزی که در دعای این روز به آن توجه شده است.

رسول ‌خدا (ص) به ابن مسعود فرمودند: ای پسر مسعود! باید که همنشینان تو ابرار (نیکان)‌ باشند و برادرانت، پرهیزگاران و پارسایان. [۵]

حضرت امیرالمؤمنین علی (ع) نیز در بیانی نورانی، مضمون فراز دعای مورد بحث را بیان فرموده اند: از اشرار و بدان دوری گزینید و با خوبان مجالست نمایید. [۶]

پیامبر خدا حضرت محمد(ص) یکی از نشانه ‌های بردباری را همنشینی با نیکان ذکر می کنند.[۷] و حضرت علی (ع) دیدار نیکوکاران را مایه آبادانی. [۸]

دوری از بدان نیز مورد توجه بزرگان دین بوده است و همواره به آن سفارش‌ نموده‌اند؛ حضرت امام صادق (ع) در بیانی نورانی چنین فرمودند: هرگاه خواستی از کسی دیدار کنی به دیدن نیکان برو و با بدکاران دیدار مکن؛ زیرا آنان صخره‌ای هستند که در آن، چشمه آبی نمی‌جوشد و درختی هستند که برگش سبز نمی‌شود و زمینی که گیاهی در آن نمی‌روید.[۹]

حضرت در فرمایش نورانی خود با تمثیل، زیان‌های دیدار و همنشینی با بدکاران را گوشزد فرموده و بیان می دارند که ارتباط با آنان هیچ ثمره‌ای برای انسان ندارد.

اما در عین حال ارتباط با نیکوکاران مایه خیر و برکت است بطوری که امیرالمؤمنین علی (ع) ارتباط با نیکان را بهترین عامل برای جذب انسان به خوبی‌ها و دور شدن از بدی‌ها می‌داند. [۱۰]

ارتباط با بدکاران نه تنها منفعتی برای انسان ندارد، بلکه بنا به فرمایش امیرالمؤمنین علی (ع) موجب بدگمانی به نیکان می‌شود.[۱۱] آن حضرت، ناپایدارترین دوستی‌ها را نیز دوستی با بدکاران معرفی می فرمایند. [۱۲]

اثر همنشینی با افراد مسئله‌ای غیرقابل انکار است بطوری که انسان اگر با گروهی نشست و برخاست کند، پس از مدتی برخی ویژگی‌های بارز آن گروه را در وجود خود پیدا خواهد کرد و تأثیر آن رفت و آمدها را در حرکات و سکنات خویش خواهد یافت. به همین دلیل است که امام علی (ع) فرموده اند:

با نیکوکاران قرین شو تا از آنان باشی و از بدکاران دوری کن تا از زمره آنان جدا باشی.[۱۳]

گِلی خوشبوی در حمام روزی

رسید از دست محبوبی به دستم

بدو گفتم که مُشکی یا عبیری

که از بوی دلاویز تو مستم

بگفتا مَن گِلی نا چیز بودم

ولیکن مدتی با گُل نشستم

کمال همنشین در من اثر کرد

و گرنه من همان خاکم که هستم[۱۴]

کد خبر 4310205