عصر ایران - فشار خون یکی از مهم ترین شاخص های سلامت قلب و عروق است و کوچک ترین اختلال در عملکرد رگ های خونی می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی را افزایش دهد. در این میان، مواد معدنی ضروری مانند روی (زینک) نقش مهمی در تنظیم انقباض و انبساط عروق، کاهش التهاب و محافظت از دیواره رگ ها دارند. تحقیقات نشان می دهد دریافت کافی زینک از طریق رژیم غذایی یا مکمل ها می تواند به حفظ عملکرد طبیعی رگ ها و در نتیجه، حمایت از فشار خون سالم کمک کند.

روی چگونه در بدن عمل می کند؟

روی یک ماده معدنی ضروری و کم مقدار است که در صدها فرایند حیاتی بدن نقش دارد؛ از عملکرد سیستم ایمنی و ترمیم زخم گرفته تا ترمیم دی ان ای و فعالیت هورمون ها. این ماده همچنین در حفظ سلامت رگ های خونی نقش مهمی ایفا می کند.

یکی از راه هایی که زینک می تواند بر فشار خون اثر بگذارد، کمک به تنظیم میزان سفتی یا شل شدن رگ های خونی است. روی با برخی آنزیم ها و مسیرهای پیام رسانی سلولی تعامل دارد و می تواند بر تولید «نیتریک اکسید» تاثیر بگذارد؛ مولکولی کلیدی که باعث گشاد شدن و شل شدن رگ ها می شود. این فرایند به صورت نظری می تواند به کاهش فشار خون کمک کند.

روی همچنین دارای خواص آنتی اکسیدانی و ضدالتهابی است. استرس اکسیداتیو و التهاب مزمن می توانند به دیواره رگ های خونی آسیب بزنند و باعث سفت شدن آن ها شوند؛ عاملی که با افزایش فشار خون مرتبط است. با تقویت سیستم دفاع آنتی اکسیدانی، روی ممکن است به طور غیرمستقیم از سلامت رگ ها محافظت کند.

با این حال، باید توجه داشت که روی مانند داروی فشار خون عمل نمی کند. هرگونه اثر آن بر فشار خون احتمالا خفیف بوده و به وضعیت تغذیه ای کلی فرد بستگی دارد.

مکمل روی (زینک) و فشار خون بالا

تحقیقات درباره روی و فشار خون چه می گویند؟

نتایج مطالعات درباره تاثیر مکمل روی بر فشار خون یکسان نیست. برخی پژوهش ها اثرات مثبتی نشان داده اند، در حالی که برخی دیگر تاثیر قابل توجهی مشاهده نکرده اند.

1. ممکن است در افراد دارای کمبود روی فشار خون را کاهش دهد

برخی کارآزمایی های بالینی کوچک نشان داده اند که مکمل روی می تواند فشار خون سیستولیک و دیاستولیک را به طور خفیف در افرادی که سطح روی پایینی دارند یا دچار مشکلات متابولیک مانند دیابت نوع 2 یا چاقی هستند، کاهش دهد. اصلاح کمبود روی در این افراد ممکن است عملکرد عروق را بهبود دهد و التهاب را کاهش دهد، که در نهایت می تواند به کاهش جزئی فشار خون منجر شود.

2. در بزرگسالان سالم تاثیر محدودی دارد

در افرادی که سطح روی طبیعی دارند و عامل خطر متابولیک خاصی ندارند، بیشتر مطالعات اثر کاهنده ثابتی برای مکمل روی بر فشار خون نشان نداده اند. این موضوع نشان می دهد که فواید احتمالی روی بیشتر در افرادی دیده می شود که دچار کمبود یا مشکلات زمینه ای هستند.

3. روی دریافتی از غذا می تواند به سلامت فشار خون کمک کند

مطالعاتی که دریافت روی از طریق رژیم غذایی را بررسی کرده اند، معمولا نشان می دهند که مصرف بیشتر روی با شاخص های بهتر سلامت قلب مرتبط است. این یافته ها حاکی از آن است که دریافت کافی روی از طریق یک رژیم غذایی متعادل می تواند با سطح فشار خون سالم تر همراه باشد.

چه مقدار روی نیاز داریم؟

توصیه رسمی مشخصی برای مصرف روی با هدف کاهش فشار خون وجود ندارد. مقدار مصرف در مطالعات مختلف متفاوت بوده، اما بسیاری از آن ها دوزهای 15 تا 30 میلی گرم در روز را استفاده کرده اند.

در همین باره:

عملکرد غیرمنتظره فلز "روی" در تنظیم فشار خون

نکته مهم این است که بسیاری از اثرات مثبت مشاهده شده در افرادی بوده که احتمالا از ابتدا کمبود روی داشته اند.

برای سلامت عمومی، مقدار توصیه شده روزانه (RDA) ماده معدنی روی عبارت است از:

مردان بالغ: 11 میلی گرم در روز
زنان بالغ: 8 میلی گرم در روز

این مقادیر برای تامین نیاز بیشتر بزرگسالان سالم در نظر گرفته شده اند. دوزهای بالاتر ممکن است به طور موقت و تحت نظر پزشک برای درمان کمبود استفاده شوند.

ملاحظات ایمنی

با اینکه روی ضروری است، مصرف بیشتر همیشه بهتر نیست.

عوارض جانبی گوارشی: دوزهای بالا می تواند باعث تهوع، دل درد و اسهال شود.
کمبود مس: مصرف طولانی مدت روی با دوز بالا می تواند جذب مس را مختل کرده و منجر به کمبود آن شود.
تداخل دارویی: روی ممکن است با برخی آنتی بیوتیک ها و داروهای دیگر تداخل داشته باشد و اثربخشی آن ها را کاهش دهد یا عوارض را افزایش دهد. در صورت مصرف دارو، پیش از آغاز مصرف مکمل با پزشک مشورت کنید.

نکات کلیدی

روی (زینک) در فرایندهای مربوط به شل شدن رگ های خونی، دفاع آنتی اکسیدانی و کاهش التهاب نقش دارد.
دریافت کافی ماده معدنی روی از طریق رژیم غذایی متعادل می تواند به سلامت قلب کمک کند.
مصرف مکمل های دوز بالا ممکن است عوارض جانبی داشته باشد و با داروها تداخل ایجاد کند.
مکمل روی جایگزین داروهای فشار خون نیست و در افرادی که سطح روی کافی دارند، احتمالا تاثیر قابل توجهی بر کاهش فشار خون ندارد.

اطلاعات موجود در این مطلب تنها برای افزایش آگاهی ارائه شده اند و جایگزین مشاوره یا درمان پزشکی نیستند. حتما قبل از هرگونه اقدامی با پزشک مشورت کنید، به ویژه اگر بیماری خاصی دارید یا دارو مصرف می کنید.