فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
انواع ریزش مو متنوعاند و از عوامل ژنتیکی، خودایمنی، هورمونی تا سبک زندگی و درمانهای پزشکی ناشی میشوند. شایعترین آنها آلوپسی آندروژنیک، آره آتا و تلوژن افلوویوم هستند که الگوی و شدت متفاوتی دارند. اهمیت شناخت نوع ریزش در انتخاب درمان مناسب نهفته است، زیرا برخی موقتی و برخی دائمی هستند. در این مقاله از دکترتو، انواع اصلی و تفاوتهای آنها در مردان و زنان بررسی میشود. هدف آن است که با توضیح ویژگیهای هر نوع، تصویر روشنی از الگوهای رایج ارائه شود تا افراد بتوانند علت احتمالی را بهتر درک کرده و به موقع ارزیابی تخصصی انجام دهند.
چند نوع ریزش مو داریم؟
عوامل متعددی ممکن است با ریزش موها مرتبط باشند. برخی از انواع ریزش مو با ژنتیک مرتبطاند و برخی نیز به دلیل سایر مشکلات سلامتی مانند یک بیماری خودایمنی ایجاد میشود. سبک زندگی یا نحوه مراقبت از موها نیز میتواند باعث ریزش موها شود. برایناساس چند نوع مختلف ریزش مو داریم که شامل موارد زیر میشود:
- آلوپسی آره آتا
- آلوپسی آندروژنیک
- آلوپسی آره آتا تکهای مداوم
- آلوپسی توتالیس
- آلوپسی یونیورسالیس
- آلوپسی آره آتا منتشر
- آلوپسی اوفیازیس
- آلوپسی آندروژنیک
- طاسی الگوی مردانه
- طاسی الگوی زنانه
- ریزش موی سیکاتریسیل
- تلوژن افلوویوم
- آناژن افلوویوم
- آلوپسی فیبروز پیشانی
- ریزش مو ناشی از درمان سرطان
| نوع ریزش مو | علت اصلی | الگوی ریزش | ویژگیهای مهم |
|---|---|---|---|
| آلوپسی آندروژنیک (ارثی) | ژنتیکی و ارثی؛ شایعترین نوع در مردان و زنان بالغ | طاسی الگوی مردانه یا زنانه (در زنان معمولاً نازک شدن در امتداد خط فرق سر) | مسئول بیش از ۹۵٪ ریزش مو در مردان؛ سابقه خانوادگی رایج؛ گاهی قابل درمان با دارو یا جراحی |
| آلوپسی آره آتا (سکهای) | بیماری خودایمنی (حمله سیستم ایمنی به فولیکولهای مو) | ریزش تکهای روی پوست سر (میتواند ابرو، مژه و سایر نقاط بدن را هم درگیر کند) | شروع ناگهانی؛ تا ۲٪ جمعیت را درگیر میکند؛ زیرگونهها شامل یونیورسالیس، توتالیس و تکهای مداوم |
| تلوژن افلوویوم (منتشر) | استرس شدید، تغییرات ناگهانی هورمونی، عوارض داروها، بیماری یا جراحی | نازک شدن مو و سپس ریزش پراکنده در سراسر پوست سر | معمولاً ۲–۳ ماه پس از رویداد محرک شروع میشود؛ اگر موقت باشد ممکن است پس از ۶ ماه بهبود یابد. |
| آناژن افلوویوم | درمانهای پزشکی قوی مانند شیمیدرمانی | ریزش سریع موهای در حال رشد در پوست سر و سایر نقاط بدن | پس از پایان درمان معمولاً مو دوباره رشد میکند؛ متخصص پوست میتواند داروهای کمکی تجویز کند. |
| آلوپسی ترکشن (کششی) | کشش طولانیمدت یا مکرر موها (مانند بستن دماسبی محکم) | معمولاً در امتداد خط رویش مو | بیشتر در خانمها شایع است؛ نوع اکتسابی و ناشی از سبک مراقبت از مو |
| ریزش موی سیکاتریسیل (اسکارینگ) | بیماریهای خودایمنی، عفونت، تروما، تومور یا علت نامشخص | ریزش تکهای یا در نواحی بزرگتر؛ پوست زیرین ممکن است خارش و التهاب داشته باشد. | میتواند به آسیب دائمی فولیکولها منجر شود؛ تشخیص اغلب نیاز به بیوپسی دارد. |
| ریزش موی هورمونی | اختلالات هورمونی (کمکاری/پرکاری تیروئید، بلوغ، یائسگی، بارداری، استرس) | وابسته به عامل زمینهای (اغلب شبیه الگوی آندروژنیک یا منتشر) | شایعترین علت در زنان و مردانی که دچار عدم تعادل هورمونی شدهاند. |
کاشت مو
پیشنهاد بهترین مراکز کاشت مو با مشاوره رایگان
مشاوره حضوری و آنلاین
مشاهده همه
۱. ریزش موی ارثی (آندروژنیک) چیست؟
آلوپسی آندروژنتیک شایعترین نوع ریزش مو در مردان و زنان بالغ است و بخش زیادی از بزرگسالان را در طول عمر درگیر میکند. ریزش مو آندروژنیک یک بیماری ژنتیکی شایع است که الگوی ارثی دارد، اما گاهی میتوان آن را با جراحی یا دارو درمان کرد. بسیاری از بیماران مبتلا به آلوپسی آندروژنیک سابقه خانوادگی این بیماری را دارند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت healthline
Some types of alopecia are related to genetic, lifestyle, or environmental factors, as well as psychological conditions that lead to hair pulling.
ترجمه فارسی:
برخی از انواع آلوپسی به عوامل ژنتیکی، سبک زندگی یا محیطی و همچنین شرایط روانی که منجر به کندن مو میشوند، مربوط هستند.
۲. ریزش موی سکه ای (آلوپسی آره آتا) به چه صورت است؟
آلوپسی آره آتا یک بیماری خودایمنی است، به این معنی که سیستم ایمنی بدن به بافتهای سالم، از جمله فولیکولهای مو حمله میکند. این وضعیت باعث ریزش مو و جلوگیری از رشد موهای جدید میشود. این بیماری هم بزرگسالان و هم کودکان را تحت تاثیر قرار میدهد و ریزش مو میتواند به طور ناگهانی و بدون هیچ نشانهای شروع شود. علامت اصلی آلوپسی آره آتا، ریزش مو بهصورت تکهای است که معمولاً روی پوست سر رخ میدهد. اما ریزش موی سکهای میتواند ابروها، مژهها و جاهای دیگر بدن را نیز درگیر کند. این نوع ریزش مو سه حالت مختلف دارد که عبارتاند از:
- آلوپسی آره آتا یونیورسالیس؛ آلوپسی یونیورسالیس بیماری است که شامل ریزش کامل مو در سراسر بدن میشود.
- آلوپسی آره آتا تکهای مداوم؛ وقتی ریزش موی تکهای ادامه پیدا میکند؛ اما با گذشت زمان بهبود نمییابد یا بدتر میشود، به آن آلوپسی آره آتا تکهای مداوم میگویند.
- آلوپسی توتالیس که کل پوست سر را درگیر میکند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت aafp
Alopecia areata is an acute, patchy alopecia that affects up to 2% of the population with no difference between sexes.
ترجمه فارسی:
آلوپسی آره آتا یک آلوپسی حاد و تکهای است که تا ۲ درصد از جمعیت جهان را در هر دو جنسیت تحت تاثیر قرار میدهد.
۳. ریزش موی منتشر (تلوژن افلوویوم) چیست؟
یکی دیگر از انواع ریزش مو، ریزش موی منتشرشونده یا تلوژن افلوویوم است که گاهی از نظر ظاهری شبیه به آلوپسی آره آتا منتشر است هر چند این دو بیماری کاملا از هم متفاوت هستند. این بیماری با ریزش موی منطقهای (آلوپسی آره آتا) متفاوت است، زیرا به جای این که موها بهصورت تکهای بریزند، ابتدا موها نازک شده و سپس بهصورت پراکنده در سراسر پوست سر شروع به ریختن میکنند. در موارد نادر، الگوهای ریزش موی مشابهی در سایر نواحی بدن نیز رخ میدهد. علل آن شامل استرس شدید، تغییرات ناگهانی هورمونی و عوارض جانبی داروها است.
تلوژن افلوویوم معمولاً حدود ۲ تا ۳ ماه پس از یک رویداد پزشکی یا استرس شدید شروع میشود، هرچند این فاصله زمانی میتواند بین افراد متفاوت باشد. اگر رویداد محرک موقت باشد بهعنوانمثال، اگر از یک بیماری بهبود یابید یا مصرف دارویی که باعث ریزش مو شده است متوقف کنید، موهای شما ممکن است پس از شش ماه دوباره رشد کنند. اگر ریزش مو بیش از شش ماه طول بکشد، تلوژن افلوویوم مزمن در نظر گرفته میشود. در این شرایط، مراجعه به بهترین دکتر درمان ریزش مو ایران میتواند به شناسایی عامل زمینهای مانند اختلالات هورمونی، کمبودهای تغذیهای یا بیماریهای پوست سر کمک کند.
۴. ریزش موی ناشی از رشد ناکافی مو (آناژن افلوویوم) چیست؟
آناژن افلوویوم ریزش سریع مو ناشی از درمانهای پزشکی مانند شیمیدرمانی است. این داروهای قوی و سریع الاثر، سلولهای سرطانی را از بین میبرند، اما ممکن است تولید فولیکول مو را در پوست سر و سایر قسمتهای بدن نیز متوقف کنند. در نتیجه به ریزش سریع موهای در حال رشد منجر میشوند. پس از پایان شیمیدرمانی، مو معمولاً دوباره بهخودیخود رشد میکند. متخصصان پوست میتوانند داروهایی را برای کمک به رشد سریعتر مو ارائه دهند.
۵. ریزش موی کششی (آلوپسی ترکشن) به چه صورت است؟
یکی از انواع ریزش موی رایج خصوصاً در بین خانمها، ریزش موی کششی یا آلوپسی ترکشن است. این الگوی ریزش نوعی ریزش موی اکتسابی است که در اثر کشش طولانیمدت یا مکرر، روی موهای سر ایجاد میشود. این بیماری اولین بار در سال ۱۹۰۷ برای افرادی از گرینلند که به دلیل بستن طولانیمدت موهایشان بهصورت دماسبی دچار ریزش مو در امتداد خط رویش مو شده بودند، توصیف شد.
۶. ریزش موی اسکارینگ یا سیکاتریسیل چیست؟
ریزش موی اسکارینگ (سیکاتریسیل) یک گروه ناهمگون از بیماریهاست که در برخی از آنها علت مشخصی مانند بیماریهای خودایمنی، عفونت، تروما یا تومورها شناخته شده و در برخی موارد نیز علت دقیق نامشخص میماند؛ تشخیص نوع دقیق معمولاً نیازمند ارزیابی تخصصی و گاه بیوپسی پوست سر است. ریزش مو ممکن است بهآرامی در تکههایی از پوست سر یا با سرعت بیشتری در نواحی بزرگتر رخ دهد. پوست زیرین نیز ممکن است دچار خارش و التهاب شود. از آنجا که ریزش موی سیکاتریسیل در بعضی موارد میتواند به آسیب دائمی فولیکولها منجر شود، تشخیص و درمان آن باید زیر نظر بهترین دکتر پوست و مو ایران انجام شود.
۷. ریزش مو هورمونی به چه صورت است؟
یکسری از انواع ریزش مو ناشی از اختلالات هورمونی است. هورمونها شایعترین علت ریزش مو در زنان و مردانی هستند که تحت تاثیر عواملی همچون بیماری یا اضافهوزن دچار عدم تعادل هورمونی شدهاند. عوامل زمینهای زیر میتوانند باعث ریزش موی هورمونی شوند:
- ریزش موی آندروژنتیک
- کمکاری تیروئید و پرکاری تیروئید
- بلوغ
- یائسگی
- بارداری و زایمان
- استرس
آیا تریکوتیلومانیا یکی از انواع ریزش مو است؟
تریکوتیلومانیا که به آن اختلال کندن وسواسی مو نیز گفته میشود، یک بیماری روانی است. این بیماری شامل تمایلات مکرر و غیرقابلمقاومت برای کندن مو از پوست سر، ابروها یا سایر نواحی بدن است. بیماران مبتلا به این بیماری آگاهانه یا ناخودآگاه موهای خود را میکشند، میپیچانند یا میچرخانند.
گزارش شده که تریکوتیلومانیا تا ۴ درصد از جمعیت را تحت تاثیر قرار میدهد و بیشترین میزان بروز آن در دوران کودکی و نوجوانی است. این اختلال میتواند باعث ریزش موها شود. اکثر افراد با الگوی آلوپسی پیشانی مراجعه میکنند. ریزش مو با این الگو بیشتر از این که بهعنوان یکی از انواع ریزش مو در نظر گرفته شود، بهعنوان یک اختلال روانی شناخته میشود.
انواع ریزش مو در مردان چیست؟
عوامل مختلفی ممکن است علت ریزش مو در مردان باشند. از کمبودهای تغذیهای گرفته تا عوامل ژنتیکی و ارثی یا یکسری بیماریهای زمینهای، همگی میتوانند علت اصلی ریزش مو در مردان باشد. برایناساس رایجترین انواع ریزش مو با الگوی مردانه عبارت است از:
- آلوپسی آندروژنیک؛ آلوپسی آندروژنیک که بهعنوان طاسی الگوی مردانه نیز شناخته میشود، حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد از مردان تا سن ۵۰ سالگی را درگیر میکند. آلوپسی آندروژنتیک مسئول بیش از ۹۵ درصد از ریزش مو در مردان است.
- آلوپسی آره آتا
- تلوژن افلوویوم در مردان نوعی ریزش مو موقت است که پس از شرایط پزشکی، جراحی و کمبود تغذیهای رخ میدهد.
- آناژن افلوویوم؛ آناژن افلوویوم پس از درمانهای پیچیده پزشکی، از جمله شیمیدرمانی، رخ میدهد.
- کچلی سر؛ کچلی سر یک عفونت قارچی مسری پوست سر است که میتواند منجر به ریزش مو شود.
- آلوپسی باربی
انواع ریزش مو در زنان چیست؟
اکثر زنان در اثر اختلالات هورمونی یا یکسری از مشکلات زمینهای مانند یائسگی یا زایمان دچار ریزش مو میشوند. طاسی الگوی زنانه یکی از انواع ریزش مو در زنان است که با طاسی الگوی مردانه تفاوت دارد، زیرا معمولاً با نازک شدن مو در امتداد خط فرق سر شروع میشود. خط فرق سر در نهایت میتواند پهنتر شود، اما طاسی کامل نادر است. در کل چند علت ریزش مو در زنان شامل موارد زیر است:
- ریزش موی آندروژنیک یا ریزش موی الگوی زنانه
- آناژن افلوویوم
- تلوژن افلوویوم
- آلوپسی پس از زایمان
- آلوپسی کششی
| جنس | انواع ریزش مو شایع | ویژگی اصلی |
|---|---|---|
| مردان | آلوپسی آندروژنیک (طاسی الگوی مردانه)؛ آلوپسی آره آتا؛ تلوژن افلوویوم؛ آناژن افلوویوم | آلوپسی آندروژنیک بیش از ۹۵٪ ریزش مو در مردان را تشکیل میدهد و معمولاً ارثی است؛ طاسی الگوی مردانه حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد از مردان تا سن ۵۰ سالگی را تحت تأثیر قرار میدهد. |
| زنان | ریزش موی آندروژنیک (طاسی الگوی زنانه)؛ آلوپسی آره آتا؛ تلوژن افلوویوم؛ آلوپسی پس از زایمان | طاسی الگوی زنانه با نازک شدن مو در امتداد خط فرق سر شروع میشود و پهنتر شدن خط فرق از علائم اصلی است. |
نتیجه گیری
بیشتر انواع ریزش مو بدون هشدار ایجاد میشوند و با سرعتی غیرقابلپیشبینی پیشرفت میکنند. در برخی موارد، رشد مو بهخودیخود برمیگردد. اما اغلب برای بازگرداندن رشد سالم مو، درمان ضروری است. اگر متوجه ریزش مو در هر جایی از بدن خود شدید، در سریعترین زمان ممکن به یک متخصص پوست و مو مراجعه کنید تا با بررسی الگوی ریزش و تشخیص نوع ریزش مویی که دارید، بهترین گزینههای درمانی را به شما معرفی کند. در اکثر موارد پزشک میتواند با ترکیبی از روشها از جمله دارودرمانی و حتی جراحی پیوند مو، مشکل ریزش موی شما را برطرف کند.